Gazzâlî’ye Göre, Mahrem Tecrübe: Huzûrî Bilgi

Cenan Kuvancı

Gazzâlî’ye Göre, Mahrem Tecrübe: Huzûrî Bilgi

Abstract

Gazzâlî`ye göre, insanın anlama kabiliyetinin sınırları, rasyonel düşünmenin metafizik alandaki erişim alanıyla kısıtlanamaz. Rasyonel-mantıksal düşünme biçimi, karşılaştırma, tasnif, tefrik, analiz ve inşâ etme amacıyla hareket eder. Oysa, anlama, salt rasyonel-mantıksal düşünmenin ötesine geçer. Başka anlama biçimlerine tahsis edilecek yerimiz dâima olmalıdır. Dünyamızı şekillendiren fikirlerin, sadece fikirden ibaret olduğunu farz edemeyiz; onların nereden geldiklerini de önemsemeliyiz. Nitekim, Varlık hakkında hakikî bilgi, mahrem tecrübe yoluyla elde edilir. Mahrem tecrübeye dayalı bilgi, doğrudan içeriden ulaşılan bir bilgidir; dışarıdan değil. Bu, ancak hâl ve sıfatları değiştirerek, manevî zevk yoluyla mümkündür; dinleme ve tâlim yoluyla değil. Bu amaçla, öncelikle, yerilen özelliklerden kalp arındırılır ve orada bir aydınlanma olur. Çünkü idrâkin mahalli kalptir. Kalp ile tüm organlarımızı yöneten ve yönlendiren gayrı-cismânî bir şeyi kastediyoruz. Bu aydınlanmayla, daha önceden ismini duyduğumuz; belirsiz ve genel anlamlarıyla hayal ettiğimiz pek çok şey açığa çıkar ve görünür. Açığa çıkan anlamlar, mecâzî ve temsilî dille ifade edilir, soyut felsefî dille değil. Bu nedenle, kelimeleri Varlık ya da Hakikat için kullanırken, mümkün olduğu ölçüde, bir miktar semantik ve sentaktik kurallar gevşetilir.

Keywords

Mahrem tecrübe,Kalp,Keşf,Husûlî bilgi,Huzûrî bilgi

References

AKDAĞ, Özcan, Gazâlî ve Aquino`lu Thomas`a Göre Tanrı`nın Özgürlüğü, (Yayımlanmamış Doktora Tezi), Erü S.B.E., F.D.B. Din Felsefesi Bilim Dalında Hazırlanmıştır, Kayseri, 2015.
AYDIN, Mehmet S., “İkbal`in Felsefesinde İnsan,” Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 29, Ankara, 1987, (ss 83-106).
BAKIŞ, Rıza, Âşığın Tevhîdi: Hallâc`a Göre Varlık ve Dinî Tecrübe, İnsan Yayınları, İstanbul, 2013.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Cenan Kuvancı ^* This is me

Publication Date

March 31, 2016

Submission Date

January 1, 2016

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2016 Volume: 2016 Number: 1

IZ

https://izlik.org/JA36CM49JR

Cite

RIS / Bibtex

APA

Kuvancı, C. (2016). Gazzâlî’ye Göre, Mahrem Tecrübe: Huzûrî Bilgi. Bilimname, 2016(1), 75-95. https://izlik.org/JA36CM49JR

AMA

1.Kuvancı C. Gazzâlî’ye Göre, Mahrem Tecrübe: Huzûrî Bilgi. Bilimname. 2016;2016(1):75-95. https://izlik.org/JA36CM49JR

Chicago

Kuvancı, Cenan. 2016. “Gazzâlî’ye Göre, Mahrem Tecrübe: Huzûrî Bilgi”. Bilimname 2016 (1): 75-95. https://izlik.org/JA36CM49JR.

EndNote

Kuvancı C (March 1, 2016) Gazzâlî’ye Göre, Mahrem Tecrübe: Huzûrî Bilgi. Bilimname 2016 1 75–95.

IEEE

[1]C. Kuvancı, “Gazzâlî’ye Göre, Mahrem Tecrübe: Huzûrî Bilgi”, Bilimname, vol. 2016, no. 1, pp. 75–95, Mar. 2016, [Online]. Available: https://izlik.org/JA36CM49JR

ISNAD

Kuvancı, Cenan. “Gazzâlî’ye Göre, Mahrem Tecrübe: Huzûrî Bilgi”. Bilimname 2016/1 (March 1, 2016): 75-95. https://izlik.org/JA36CM49JR.

JAMA

1.Kuvancı C. Gazzâlî’ye Göre, Mahrem Tecrübe: Huzûrî Bilgi. Bilimname. 2016;2016:75–95.

MLA

Kuvancı, Cenan. “Gazzâlî’ye Göre, Mahrem Tecrübe: Huzûrî Bilgi”. Bilimname, vol. 2016, no. 1, Mar. 2016, pp. 75-95, https://izlik.org/JA36CM49JR.

Vancouver

1.Cenan Kuvancı. Gazzâlî’ye Göre, Mahrem Tecrübe: Huzûrî Bilgi. Bilimname [Internet]. 2016 Mar. 1;2016(1):75-9. Available from: https://izlik.org/JA36CM49JR