Research Article

Kazakistan Ortaöğretim Kurumlarında Din Eğitimini Olumsuz Yönde Etkileyen Faktörler

Volume: 2019 Number: 37 April 30, 2019
EN TR

Kazakistan Ortaöğretim Kurumlarında Din Eğitimini Olumsuz Yönde Etkileyen Faktörler

Abstract

Bağımsızlık öncesi din eğitiminden yoksun bırakılmış olan Kazakistan halkının, bağımsızlığın ilk yılları ile birlikte dine karşı olan ilgisi artmıştır.  Bağımsızlığın bu ilk yıllarında ülkedeki misyoner sayısı ile misyonerlik faaliyetleri de hız kazanmıştır.  Gerek dine olan bu ilgi gerekse de misyonerlik faaliyetinin artışı ülkede, din ve din eğitimini önemli hale getirmiştir. Kazakistan için en önemli meselelerden biri laiklik çerçevesinde din devlet ilişkisini geliştirmek olarak görünmektedir. Bu bağlamda devlet, bağımsızlığın ilk yıllarında kendi haline bıraktığı din meselesine ilerleyen yıllarda müdahil olmuş, dinler ve mezheplerin birbirleriyle ve devletle olan ilişkilerini düzenlemekte önemli kararlar almış ve kanunlar çıkartmıştır. Kazakistan egemenliğini aldıktan sonra kendisini laik, demokratik, sosyal, din ve vicdan hürriyetine saygılı bir devlet olarak nitelendirmektedir. Ülkede anayasa ve kanunlar bu çerçevede oluşturulmuş, din ile devlet arasındaki ilişki bu temeller üzerine kurulmuştur.  Bu değerler aynı zamanda dini faaliyetler ve din eğitimi ile ilgili kanunların da alt yapısını oluşturmuştur. Kazakistan nüfusunun büyük oranı İslâm dini ile Hristiyanlığın  Ortodoks mezhebine mensuptur.  Ancak Kazakistan, diğer ulusların ve dinlerin de varlığını sürdürmekte olduğu, bu durumun bir zenginlik kaynağı olarak algılandığı çok uluslu ve çok dinli bir devlettir. Kazakistan Anayasası ve “Dini Hizmet ve Dini Kurumlar” kanunu, ülke içerisinde yaşayan çok çeşitli dini ve etnik gurup mensupları için en büyük güvence olmuştur.
Bütün bunların neticesinde “din” “eğitim” perspektifinde ele alındığında ülkede din eğitimi, ortaöğretim kurumlarında “bütün dinlerin tarihini öğretme ve dini inançları tanıma” amacıyla da olsa yapılmaya başlanmıştır. Ancak ortaöğretim kurumlarında müstakil olarak, İslâm dininin öğretilmesi söz konusu değildir. Yüksek öğretim kurumlarında ise ilahiyatçı yetiştirilmesi için fakülteler ve bölümler açılmıştır. Bu çalışmada Kazakistan’daki dini durum ve ortaöğretimdeki din eğitimi incelenmiş, din eğitimini olumsuz yönde etkileyen etmenler ele alınarak, ortaya çıkan durum ile ilgili öneri ve gerekçeler sunulmuştur.

Keywords

References

  1. Kaynakça
  2. Abdiresilkızı, Aynur. Din Devir Destur, Baspalar uyi. Almatı: Baspalar uyi, 2014.———. Kazirgi Özekti Dini Meseleler. Astana, 2014.
  3. Abyov, Aydar. “Kazakstandagı Destürli İslamnıg Erekşelikterimen Meseleleri”, 2015. http://mckr.kz/meropriyatiya-tsentra/nashi-publikatcii/item/182.
  4. Akyüz, Yahya. Türk Eğitim Tarihi, Pegem Akedemi. Ankara: Pegem Akedemi, 2015.
  5. Borbasova, Karlıgaş Abjalov, Sultanmurat. “Kazakistan’da Din Eğitimi”, y.y. https://docplayer.biz.tr/22693224-Kazakistan-da-din-egitimi-giris.html.
  6. “Din Meseleleri Jönündegi Gılmı-Zerttev jane Taldav Ortalıgı”, y.y. http://www.niac.gov.kz/kz/expertiza/item/33-spisok-ustavov-religioznykh-ob-edinenii-imeyushchikh-polozhitelnoe-zaklyuchenie-religiovedcheskoj-ekspertizy.
  7. “Edistemelik Kural, Kazakıstan Resbublikasındağı Memlekettik-Konfessiyalık Karım Katınastar”. Astana, 2014.
  8. Hizmetli, Sabri. Orta Aziya Türk Respublikalarındagı Ziyandı Agımdar jane Misyonerlik. Almatı, 2006.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

April 30, 2019

Submission Date

February 12, 2019

Acceptance Date

April 17, 2019

Published in Issue

Year 2019 Volume: 2019 Number: 37

APA
Erpay, İ. (2019). Kazakistan Ortaöğretim Kurumlarında Din Eğitimini Olumsuz Yönde Etkileyen Faktörler. Bilimname, 2019(37), 1029-1055. https://doi.org/10.28949/bilimname.525866
AMA
1.Erpay İ. Kazakistan Ortaöğretim Kurumlarında Din Eğitimini Olumsuz Yönde Etkileyen Faktörler. Bilimname. 2019;2019(37):1029-1055. doi:10.28949/bilimname.525866
Chicago
Erpay, İlyas. 2019. “Kazakistan Ortaöğretim Kurumlarında Din Eğitimini Olumsuz Yönde Etkileyen Faktörler”. Bilimname 2019 (37): 1029-55. https://doi.org/10.28949/bilimname.525866.
EndNote
Erpay İ (April 1, 2019) Kazakistan Ortaöğretim Kurumlarında Din Eğitimini Olumsuz Yönde Etkileyen Faktörler. Bilimname 2019 37 1029–1055.
IEEE
[1]İ. Erpay, “Kazakistan Ortaöğretim Kurumlarında Din Eğitimini Olumsuz Yönde Etkileyen Faktörler”, Bilimname, vol. 2019, no. 37, pp. 1029–1055, Apr. 2019, doi: 10.28949/bilimname.525866.
ISNAD
Erpay, İlyas. “Kazakistan Ortaöğretim Kurumlarında Din Eğitimini Olumsuz Yönde Etkileyen Faktörler”. Bilimname 2019/37 (April 1, 2019): 1029-1055. https://doi.org/10.28949/bilimname.525866.
JAMA
1.Erpay İ. Kazakistan Ortaöğretim Kurumlarında Din Eğitimini Olumsuz Yönde Etkileyen Faktörler. Bilimname. 2019;2019:1029–1055.
MLA
Erpay, İlyas. “Kazakistan Ortaöğretim Kurumlarında Din Eğitimini Olumsuz Yönde Etkileyen Faktörler”. Bilimname, vol. 2019, no. 37, Apr. 2019, pp. 1029-55, doi:10.28949/bilimname.525866.
Vancouver
1.İlyas Erpay. Kazakistan Ortaöğretim Kurumlarında Din Eğitimini Olumsuz Yönde Etkileyen Faktörler. Bilimname. 2019 Apr. 1;2019(37):1029-55. doi:10.28949/bilimname.525866