NaCl-NaH2PO2- Zn(H2PO2)2-H2O Dörtlü Sisteminin 333.15K’de Katı-Sıvı Faz Dengelerinin İncelenmesi

Abstract

NaCl-NaH₂PO₂-Zn(H₂PO₂)₂-H₂O dörtlü sisteminin katı-sıvı faz dengeleri 333.15K’de izotermal çözünürlük metoduna göre yapılmıştır. Bu tuzların doygun çözeltideki çözünürlük verileri tespit edilmiştir. Bu dörtlü sistemin NaCl, NaH₂PO₂.H₂O ve Zn(H₂PO₂)₂.H₂O’den oluşan üç kristallenme alanlı, tek ötonik noktalı basit ötonik tipli olduğu bulunmuştur. Çalışılan bu dörtlü sistemin ötonik noktasının bileşimi %6.79 Zn(H₂PO₂)₂, % 43.13 NaH₂PO₂,%6.71 NaCl ve %43.37 H₂O olarak tespit edilmiştir. Ayrıca ötonik noktanın 100 mol tuz bileşimi 5.44 mol Zn(H₂PO₂)₂, 76.62 mol NaH₂PO₂ ve 17.94 mol  NaCl olarak hesaplanmıştır. Zn(H₂PO₂)₂’in kristallenme alanı en geniştir, aynı zamanda çözünürlüğü en düşük olandır ve kristalizasyonla kolayca ayrılabilir.

Keywords

• Katı sıvı faz dengeleri,Sodyumhipofosfit,Çinkohipofosfit,Dörtlü sistem

References

1. Civelekoğlu H. 1987. İnorganik teknolojiler, İTÜ Maden Fakültesi ofset Atölyesi, İstanbul.
2. Olcay A. 1998. Kimyasal Teknolojiler , Gazi Kitabevi, Ankara.
3. Mastai Y. 2012. Advances In Crystallization Processes, InTech, Rijeka.
4. Lu BL., Zhang MJ. 1994. Study on phase-dıagram of the Na+, NH4+ Cl-, SO42-, H2O system at 100-degrees-C - the fundamental of utılızatıon of NaHCO3 mother lıquıd of natural soda brınes by ammonıatıon carbonatıon process, Acta Chımıca Sınıca, 52 (7): 634-638.
5. http://english.isl.cas.cn/. (Erişim tarihi: 23/03/2018).
6. Alisoğlu V. 2002. Analyse Physico-chimique du Systeme Quaternaire Na+, Mn2+/ Cl-, (H2PO2)-//H2O, C.R., Chimie 5, 547-549.
7. Karyagin YV. 1947. Chistye Khimicheskie Reaktivy, İzd.vo. Khim. Lit., M.L., 290.
8. Wu W., Lv S., Liu X., Qu H., Zhang H., Xu J. 2014. Using TG–FTIR and TG–MS to study thermal degradation of metal hypophosphites, J Therm Anal Calorim, 118, 1569–1575.

9. Suekkhayad A., Noisong P., Danvirutai C., Synthesis, thermodynamic and kinetic studies of the formation of LiMnPO4 from a new Mn(H2PO2)2_H2O precursor, J Therm Anal Calorim, 129, 123–134.
10. Cao H., Zhou H., Bai X., Ma R., Tan L., Wang J. 2016. (Solid + liquid) phase equilibria of (Ca(H2PO2)2 + CaCl2 + H2O) and (Ca(H2PO2)2 + NaH2PO2 + H2O) ternary systems at T = 323.15 K, J. Chem. Thermodynamics 93, 255–260.
11. Yin J., Shi X., Zhou H., Tang J., Dai Y., Bai X. 2017. Solid−Liquid Phase Equilibria of (Ca(H2PO2)2 + H2O), (Ca(H2PO2)2 + CaCl2 + H2O), and (Ca(H2PO2)2 + NaH2PO2 + H2O) Systems, J. Chem. Eng. Data, 62, 744−751.
12. Gao S., Shi X., Yin J., Wan Z., Zhou H., Li G. 2016. Solid-liquid phase equilibria of (Mg(H2PO2)2+H2O), (Mg(H2PO2)2 +NaH2PO2+H2O) and (Mg(H2PO2)2+MgCl2+H2O) systems, Fluid Phase Equilibria 411, 7-12.
13. Shi X., Yin J., Zhou H., Gu X., Dai Y., Tang J. 2017. Solid−Liquid Phase Equilibria of (Mg(H2PO2)2 + NaH2PO2 + H2O) and (Mg(H2PO2)2 + MgCl2 + H2O) Systems at 323.15 K, J. Chem. Eng. Data, 62, 1011−1017.
14. Deya MC., Blustein G., Romagnoli R. 2009. Zinc hypophosphite: a suitable additive for anticorrosive paints to promote pigments synergism, J. Coat. Technol. Res., 6 (3): 369–376.
15. ZengY., Yi J., Wang H., Zhou G., Liu S. 2005. Theoretical study of H2PO2- adsorption on Ni(111) and Cu(111) surfaces, Journal of Molecular Structure, 724, 81–86.
16. Erge H., Adiguzel V., Alisoglu V. 2013. Study of the solubility in Na–Ba–Cl–H2O, Na–Ba–H2PO2–H2O, Na–Cl–H2PO2–H2O, and Ba–Cl–H2PO2–H2O ternaries, and in Na+, Ba2+/Cl−, (H2PO2)−//H2O reciprocal quaternary system at 0 oC, Fluid Phase Equilib. 344, 13–18.
17. Adiguzel V., Erge H., Alisoglu V., Necefoglu H. 2014. Study of the solubility, viscosity and density in Na+,Zn2+/Cl--H2O, Na+-Zn2+-(H2PO2)--H2O, Na+, Cl-/(H2PO2)--H2O, and Zn2+,Cl-/(H2PO2)--H2O ternary systems, and in Na+,Zn2+/Cl-,(H2PO2)-//H2O reciprocal quaternary system at 273.15 K, J. Chem. Thermodyn. 75, 35–44.
18. Tan LN., Wang JM., Zhou H., et al. 2015. Solid–liquid phase equilibria of Ca(H2PO2)2–CaCl2–H2O and Ca(H2PO2)2–NaH2PO2–H2O ternary systems at 298.15 K, Fluid Phase Equilib. 388, 66–70.
19. Demirci S., Adıgüzel V., Şahin Ö. 2016. The Solubilities and Physicochemical Properties of NaH2PO2-NaCl-H2O, NaH2PO2-Zn(H2PO2)2-H2O, and NaCI Zn(H2PO2)2-H2O Ternary Systems and in NaH2PO2-NaCl-Zn(H2PO2)2-H2O Quaternary System at 298.15 K, Journal of chemical engineering and data, 61 (7): 2292-2298.
20. Gündüz T. 1999. Kantitatif Analiz Laboratuar Kitabı, Gazi Kitabevi, Ankara.
21. Alişoğlu V. 1973. Potasyum ve Manganın Bromür ve Sülfatlarını İhtiva Eden Karşılıklı Su-Tuz Sisteminin Fizikokimyasal Araştırılması, Doktora Tezi, 167s, Bakü.
22. Adıgüzel V., Demirci S., Şahin Ö., İzgi MS. 2017. Solid-Liquid Equilibria (SLE) of Ternary System NaCl+Zn(H2PO2)2+H2O at T=(313.15 and 333.15 K), International Conference on Application in Chemistry and Chemical Engineering, October 11-15, Sarajevo.
23. Demirci S., Adıgüzel V., Şahin Ö., İzgi MS. 2017. Solubility Behavior of Na+, Zn2+/ H2PO2-//H2O Ternary System At Different Temperatures , International Conference on Application in Chemistry and Chemical Engineering, October 11-15, Sarajevo.