İdris-i Bitlisî’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi

Çetin Kaska

doi:10.47130/bitlissos.796830

İdris-i Bitlisî’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi

Abstract

Peygamberimiz ile ilgili edebî türlerden biri de Kırk Hadîs tercümeleridir. Manzum ve mensur olarak kaleme alınan Kırk Hadîs’lere Müslümanların yaşadığı her coğrafyada rağbet gösterilmiştir. Kırk Hadîs’ler Peygamberimizin şefaatine nail olma, kıyamet günü âlimlerle birlikte haşredilme, bağışlanma, hastalıktan kurtulma, okuyanların duasını alma, kalıcı bir eser bırakma ve sevap kazanma gibi gayelerle derlenmiştir. Kırk Hadis derlemeleri şekil bakımından manzum, mensur, mensur-manzum karışık yazılmıştır. Dinî, ahlakî, öğretici, edebî ve sosyal özellikleriyle İslamiyet’in dünya ve hayat görüşünü ifade eden Kırk Hadis’lerin nasıl ortaya çıktığı konusunda başlıca neden Peygamberimizin farklı zamanlarda söylediği hadislere dayanmaktadır. Kırk Hadis yazan âlimlerden birisi de İdris-i Bitlisî’dir. Bitlisî’nin eseri Arapça ve Farsça karışık bir mukaddime, dört bölüme ayrılan kırk hadisten oluşmaktadır. İdrîs-i Bitlisî, Kırk Hadis’ini İran edebiyatında asırlarca etkisini yitirmeyen Mollâ Câmî’nin Erbaîn Hadîs’inden etkilenerek yazmıştır. Bu çalışmada İstanbul elyazması kütüphanelerinde bulunan Bitlisî’ye ait Farsça manzum Kırk Hadis eseri hakkında bilgi verilecek ve bu eserin İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi’nde bulunan nüshasının Farsça’sıyla birlikte Türkçe tercümesi ilk defa ele alınacaktır.

Keywords

References

Akkuş, M. (2007). Klasik Türk Şiirinin Anlam Dünyası; Edebi Türler ve Tarzlar, Erzurum: Fenomen Yayıncılık.
Başaran, O. (2016). İdrîs-i Bitlisî’nin Heşt Behişt’inin Hâtimesi, Atatürk Ü, SBE, DT, Erzurum.
Bayraktar, M. (2006). Kutlu Müderris İdris-i Bitlisî, İstanbul. Biyografi Net.
Canım, R. (2016). Divan Edebiyatında Türler, İstanbul: Grafiker Yayınları.
Değirmençay, V. (2013). Farsça Şiir Söyleyen Osmanlı Şairleri, Erzurum: Atatürk Üniversitesi Yayınları.
İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi, Demirbaş no: FY823.
Kandemir, M. Y. (2002). “Kırk Hadîs”, DİA, İstanbul, 25/ 567-70.
Kara, İ. (1981). “Hadîs-i Erba’în”, TDEA, İstanbul: Dergâh Yayları, İstanbul.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Çetin Kaska ^*
0000-0002-1168-5522
Türkiye

Publication Date

December 31, 2020

Submission Date

September 19, 2020

Acceptance Date

December 16, 2020

Published in Issue

Year 2020 Volume: 9 Number: 2

DOI

https://doi.org/10.47130/bitlissos.796830

IZ

https://izlik.org/JA27TT44YL

Cite

RIS / Bibtex

APA

Kaska, Ç. (2020). İdris-i Bitlisî’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9(2), 151-162. https://doi.org/10.47130/bitlissos.796830

AMA

1.Kaska Ç. İdris-i Bitlisî’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2020;9(2):151-162. doi:10.47130/bitlissos.796830

Chicago

Kaska, Çetin. 2020. “İdris-I Bitlisî’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi”. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 9 (2): 151-62. https://doi.org/10.47130/bitlissos.796830.

EndNote

Kaska Ç (December 1, 2020) İdris-i Bitlisî’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 9 2 151–162.

IEEE

[1]Ç. Kaska, “İdris-i Bitlisî’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi”, Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 9, no. 2, pp. 151–162, Dec. 2020, doi: 10.47130/bitlissos.796830.

ISNAD

Kaska, Çetin. “İdris-I Bitlisî’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi”. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 9/2 (December 1, 2020): 151-162. https://doi.org/10.47130/bitlissos.796830.

JAMA

1.Kaska Ç. İdris-i Bitlisî’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2020;9:151–162.

MLA

Kaska, Çetin. “İdris-I Bitlisî’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi”. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 9, no. 2, Dec. 2020, pp. 151-62, doi:10.47130/bitlissos.796830.

Vancouver

1.Çetin Kaska. İdris-i Bitlisî’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2020 Dec. 1;9(2):151-62. doi:10.47130/bitlissos.796830

Cited By

Yusuf Nûrî Efendi’nin Farsça Manzum Kırk Hadisi

Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi

https://doi.org/10.51531/korkutataturkiyat.1077774