Research Article
BibTex RIS Cite

City and Urbanization in Islamic Civilization

Year 2018, Volume: 7 Issue: 2, 541 - 561, 21.12.2018

Abstract

The religious
phenomenon, which is accepted as a social element, is not only effective in
social life, it is also influential in urban architecture, urban life, and management. From this point of view, cities
are constantly affected by the socio-economic processes they are experiencing
and are being reshaped in this process. The cities also wear the clothes of
civilizations they have emerged in these processes. In this context, a form of
civilization including all the dimensions of life has emerged with the
emergence of Islam. Islamic cities have emerged in places where commercial
activities are dominant and spread as a civilization with relations established
with past civilizations. It is observed that the theological basis of this
expansion process has developed in accordance with the dynamics of urban life. At
this point, the aim of the study is to analyze the dynamics of the city and
urbanization that emerged in Islamic civilization. In the study, firstly the
basic features of Islamic cities are given and the characteristic elements
(architecture, social, economics, and
management) are examined in detail. Then the influence of Islamic civilization
on urban and urbanization is analyzed in the cities of Bursa, Fez, and Baghdad. The analysis of how the theoretical
aspects of the Islamic cities are
practically reflected in life is the original aspect of the study. In addition,
the study contributes to the field by analyzing three Islamic cities
established in three different geographical regions. The study is based on
literature review.

References

  • Abdin, T. (2010). A historic perspective of the architecture of the Islamic world with special reference to Cairo: 15.12.2015 tarihinde http://www.academia.edu/396379/A_historic_perspective_of_the_architecture_of_the_Islamic_world_with_special_reference_to_Cairo adresinden alındı.
  • Abu-Lughod, J. (1987). The Islamic City--Historic Myth, Islamic Essence, and Contemporary Relevance. International Journal of Middle East Studies, 19(2), 155-176.
  • Alsayyad, N. (1992). Modeling Traditional Islamic Cities, Progressive Architecture, 43, 26-33.
  • Arcan, A. (2014). Kentleşme Yazıları, Kentsel Kuramlar ve Kentleşme Politikaları, K. Özden içinde, Sıralı Güçlerin Uygarlık Yığışmaları ve İslam Şehirleri, Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  • Yiğit, İ. (1994). Bağdat. Altınoluk, 101, 19 15.12.2015 tarihinde http://dergi.altinoluk.com/index.php?sayfa=yillar&MakaleNo=d101s019m1 adresinden alındı.
  • Cansever, T. (2013). İslam’da Şehir ve Mimari. İstanbul: Timaş Yayıncılık
  • Çelik, A., & Yıldırım, T. (2013). Abbasiler Dönemi Bağdat Çarşıları, Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(1), 241-253.
  • Çelik, C. (2012). İslam Şehri'nden Şehir İslamı'na: Tarihsel Tecrübeden Sosyolojik Pratiğe Şehrin Medeniyet Kodları, Milel ve Nihal, 9(3), 137-156.
  • Çetinkaya, B. A. (2010). Medîne, Medeniyet ve İslâm Medeniyeti-Medîne’den Medeniyete, İÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi, 22, 5-50.
  • Demir, M. (2003). Türk-İslam Medeniyetinde Şehirleşme, İslami Araştırmalar Dergisi, 16(1), 156-165.
  • Demirci, M. (2003). İslam’da Şehir ve Şehrin Sosyal Dinamikleri, İstem, 1(2), 129-146.
  • Dostoğlu, N. Eskinin Bursa’sı: 14.12.2015 tarihinde http://btch.org.tr/gorsel/haberler/ayin-makalesi/neslihan-ayin-makalesi.pdf adresinden alındı.
  • Eickelman, D. F. (1974). Is There an Islamic City? The Making of a Quarter in a Moroccan Town, International Journal of Middle East Studies, 5(3), 274-294.
  • Falahat, S. (2014). Re-imaging the City: A New Conceptualisation of the Urban Logic of the “Islamic city”, Berlin: Springer Vieweg.
  • Fes, 15.12.2015 tarihinde http://www.britannica.com/place/Fes adresinden alındı.
  • Haneda, M., & Miura, T. (1994). Islamic Urban Studies: Historical Review and Perspectives, London and Newyork: Kegan Paul International.
  • İnalcık, H. (1995). İstanbul: Bir İslam Şehri, (Çev: İbrahim Kalın), İstanbul Tetkileri Dergisi, 9, 243-268.
  • İnalcık, H., & Arı, B. (2005). Türk-İslam-Osmanlı Şehirciliği ve Halil İnalcık'ın Çalışmaları, Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 3(6), 27-56.
  • Karataş, A. İ. XVIII. Yüzyılda Bursa Halkının Ekonomik Yapısı: 20.12.2015 tarihinde http://dergipark.ulakbim.gov.tr/uluifd/article/viewFile/5000017898/5000018188 adresinden alındı.
  • Kazıcı, Z. (2003). İslam Medeniyeti: 15.12.2015 tarihinde http://www.koprudergisi.com/index.asp?Bolum=EskiSayilar&Goster=Yazi&YaziNo=98 adresinden alındı.
  • Koyuncu, M. (2009). Medine Şehir Devleti, SAÜ Fen Edebiyat Dergisi, 2, 87-103.
  • O’Meara, S. (2007). Space and Muslim Urban Life: At the limits of labyrinth of Fez. London and Newyork: Routledge.
  • Omer, S. (2012). The Concepts of God, Man, and the Environment In Islam: Implications For Islamic Architecture, Journal of Islamic Architecture, 2(1), 1-12.
  • Öcalan, H. B. (2014). İslam Medeniyetinde Şehir ve Şehirlerin Tarihi, Bursa’da Zaman, 12, 24-27.
  • Özey, R. (1994). Medeniyetin Beşiği Şehir. Altınoluk, 101, 17. 15.12.2015 tarihinde http://dergi.altinoluk.com/index2.php#sayfa=arama&aranan_ifade=bursa&aranmayan_ifade=&yazarlar_reg=*&koseler_reg=*&dergiler_reg=*&baslik=1&metin=1&arama_yontemi=1&siralama=3&MakaleNo=d101s017m1&limit=15-15 adresinden alındı.
  • Priyoyudanto, F. (2014). Islamic City; Urban and Architectural Elements, 10.12.2015 tarihinde http://www.academia.edu/11495851/Islamic_City_Urban_and_Architectural_Elements adresinden alındı.
  • Rezvani, I., & Raeefard, A. (2015). Recognition of Concepts and Indicators in Creative City and Providing Strategy Based Persian-Islamic Identity, GMP Review, 17(1), 251-257.
  • Runehov, A., & Oviedo, L. (2013). Encyclopedia of Sciences and Religions, Architecture in Islam Article, Springer Science+Business Media Dordrecht.
  • Serjeant, R. B. (1992). İslam Şehri, İstanbul: Ağaç Yayıncılık.
  • Sinemillioğlu, N. K. (2006). İslam Kenti Sorunsalı: Eleştirel Bir Okuma (Yüksek Lisans Tezi). İstanbul: Yildiz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü,
  • Taheri, F. H. (1980). Urban Elements of Traditional Islamic Cities (Master's Thesis) USA: Massachusetts Institute of Technology.
  • Yiğit, İ. Bağdat'in Kuruluşuyla İlgili Rivayetler Üzerinde Bir Değerlendirme, 15.12.2015 tarihinde http://acikerisim.fsm.edu.tr:8080/xmlui/bitstream/handle/11352/2010/Yi%C4%9Fit.pdf?sequence=1 adresinden erişildi.
  • Yıldız, Ş. (2011). What Does Make a City Islamic? International Journal of Business and Social Science, 2(8), 199-201.

İslam Uygarlığı’nda Kent ve Kentleşme

Year 2018, Volume: 7 Issue: 2, 541 - 561, 21.12.2018

Abstract

Sosyal bir unsur olarak da kabul edilen din olgusunun,
toplumsal yaşamda etkili olmasının yanı sıra; kentin mimarisinde, yaşantısında
ve yönetiminde de etkili olduğu söylenebilir. Bu açıdan bakıldığında kentler
yaşanılan sosyo ekonomik süreçlerden sürekli etkilenmekte ve bu süreçte yeniden
şekillenmektedirler. Kentlerin de bu süreçlerde içinde vücuda geldikleri
uygarlığın elbisesini giydikleri görülmektedir.
Bu çerçevede İslam'ın ortaya çıkışıyla birlikte yaşamın tüm boyutlarını içeren
bir
uygarlık
biçimi
de ortaya çıkmıştır.
İslam kentleri ticari faaliyetlerin egemen olduğu yerlerde ortaya çıkarak, geçmiş
uygarlıklarla kurduğu ilişkilerle birlikte bir medeniyet olarak yayılmıştır. Bu
yayılma sürecinin teolojik temelinin ise kentsel hayatın dinamiklerine uyumlu
bir şekilde geliştiği görülmektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı,
İslam
uygarlığında vücuda getirilen kentin ve
kentleşmenin dinamiklerini analiz etmektir. Çalışmada
öncelikle İslam kentlerinin temel özelliğine yer verilerek karakteristik
unsurları (mimari, sosyal, ekonomi ve yönetim) detaylı olarak irdelenmektedir. Ardından
İslam uygarlığının kent ve kentleşmeye olan etkisi Bursa, Fez ve Bağdat
kentleri özelinde ele alınmaktadır. Araştırmada İslam kentlerinin kuruluşunda teorik
olarak ifade edilen noktaların pratik olarak hayata nasıl yansıdığının ortaya
konulması çalışmanın özgün yönünü oluşturmaktadır. Ayrıca çalışma üç farklı
coğrafyada vücud bulan İslam kentlerinin bir arada analiz edilmesi yönüyle de
ilgili alana katkı sunmayı hedeflemektedir. Çalışma literatür taramasına
dayanmaktadır.

References

  • Abdin, T. (2010). A historic perspective of the architecture of the Islamic world with special reference to Cairo: 15.12.2015 tarihinde http://www.academia.edu/396379/A_historic_perspective_of_the_architecture_of_the_Islamic_world_with_special_reference_to_Cairo adresinden alındı.
  • Abu-Lughod, J. (1987). The Islamic City--Historic Myth, Islamic Essence, and Contemporary Relevance. International Journal of Middle East Studies, 19(2), 155-176.
  • Alsayyad, N. (1992). Modeling Traditional Islamic Cities, Progressive Architecture, 43, 26-33.
  • Arcan, A. (2014). Kentleşme Yazıları, Kentsel Kuramlar ve Kentleşme Politikaları, K. Özden içinde, Sıralı Güçlerin Uygarlık Yığışmaları ve İslam Şehirleri, Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  • Yiğit, İ. (1994). Bağdat. Altınoluk, 101, 19 15.12.2015 tarihinde http://dergi.altinoluk.com/index.php?sayfa=yillar&MakaleNo=d101s019m1 adresinden alındı.
  • Cansever, T. (2013). İslam’da Şehir ve Mimari. İstanbul: Timaş Yayıncılık
  • Çelik, A., & Yıldırım, T. (2013). Abbasiler Dönemi Bağdat Çarşıları, Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(1), 241-253.
  • Çelik, C. (2012). İslam Şehri'nden Şehir İslamı'na: Tarihsel Tecrübeden Sosyolojik Pratiğe Şehrin Medeniyet Kodları, Milel ve Nihal, 9(3), 137-156.
  • Çetinkaya, B. A. (2010). Medîne, Medeniyet ve İslâm Medeniyeti-Medîne’den Medeniyete, İÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi, 22, 5-50.
  • Demir, M. (2003). Türk-İslam Medeniyetinde Şehirleşme, İslami Araştırmalar Dergisi, 16(1), 156-165.
  • Demirci, M. (2003). İslam’da Şehir ve Şehrin Sosyal Dinamikleri, İstem, 1(2), 129-146.
  • Dostoğlu, N. Eskinin Bursa’sı: 14.12.2015 tarihinde http://btch.org.tr/gorsel/haberler/ayin-makalesi/neslihan-ayin-makalesi.pdf adresinden alındı.
  • Eickelman, D. F. (1974). Is There an Islamic City? The Making of a Quarter in a Moroccan Town, International Journal of Middle East Studies, 5(3), 274-294.
  • Falahat, S. (2014). Re-imaging the City: A New Conceptualisation of the Urban Logic of the “Islamic city”, Berlin: Springer Vieweg.
  • Fes, 15.12.2015 tarihinde http://www.britannica.com/place/Fes adresinden alındı.
  • Haneda, M., & Miura, T. (1994). Islamic Urban Studies: Historical Review and Perspectives, London and Newyork: Kegan Paul International.
  • İnalcık, H. (1995). İstanbul: Bir İslam Şehri, (Çev: İbrahim Kalın), İstanbul Tetkileri Dergisi, 9, 243-268.
  • İnalcık, H., & Arı, B. (2005). Türk-İslam-Osmanlı Şehirciliği ve Halil İnalcık'ın Çalışmaları, Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 3(6), 27-56.
  • Karataş, A. İ. XVIII. Yüzyılda Bursa Halkının Ekonomik Yapısı: 20.12.2015 tarihinde http://dergipark.ulakbim.gov.tr/uluifd/article/viewFile/5000017898/5000018188 adresinden alındı.
  • Kazıcı, Z. (2003). İslam Medeniyeti: 15.12.2015 tarihinde http://www.koprudergisi.com/index.asp?Bolum=EskiSayilar&Goster=Yazi&YaziNo=98 adresinden alındı.
  • Koyuncu, M. (2009). Medine Şehir Devleti, SAÜ Fen Edebiyat Dergisi, 2, 87-103.
  • O’Meara, S. (2007). Space and Muslim Urban Life: At the limits of labyrinth of Fez. London and Newyork: Routledge.
  • Omer, S. (2012). The Concepts of God, Man, and the Environment In Islam: Implications For Islamic Architecture, Journal of Islamic Architecture, 2(1), 1-12.
  • Öcalan, H. B. (2014). İslam Medeniyetinde Şehir ve Şehirlerin Tarihi, Bursa’da Zaman, 12, 24-27.
  • Özey, R. (1994). Medeniyetin Beşiği Şehir. Altınoluk, 101, 17. 15.12.2015 tarihinde http://dergi.altinoluk.com/index2.php#sayfa=arama&aranan_ifade=bursa&aranmayan_ifade=&yazarlar_reg=*&koseler_reg=*&dergiler_reg=*&baslik=1&metin=1&arama_yontemi=1&siralama=3&MakaleNo=d101s017m1&limit=15-15 adresinden alındı.
  • Priyoyudanto, F. (2014). Islamic City; Urban and Architectural Elements, 10.12.2015 tarihinde http://www.academia.edu/11495851/Islamic_City_Urban_and_Architectural_Elements adresinden alındı.
  • Rezvani, I., & Raeefard, A. (2015). Recognition of Concepts and Indicators in Creative City and Providing Strategy Based Persian-Islamic Identity, GMP Review, 17(1), 251-257.
  • Runehov, A., & Oviedo, L. (2013). Encyclopedia of Sciences and Religions, Architecture in Islam Article, Springer Science+Business Media Dordrecht.
  • Serjeant, R. B. (1992). İslam Şehri, İstanbul: Ağaç Yayıncılık.
  • Sinemillioğlu, N. K. (2006). İslam Kenti Sorunsalı: Eleştirel Bir Okuma (Yüksek Lisans Tezi). İstanbul: Yildiz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü,
  • Taheri, F. H. (1980). Urban Elements of Traditional Islamic Cities (Master's Thesis) USA: Massachusetts Institute of Technology.
  • Yiğit, İ. Bağdat'in Kuruluşuyla İlgili Rivayetler Üzerinde Bir Değerlendirme, 15.12.2015 tarihinde http://acikerisim.fsm.edu.tr:8080/xmlui/bitstream/handle/11352/2010/Yi%C4%9Fit.pdf?sequence=1 adresinden erişildi.
  • Yıldız, Ş. (2011). What Does Make a City Islamic? International Journal of Business and Social Science, 2(8), 199-201.
There are 33 citations in total.

Details

Primary Language Turkish
Journal Section Araştırma Makaleleri
Authors

Harun Biçakcı 0000-0002-9222-6124

Cuma Yıldırım 0000-0002-3504-8771

Publication Date December 21, 2018
Published in Issue Year 2018 Volume: 7 Issue: 2

Cite

APA Biçakcı, H., & Yıldırım, C. (2018). İslam Uygarlığı’nda Kent ve Kentleşme. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(2), 541-561.
AMA Biçakcı H, Yıldırım C. İslam Uygarlığı’nda Kent ve Kentleşme. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. December 2018;7(2):541-561.
Chicago Biçakcı, Harun, and Cuma Yıldırım. “İslam Uygarlığı’nda Kent Ve Kentleşme”. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7, no. 2 (December 2018): 541-61.
EndNote Biçakcı H, Yıldırım C (December 1, 2018) İslam Uygarlığı’nda Kent ve Kentleşme. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7 2 541–561.
IEEE H. Biçakcı and C. Yıldırım, “İslam Uygarlığı’nda Kent ve Kentleşme”, Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 7, no. 2, pp. 541–561, 2018.
ISNAD Biçakcı, Harun - Yıldırım, Cuma. “İslam Uygarlığı’nda Kent Ve Kentleşme”. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7/2 (December 2018), 541-561.
JAMA Biçakcı H, Yıldırım C. İslam Uygarlığı’nda Kent ve Kentleşme. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018;7:541–561.
MLA Biçakcı, Harun and Cuma Yıldırım. “İslam Uygarlığı’nda Kent Ve Kentleşme”. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 7, no. 2, 2018, pp. 541-6.
Vancouver Biçakcı H, Yıldırım C. İslam Uygarlığı’nda Kent ve Kentleşme. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018;7(2):541-6.

downloaddownloaddownloaddownload  download  download       download     download      download download    download  download download download downloaddownload