Endosulfan, cypermethrin, 2,4-D ve trifluralin’in androjenik ve anti-androjenik etkilerinin hershberger metoduyla araştırılması
Öz
Amaç: Bu çalışma; organoklorlu (Endosulfan) ve pyrethroid (Cypermethrin) pestisitler ile herbisitlerin (2,4-D ve Trifluralin) Hershberger metodu ile peri-pubertal erkek sıçan modelinde serum LH ve FSH düzeyleri ile androjen duyarlı dokular üzerine androjenik ve anti-androjenik etkilerini araştırmak amacıyla planlandı.Gereç ve Yöntem: Çalışmada 56 adet peri-pubertal 42 günlük erkek Sprague Dawley sıçan kullanıldı.İlk grup sham kastrasyon olarak ayrıldı. Geriye kalan 49 adet sıçan kastre edildi. On günlük iyileşme süresinin sonunda sıçanlar yedi gruba daha ayrıldı: Kastrasyon grubu; Testosteron propiyonat (TP) grubu; TP+Flutamide grubu; TP+Endosulfan grubu; TP+2,4-D grubu; TP+Cypermethrin grubu; TP+Trifluralin grubu. Son uygulamadan 24 saat sonra sıçanlar dekapite edilerek kan örnekleri toplandı. Tüm hayvanların prostat bezi, bulbouretral bezleri, seminal vezikülleri ve musculus levator ani (mLA) diseke edilerek tartıldı. Serum LH, FSH ve testosteron düzeyleri ELISA yöntemi ile belirlendi.Bulgular: Kastrasyon, tüm androjen-duyarlı doku ağırlıklarında azalmaya neden olurken (p<0.001); kastre edilen hayvanlara TP uygulanması bu dokuların ağırlıklarının sham grubu değerlerine dönmesini sağladı (p<0.001). Endosulfan, Cypermethrin ve Trifluralin bulbouretral bez ağırlıklarında TP grubuna göre anlamlı azalmaya yol açarken (p<0.01); 2,4-D ise vesicula seminalis ağırlıklarında anlamlı artış oluşturdu (p<0.01). Uygulanan test bileşiklerinden hiçbiri prostat ve mLA ağırlıklarında TP grubuna göre anlamlı fark oluşturmadı (p>0.05). 2,4-D, Cypermethrin ve Trifluralin serum FSH düzeylerinde anlamlı artışa yol açarken; serum LH düzeylerindeki artış sadece Trifluralin grubunda istatistiksel olarak anlamlı idi. Sonuç: Çalışmadan elde edilen bulgular, Hershberger metodunda Endosulfan, Cypermethrin ve Trifluralin’in bulbouretral bez üzerinde anti-androjenik; 2,4-D’nin ise vesicula seminalis üzerinde androjenik etkilere sahip olduğunu göstermiştir. Bu çevresel kirleticilerin erkek üreme fonksiyonlarını olumsuz yönde etkileyebileceği öngörülebilir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Proje Numarası
Kaynakça
- Safe S. Environmental estrogens: roles in male reproductive tract problems and in breast cancer. Reviews on Environmental Health, 2002; 17: 253-262.
- European Commission, Weybridge Workshop (1996). European workshop on the impact of endocrine disruptors on human health and wildlife. Report of proceedings, 2-4 December 1996, Weybridge, UK.
- Gray LE, Wilson V, Noriega N, Lambright C, Furr J, Stoker TE, et al. Use of the laboratory rat as a model in endocrine disruptor screening and testing. ILAR Journal, 2004; 45: 425-437.
- Massaad C, Entezami F, Massade L, Benahmed M, Olivennes F, Barouki R, et al. How can chemical compounds alter human fertility? Eur J Obstet Gynecol Reprod Biol, 2002; 100: 127-137.
- Waring RH, Harris RM. Endocrine disrupters: a human risk? Molecular and Cellular Endocrinology, 2005; 244: 2-9.
- Sun H, Xu XL, Xu LC, Song L, Hong X, Chen JF, et al. Antiandrogenic activity of pyrethroid pesticides and their metabolite in reporter gene assay. Chemosphere, 2007; 66: 474-479.
- Vallack HW, Bakker DJ, Brandt I, Broström-Lunden E, Brouwer A, Bull KR, et al. Controlling persistent organic pollutantswhat’s next? Environmental Toxicology and Pharmacology, 1998; 6: 143-175.
- Yalvaç M. Göksu deltası sucul ekosisteminde endosülfan ve methamidophos pestisitlerinin kalıntı düzeylerinin araştırılması.Mersin Üniversitesi, Çevre Mühendisliği AD, 2005.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Klinik Tıp Bilimleri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Özgür Bulmuş
*
0000-0001-7736-402X
Türkiye
Süleyman Sandal
0000-0002-8916-3329
Türkiye
Zafer Şahin
0000-0001-7982-7155
Türkiye
Sedat Yıldız
0000-0002-7872-790X
Türkiye
Bayram Yılmaz
0000-0002-2674-6535
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
25 Haziran 2021
Gönderilme Tarihi
17 Haziran 2021
Kabul Tarihi
24 Haziran 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 5 Sayı: 2
