Research Article

Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi

Volume: 11 Number: 2 June 30, 2026
TR EN

Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi

Abstract

Bu çalışma, Türkiye’nin en değerli doğal kaynaklarından biri olan borun ekonomik, teknolojik ve stratejik önemini incelemektedir. Çalışmanın temel amacı, borun farklı sektörlerdeki kullanım alanlarını araştırmak ve özellikle savunma sanayindeki rolünü bilimsel bir perspektiften değerlendirmektir. Dünya bor rezervlerinin yaklaşık %70’ine sahip olan Türkiye, katma değerli üretim ve teknoloji geliştirme kapasitesini artırma açısından büyük bir stratejik potansiyele sahiptir. Süreç boyunca bilimsel kaynakların güvenilirliği, veri doğrulama süreçleri ve kaynak çeşitliliği ön planda tutulmuştur. Sonuç olarak, borun sürdürülebilir kalkınma hedefleri doğrultusunda değerlendirilmesinin, yerli üretimin ve savunma teknolojilerinin güçlendirilmesine doğrudan katkı sağlayacağı sonucuna ulaşılmıştır. Bu projenin geniş kapsamlı etkisi, borun yalnızca ekonomik bir değer olmadığını, aynı zamanda Türkiye’nin bilimsel, teknolojik ve savunma alanlarındaki ilerlemesinde belirleyici bir unsur olduğunu göstermektedir. Elde edilen sonuçlar, yerli kaynakların etkin kullanımının ülke ekonomisine, çevresel sürdürülebilirliğe ve ulusal güvenliğe katkı sağlayacağını ortaya koymaktadır. Çalışma kapsamında yedi değerlendirme kriteri belirlenmiştir. Tanımlanan kriterlerin göreli önem düzeylerini belirlemek amacıyla, Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerinden Pisagor Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) ve En İyi-En Kötü Yöntemi (BWM) kullanılmıştır. Bulgular, borun yalnızca ekonomik bir kaynak değil, aynı zamanda Türkiye’nin bilimsel, teknolojik ve stratejik gelişiminde kritik bir unsur olduğunu ortaya koymaktadır. Bu çalışmanın, borun kullanım alanlarına ilişkin akademik araştırmalara ve uygulama süreçlerine yönelik planlama ile karar verme mekanizmalarına katkı sağlaması beklenmektedir.

Keywords

References

  1. Yenmez, N. (2011). The importance of boron minerals in Turkey as a strategic mine. Journal of Geography, 19, 59-94. https://izlik.org/JA69AH82FN
  2. Demirtaş, A. (2011). Boron compounds and their potential of use in agriculture. Atatürk University Journal of Agricultural Faculty, 37(1), 111-115. https://izlik.org/ JA94YW97LX
  3. Özkan, Ş. G., Tombal, T. D., Kurşun Ünver, İ., & Osmanlıoğlu, A. E. (2016). Properties, production, uses of boron compounds and their importance in nuclear reactor technology. Journal of Boron, 1(2), 86-95. https:// izlik.org/JA66FZ26TG
  4. Polat, S. (2024). Design and operation of an electrochemical separation process for boron removal from aqueous solutions under continuous flow conditions. Journal of Boron, 9(4), 135-142. https://doi.org/10.30728/ boron.1524438
  5. Bilgiç, G., Balıkçıoğlu Güzel, A., & Şahin, M. (2024). Boron carbide: Physicochemical properties, synthesis and applications in defense technologies. The Journal of Defence Sciences, 20(1), 1–18. https://doi.org/10.17134/ khosbd.1403942
  6. Tokcan, S., & Gülmez, A. (2021). Examining of boron of disposability as substitution of oil in the line with Turkey's petrolleum dependency. International Journal of Economic Studies, 7(1), 59-84. https://izlik.org/ JA52WF68UU
  7. Tokcan, S. (2021). Examining of boron mine as an alternative energy source in Turkey (Publication no. 696673) [Master's Thesis, Sakarya University ]. Council of Higher Education
  8. Eti Maden. (2025). 2024 Boron sector report. Department of Strategy Development. https://www.etimaden.gov.tr/ storage/2025/2024%20BOR%20SEKT%C3%96R%20 RAPORU/2024%20YILI%20BOR%20SEKTOR%20 RAPORU.pdf

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Multiple Criteria Decision Making

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 30, 2026

Submission Date

February 6, 2026

Acceptance Date

May 17, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 11 Number: 2

APA
Öztürk, S., Taş, B. S., Sanlı, Y. B., & Eren, T. (2026). Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi. Journal of Boron, 11(2), 140-152. https://doi.org/10.30728/boron.1883171
AMA
1.Öztürk S, Taş BS, Sanlı YB, Eren T. Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi. Journal of Boron. 2026;11(2):140-152. doi:10.30728/boron.1883171
Chicago
Öztürk, Seyyide, Beril Su Taş, Yusuf Bera Sanlı, and Tamer Eren. 2026. “Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi”. Journal of Boron 11 (2): 140-52. https://doi.org/10.30728/boron.1883171.
EndNote
Öztürk S, Taş BS, Sanlı YB, Eren T (June 1, 2026) Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi. Journal of Boron 11 2 140–152.
IEEE
[1]S. Öztürk, B. S. Taş, Y. B. Sanlı, and T. Eren, “Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi”, Journal of Boron, vol. 11, no. 2, pp. 140–152, June 2026, doi: 10.30728/boron.1883171.
ISNAD
Öztürk, Seyyide - Taş, Beril Su - Sanlı, Yusuf Bera - Eren, Tamer. “Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi”. Journal of Boron 11/2 (June 1, 2026): 140-152. https://doi.org/10.30728/boron.1883171.
JAMA
1.Öztürk S, Taş BS, Sanlı YB, Eren T. Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi. Journal of Boron. 2026;11:140–152.
MLA
Öztürk, Seyyide, et al. “Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi”. Journal of Boron, vol. 11, no. 2, June 2026, pp. 140-52, doi:10.30728/boron.1883171.
Vancouver
1.Seyyide Öztürk, Beril Su Taş, Yusuf Bera Sanlı, Tamer Eren. Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi. Journal of Boron. 2026 Jun. 1;11(2):140-52. doi:10.30728/boron.1883171