Araştırma Makalesi

Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi

Cilt: 11 Sayı: 2 30 Haziran 2026
PDF İndir
TR EN

Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi

Öz

Bu çalışma, Türkiye’nin en değerli doğal kaynaklarından biri olan borun ekonomik, teknolojik ve stratejik önemini incelemektedir. Çalışmanın temel amacı, borun farklı sektörlerdeki kullanım alanlarını araştırmak ve özellikle savunma sanayindeki rolünü bilimsel bir perspektiften değerlendirmektir. Dünya bor rezervlerinin yaklaşık %70’ine sahip olan Türkiye, katma değerli üretim ve teknoloji geliştirme kapasitesini artırma açısından büyük bir stratejik potansiyele sahiptir. Süreç boyunca bilimsel kaynakların güvenilirliği, veri doğrulama süreçleri ve kaynak çeşitliliği ön planda tutulmuştur. Sonuç olarak, borun sürdürülebilir kalkınma hedefleri doğrultusunda değerlendirilmesinin, yerli üretimin ve savunma teknolojilerinin güçlendirilmesine doğrudan katkı sağlayacağı sonucuna ulaşılmıştır. Bu projenin geniş kapsamlı etkisi, borun yalnızca ekonomik bir değer olmadığını, aynı zamanda Türkiye’nin bilimsel, teknolojik ve savunma alanlarındaki ilerlemesinde belirleyici bir unsur olduğunu göstermektedir. Elde edilen sonuçlar, yerli kaynakların etkin kullanımının ülke ekonomisine, çevresel sürdürülebilirliğe ve ulusal güvenliğe katkı sağlayacağını ortaya koymaktadır. Çalışma kapsamında yedi değerlendirme kriteri belirlenmiştir. Tanımlanan kriterlerin göreli önem düzeylerini belirlemek amacıyla, Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerinden Pisagor Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) ve En İyi-En Kötü Yöntemi (BWM) kullanılmıştır. Bulgular, borun yalnızca ekonomik bir kaynak değil, aynı zamanda Türkiye’nin bilimsel, teknolojik ve stratejik gelişiminde kritik bir unsur olduğunu ortaya koymaktadır. Bu çalışmanın, borun kullanım alanlarına ilişkin akademik araştırmalara ve uygulama süreçlerine yönelik planlama ile karar verme mekanizmalarına katkı sağlaması beklenmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Yenmez, N. (2011). The importance of boron minerals in Turkey as a strategic mine. Journal of Geography, 19, 59-94. https://izlik.org/JA69AH82FN
  2. Demirtaş, A. (2011). Boron compounds and their potential of use in agriculture. Atatürk University Journal of Agricultural Faculty, 37(1), 111-115. https://izlik.org/ JA94YW97LX
  3. Özkan, Ş. G., Tombal, T. D., Kurşun Ünver, İ., & Osmanlıoğlu, A. E. (2016). Properties, production, uses of boron compounds and their importance in nuclear reactor technology. Journal of Boron, 1(2), 86-95. https:// izlik.org/JA66FZ26TG
  4. Polat, S. (2024). Design and operation of an electrochemical separation process for boron removal from aqueous solutions under continuous flow conditions. Journal of Boron, 9(4), 135-142. https://doi.org/10.30728/ boron.1524438
  5. Bilgiç, G., Balıkçıoğlu Güzel, A., & Şahin, M. (2024). Boron carbide: Physicochemical properties, synthesis and applications in defense technologies. The Journal of Defence Sciences, 20(1), 1–18. https://doi.org/10.17134/ khosbd.1403942
  6. Tokcan, S., & Gülmez, A. (2021). Examining of boron of disposability as substitution of oil in the line with Turkey's petrolleum dependency. International Journal of Economic Studies, 7(1), 59-84. https://izlik.org/ JA52WF68UU
  7. Tokcan, S. (2021). Examining of boron mine as an alternative energy source in Turkey (Publication no. 696673) [Master's Thesis, Sakarya University ]. Council of Higher Education
  8. Eti Maden. (2025). 2024 Boron sector report. Department of Strategy Development. https://www.etimaden.gov.tr/ storage/2025/2024%20BOR%20SEKT%C3%96R%20 RAPORU/2024%20YILI%20BOR%20SEKTOR%20 RAPORU.pdf

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çok Ölçütlü Karar Verme

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

6 Şubat 2026

Kabul Tarihi

17 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 11 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Öztürk, S., Taş, B. S., Sanlı, Y. B., & Eren, T. (2026). Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi. Journal of Boron, 11(2), 140-152. https://doi.org/10.30728/boron.1883171
AMA
1.Öztürk S, Taş BS, Sanlı YB, Eren T. Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi. Journal of Boron. 2026;11(2):140-152. doi:10.30728/boron.1883171
Chicago
Öztürk, Seyyide, Beril Su Taş, Yusuf Bera Sanlı, ve Tamer Eren. 2026. “Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi”. Journal of Boron 11 (2): 140-52. https://doi.org/10.30728/boron.1883171.
EndNote
Öztürk S, Taş BS, Sanlı YB, Eren T (01 Haziran 2026) Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi. Journal of Boron 11 2 140–152.
IEEE
[1]S. Öztürk, B. S. Taş, Y. B. Sanlı, ve T. Eren, “Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi”, Journal of Boron, c. 11, sy 2, ss. 140–152, Haz. 2026, doi: 10.30728/boron.1883171.
ISNAD
Öztürk, Seyyide - Taş, Beril Su - Sanlı, Yusuf Bera - Eren, Tamer. “Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi”. Journal of Boron 11/2 (01 Haziran 2026): 140-152. https://doi.org/10.30728/boron.1883171.
JAMA
1.Öztürk S, Taş BS, Sanlı YB, Eren T. Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi. Journal of Boron. 2026;11:140–152.
MLA
Öztürk, Seyyide, vd. “Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi”. Journal of Boron, c. 11, sy 2, Haziran 2026, ss. 140-52, doi:10.30728/boron.1883171.
Vancouver
1.Seyyide Öztürk, Beril Su Taş, Yusuf Bera Sanlı, Tamer Eren. Savunma Sanayinde Bor Kullanımının Çok Kriterli Bir Yaklaşımla Değerlendirilmesi. Journal of Boron. 01 Haziran 2026;11(2):140-52. doi:10.30728/boron.1883171