Review

Panik Bozukluğun Bilişsel Davranışçı Vaka Formülasyonu

Volume: 8 Number: 15 January 31, 2025
EN TR

Panik Bozukluğun Bilişsel Davranışçı Vaka Formülasyonu

Abstract

Panik bozukluğun fobilerden ayırdına gidilebildiğinde toplumdaki yaygınlığının sanılandan da fazla olduğu görülmektedir. Bu bozukluk pek çok psikoterapi yaklaşımı ile ele alınsa da en etkili yaklaşımlardan birinin bilişsel davranışçı terapi olduğu bilinmektedir. Bilişsel davranışçı yaklaşımda panik bozukluğun ele alınmasında en temel noktalardan biri, diğer bozukluklarda da olduğu gibi vaka formülasyonundan geçmektedir. Vaka formülasyonu, bilişsel davranışçı teoriyi merkeze alarak bireyin halihazırda var olan problemlerini tanımlamayı içerdiği gibi; müdahaleye rehberlik sağlayabilecek nedenler, problem listesi, işlevsiz inançlar, sürdürücüler ve koruyucu faktörler hakkında çıkarımlar yapmayı da sağlamaktadır. Ayrıca vaka formülasyonu ile bireyin sahip olduğu problemi neden şu anda yaşıyor olduğunu açıklamak, teoriye dayalı tutarlı ve açıklayıcı çıkarımlar yapmak, müdahaleye karar vermek için yol haritası oluşturulmaktadır. Bu nedenle panik bozuklukta vaka formülasyonu çeşitli araştırmacılar tarafından ilgi çekici bulunmuştur ve bu hususta çeşitli modeller geliştirilmiştir. Bu derleme çalışmasında panik bozukluğun formülasyonu için kullanılan panik modelden yola çıkılarak geliştirilmiş olan yenilenmiş bilişsel panik bozukluk modeline ve bu modelin vaka formülasyonunu oluşturmada üstlendiği rehber role odaklanılmıştır.

Keywords

References

  1. Aksakallı, G. ve Karaaziz, M. (2023). Bir panik bozukluğu hastasının bilişsel davranışçı terapi yöntemiyle tedavisinin incelenmesi: olgu sunumu. Yakın Doğu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(1), 123-140.
  2. Amerikan Psikiyatri Birliği. (2014). Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal Elkitabı (DSM 5) (E. Köroğlu, Çev., 5. basım). Ankara: HYB Yayıncılık.
  3. Antony, M., Swinson, R., 2000. Phobic Disorders and Panic in Adults: A Guide to Assessment and Treatment. American Psycho- logical Association, Washington, DC.
  4. Bakker GM (2008). Problem-maintaining circles: case illustrations of formulations that truly guide therapy. Clinical Psychologist 12, 30–39.
  5. Barlow DH (2008). Clinical Handbook of Psychological Disorders: A Step-By-Step Treatment Manual. New York: The Guilford Press.
  6. Barlow, D. H. ve Craske, M. G. (2006). Mastery of Your Anxiety and Panic. Oxford University Press.
  7. Beck, A. T. (1976). Cognitive Therapy and Emotional Disorders. New York: Meridian.
  8. Beck, A. T. (Ed.). (1979). Cognitive Therapy of Depression. Guilford press.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Clinical Psychology

Journal Section

Review

Early Pub Date

January 31, 2025

Publication Date

January 31, 2025

Submission Date

June 12, 2024

Acceptance Date

October 25, 2024

Published in Issue

Year 2025 Volume: 8 Number: 15

APA
Aslan, B. (2025). Panik Bozukluğun Bilişsel Davranışçı Vaka Formülasyonu. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi, 8(15), 89-102. https://doi.org/10.56955/bpd.1499866
AMA
1.Aslan B. Panik Bozukluğun Bilişsel Davranışçı Vaka Formülasyonu. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi. 2025;8(15):89-102. doi:10.56955/bpd.1499866
Chicago
Aslan, Berin. 2025. “Panik Bozukluğun Bilişsel Davranışçı Vaka Formülasyonu”. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi 8 (15): 89-102. https://doi.org/10.56955/bpd.1499866.
EndNote
Aslan B (January 1, 2025) Panik Bozukluğun Bilişsel Davranışçı Vaka Formülasyonu. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi 8 15 89–102.
IEEE
[1]B. Aslan, “Panik Bozukluğun Bilişsel Davranışçı Vaka Formülasyonu”, Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi, vol. 8, no. 15, pp. 89–102, Jan. 2025, doi: 10.56955/bpd.1499866.
ISNAD
Aslan, Berin. “Panik Bozukluğun Bilişsel Davranışçı Vaka Formülasyonu”. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi 8/15 (January 1, 2025): 89-102. https://doi.org/10.56955/bpd.1499866.
JAMA
1.Aslan B. Panik Bozukluğun Bilişsel Davranışçı Vaka Formülasyonu. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi. 2025;8:89–102.
MLA
Aslan, Berin. “Panik Bozukluğun Bilişsel Davranışçı Vaka Formülasyonu”. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi, vol. 8, no. 15, Jan. 2025, pp. 89-102, doi:10.56955/bpd.1499866.
Vancouver
1.Berin Aslan. Panik Bozukluğun Bilişsel Davranışçı Vaka Formülasyonu. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi. 2025 Jan. 1;8(15):89-102. doi:10.56955/bpd.1499866