Research Article

Genç Sporcuların Duygusal Eğilimleri: İyimserlik ve Karamsarlık Üzerine Bir İnceleme

Volume: 20 Number: 2 August 30, 2026
EN TR

Genç Sporcuların Duygusal Eğilimleri: İyimserlik ve Karamsarlık Üzerine Bir İnceleme

Abstract

Bu araştırma, lise düzeyinde bireysel ve takım sporlarıyla ilgilenen genç sporcuların spor yaşamlarına yönelik iyimserlik ve karamsarlık eğilimlerini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, 2025–2026 eğitim-öğretim yılında Aksaray ilinde öğrenim gören 336 lise öğrencisi (126 kadın, 210 erkek) üzerinde kesitsel karşılaştırmalı tarama modeli kullanılarak yürütülmüştür. Veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu ile Spor İyimserlik ve Karamsarlık Ölçeği (SİVKÖ) kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre, örneklem genelinde iyimserlik düzeyinin yüksek, karamsarlık düzeyinin ise düşük olduğu belirlenmiştir. Cinsiyet değişkeni açısından değerlendirildiğinde, kadın öğrencilerin hem iyimserlik hem de karamsarlık puan ortalamalarının erkek öğrencilere kıyasla istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu saptanmıştır (iyimserlikte orta-yüksek, karamsarlıkta küçük-orta düzeyde etki büyüklüğü). Ayrıca cinsiyet ile spor türü arasında her iki değişken için de anlamlı bir etkileşim bulunmuş; cinsiyet farkının spor türüne göre değiştiği belirlenmiştir. Sınıf düzeyine göre yapılan analizlerde hem iyimserlik hem de karamsarlık düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar saptanmış, 10. sınıf öğrencileri daha yüksek iyimserlik ve daha düşük karamsarlık puanlarıyla öne çıkarken, 11. sınıf öğrencileri daha düşük iyimserlik ve daha yüksek karamsarlık puanları göstermiştir. Buna karşın spor türüne (bireysel/takım) göre ana etki düzeyinde anlamlı bir fark bulunmamıştır. Elde edilen bulgular, sporla aktif olarak ilgilenen bu örneklemde iyimserliğin görece yüksek, karamsarlığın ise görece düşük düzeyde seyrettiğini göstermektedir; ancak araştırmanın kesitsel ve korelasyonel tasarımı nedeniyle bu örüntü spor katılımının nedensel bir sonucu olarak yorumlanamaz. Bulgular, cinsiyete duyarlı ve sınıf düzeyine göre farklılaşan psikolojik destek yaklaşımlarının değerlendirilmesi gerektiğine işaret etmektedir.

Keywords

Supporting Institution

Çalışmamızı destekleyen kuruluş bulunmamaktadır.

Ethical Statement

Bu çalışmada yer alan tüm süreçlerde araştırma ve yayın etiğine uyulmuştur. Araştırma, ilgili etik kurul tarafından incelenmiş ve onaylanmıştır. Çalışmaya katılan öğrencilerin velilerinden bilgilendirilmiş gönüllü onam alınmış, katılımcıların araştırmaya katılımı tamamen gönüllülük esasına dayandırılmıştır. Katılımcıların kişisel bilgileri gizli tutulmuş ve veriler yalnızca bilimsel amaçlar doğrultusunda kullanılmıştır. Araştırma sürecinde katılımcılara herhangi bir fiziksel ya da psikolojik zarar verilmemesine özen gösterilmiş, uygulamalar eğitim ve gelişim düzeylerine uygun şekilde planlanmıştır. Çalışmada elde edilen verilerde herhangi bir çarpıtma yapılmamış, tüm bulgular olduğu gibi raporlanmıştır. Ayrıca bu çalışma başka bir yerde yayımlanmamış ve yayımlanmak üzere değerlendirme sürecine sunulmamıştır.

Thanks

.

References

  1. Araújo, C. G. S., & Scharhag, J. (2016). Athlete: A working definition for medical and health sciences research. Scandinavian Journal of Medicine & Science in Sports, 26(1), 4–7. https://doi.org/10.1111/sms.12632
  2. Astuti, Y., Orhan, B. E., Karaçam, A., & Govindasamy, K. (2024). The relationship between mindfulness and optimism-pessimism levels in athletes. Retos, 59, 832–842. https://doi.org/10.47197/retos.v59.106558
  3. Barthes, R. (2007). What is sport? (R. Howard, Trans.; Reprint ed.). Yale University Press.
  4. Borge, S. (2021). What is sport? Sport, Ethics and Philosophy, 15(3), 308–330.
  5. Bouchard, L. C., Carver, C. S., Mens, M. G., & Scheier, M. F. (2017). Optimism, health, and well-being. In Positive psychology (pp. 112–130). Routledge.
  6. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E., Akgün, Ö., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2020). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
  7. Cnen, T.-W., Chiu, Y.-C., & Hsu, Y. (2021). Perception of social support provided by coaches, optimism/pessimism, and psychological well-being: Gender differences and mediating effect models. International Journal of Sports Science & Coaching, 16(2), 272–280. https://doi.org/10.1177/1747954120968649
  8. Cohen, J. (1988). The analysis of variance. In Statistical power analysis for the behavioral sciences (pp. 274–287).

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Exercise and Sports Psychology

Journal Section

Research Article

Publication Date

August 30, 2026

Submission Date

April 27, 2026

Acceptance Date

August 29, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 20 Number: 2

APA
Başal, V., Yüceant, M., Öğütcü, H., & Ünlü, H. (2026). Genç Sporcuların Duygusal Eğilimleri: İyimserlik ve Karamsarlık Üzerine Bir İnceleme. Beden Eğitimi Ve Spor Bilimleri Dergisi, 20(2), 526-539. https://doi.org/10.61962/bsd.1939053
AMA
1.Başal V, Yüceant M, Öğütcü H, Ünlü H. Genç Sporcuların Duygusal Eğilimleri: İyimserlik ve Karamsarlık Üzerine Bir İnceleme. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2026;20(2):526-539. doi:10.61962/bsd.1939053
Chicago
Başal, Veli, Metin Yüceant, Hüseyin Öğütcü, and Hüseyin Ünlü. 2026. “Genç Sporcuların Duygusal Eğilimleri: İyimserlik Ve Karamsarlık Üzerine Bir İnceleme”. Beden Eğitimi Ve Spor Bilimleri Dergisi 20 (2): 526-39. https://doi.org/10.61962/bsd.1939053.
EndNote
Başal V, Yüceant M, Öğütcü H, Ünlü H (August 1, 2026) Genç Sporcuların Duygusal Eğilimleri: İyimserlik ve Karamsarlık Üzerine Bir İnceleme. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 20 2 526–539.
IEEE
[1]V. Başal, M. Yüceant, H. Öğütcü, and H. Ünlü, “Genç Sporcuların Duygusal Eğilimleri: İyimserlik ve Karamsarlık Üzerine Bir İnceleme”, Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, vol. 20, no. 2, pp. 526–539, Aug. 2026, doi: 10.61962/bsd.1939053.
ISNAD
Başal, Veli - Yüceant, Metin - Öğütcü, Hüseyin - Ünlü, Hüseyin. “Genç Sporcuların Duygusal Eğilimleri: İyimserlik Ve Karamsarlık Üzerine Bir İnceleme”. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 20/2 (August 1, 2026): 526-539. https://doi.org/10.61962/bsd.1939053.
JAMA
1.Başal V, Yüceant M, Öğütcü H, Ünlü H. Genç Sporcuların Duygusal Eğilimleri: İyimserlik ve Karamsarlık Üzerine Bir İnceleme. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2026;20:526–539.
MLA
Başal, Veli, et al. “Genç Sporcuların Duygusal Eğilimleri: İyimserlik Ve Karamsarlık Üzerine Bir İnceleme”. Beden Eğitimi Ve Spor Bilimleri Dergisi, vol. 20, no. 2, Aug. 2026, pp. 526-39, doi:10.61962/bsd.1939053.
Vancouver
1.Veli Başal, Metin Yüceant, Hüseyin Öğütcü, Hüseyin Ünlü. Genç Sporcuların Duygusal Eğilimleri: İyimserlik ve Karamsarlık Üzerine Bir İnceleme. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2026 Aug. 1;20(2):526-39. doi:10.61962/bsd.1939053