Artificial Intelligence (AI) and Robotic Technologies Implementation in Libraries: An Integrative Literature Review

Yazılım teknolojileri ve otomasyonun hızla gelişmesinin ürünü olan ve geniş bir fırsat yelpazesine sahip olan yapay zekâ ve YZ destekli robotlar, birçok alanda olduğu gibi kütüphaneleri de dönüştürücü etkileriyle kuşatmıştır. Bu çalışma, bütünleştirici bir yaklaşımla, yapay zekâ ve robot teknolojilerinin kütüphanelerdeki anlamı, önemi, kullanımı, avantajları ve dezavantajlarının ulusal ve uluslararası literatürde ne kadar ve nasıl yer aldığını ve bu bağlamda geleceğe yönelik öngörüleri araştırmaktadır. Böylece konunun küresel düzeyde kuramsal ve pratik durumunu ortaya koymakta, yerli ve yabancı araştırmaların uzlaştığı ve ayrıldığı noktaları sorgulamaktadır. Çalışmanın bulguları ortak görüş yoğunluğunu ortaya koymuştur. Bunlar, yapay zekâ ve robotların kütüphanelerin etkinliği, verimliliği ve kullanıcı memnuniyeti için birçok fırsat sunduğuna ilişkin olumlu bakış açıları ile kütüphanelerin bu teknolojileri benimseme ve uygulama potansiyel gücüne olan inançtır. Öte yandan, hem yabancı hem de yerli literatür çalışmaları yapay zekâ ve robotlarla ilgili çeşitli endişe ve sorunları da dile getirmektedir. Bunlar; maliyet, altyapı, mahremiyet, etik, eğitim, yeniliğe direnç ve personelin işini kaybetme korkusu gibi benzerlik gösteren kaygılardır. Kütüphanelerin sorumlu ve etik bir çerçevede, uygun eğitim, yönergelerle ve işbirliklerini göz önünde bulundurarak belirleyecekleri stratejiler, fikir birliğine varılan öneriler arasındadır. Çalışmanın amacı, yerli ve yabancı literatürün analizi ile yapay zeka (YZ) ve robotik teknolojilerinin yurt içinde ve yurt dışında kütüphanelerdeki kullanımına ilişkin mevcut durumu, sunduğu avantajları ve potansiyel engelleri kapsamlı bir şekilde araştırmaktır. Çalışma, rutin görevlerin otomasyonu, kullanıcı hizmetlerinin iyileştirilmesi, koleksiyon yönetimi ve eğitim etkinlikleri gibi robotların kütüphane ortamlarında kullanıldığı birincil uygulamaları ve süreçleri tanıtmayı amaçlamaktadır. Buna ek olarak, bir diğer amaç, söz konusu teknolojilere ilişkin kütüphane profesyonellerinin algılarını, farkındalık düzeylerini ve eğitim ihtiyaçlarını anlamaya çalışmaktır. Nihai hedef, yapay zeka ve robotik teknolojilerine ilişkin ayrıntılı bir perspektif sağlamak, faydalarını ve zorluklarını vurgulamak ve bu teknolojilerin kütüphanelerde etkili entegrasyonu ve gelecekteki gelişimi için öneriler geliştirmektir. Çalışma, bilinen ancak hala keşfedilmesi gereken konuların büyük resmini elde etmek için birçok farklı çalışmayı (makale, kitap, tez, rapor vb.) incelemeyi sağlayan bütünleştirici bir inceleme yöntemini kullanmaktadır. Bu yöntem, sadece belirli çalışma türlerine odaklanan bazı incelemelerin aksine, hem veri (ampirik) hem de fikir veya kuramlar (ampirik olmayan) içeren araştırmaları dikkate alır. Farklı bilgi türlerini birleştirerek bir konu üzerine net ve kapsamlı bir genel anlayış sağladığı için yararlı bir yöntemdir.

Artificial intelligence and AI-supported robots, emerging from the rapid development of software technologies and automation , have surrounded libraries with their transformative effects, as in many other areas. With an integrative approach, this study investigates how and to what extent the meaning, importance, use, advantages, and disadvantages of artificial intelligence and robotics technologies in libraries are covered in national and international literature, as well as predictions for the future in this context. Thus, it reveals the theoretical and practical status of the subject at a global level and questions the points on which national and international research agree and differ. The findings of the study indicate a strong consensus on particular perspectives. The positive perspectives indicate that AI and robots offer many opportunities for enhancing the effectiveness, efficiency, and user satisfaction of libraries, as well as the potential for libraries to successfully adopt and implement these technologies. On the other hand, both national and international studies express various concerns and problems regarding AI and robots. These issues are similar to those of cost, infrastructure, privacy, ethics, training, resistance to innovation, and fear of losing staff jobs. Recommendations for strategies, which are determined within a responsible and ethical framework with appropriate training and guidelines, while considering their collaborations, are those on which consensus is reached. The study will comprehensively investigate the current status, advantages, and potential barriers to using artificial intelligence (AI) and robotic technologies in libraries in Turkey and abroad by analyzing national and international literature. The study aims to introduce the primary applications and processes where robots are used in library environments, such as the automation of routine tasks, improvement of user services, collection management, and educational activities. Another aim is to understand library professionals' perceptions, awareness levels, and educational needs regarding these technologies. The ultimate goal of the study is to provide a detailed perspective on artificial intelligence and robotic technologies, by highlight their benefits and challenges, and to develop recommendations for the effective integration of these technologies into libraries and their future development. The study uses an integrative review method to examine many studies (articles, books, theses, reports, etc.) to obtain a comprehensive overview of known but still unexplored topics. This method considers research that includes empirical data and non-empirical ideas or theories, unlike some reviews, which focus only on specific studies. It is a valuable method, because it combines different information types to understand a topic comprehensively.