-

Öz

The city of Adana was founded on both sides of the Seyhan River. In this respect, the Seyhan has been one of the most important factors in the emergence and development of the city. In addition to this fact, along with the Ceyhan and Berdan Rivers, it has given life to the Çukurova region. These rivers, which are of great importance for the region, unfortunately caused serious damage from time to time. During the floods caused by these rivers, the city was submerged under water for days, agricultural areas were seriously damaged, and even losses of life occurred. However, with the occurrence of the floods in 1930s, the search for permanent solutions to these problems came to a head. In this context, first, the regulator on the River Seyhan and then the Seyhan Dam itself were built. With these systems in place, the problem of the irrigation of the plain as well as the flood issue were resolved. This study examines the floods which took place between the years 1930-1956 in Adana, Seyhan and the precautions taken to prevent these floods

Anahtar Kelimeler

• Adana, Seyhan, Ceyhan, Çukurova, Natural Disaster, Flood

CUMHURİYET DÖNEMİNDE ADANA (SEYHAN)’DA MEYDANA GELEN SELLER VE ALINAN ÖNLEMLER (1930-1956)

Öz

Adana şehri, Seyhan nehrinin iki yakasına kurulmuştur. Bu yönüyle Seyhan, şehrin ortaya çıkmasındaki ve gelişmesindeki önemli etkenlerden birisi olmuştur. Bunun yanı sıra Ceyhan ve Berdan nehirleriyle birlikte Çukurova bölgesine de hayat vermiştir. Bölge açısından büyük önem arz eden bu nehirler, neden oldukları sellerle de zaman zaman ciddi zararlar vermişlerdir. Bu seller esnasında bölge günlerce su altında kalmış, tarım alanları büyük zarar görmüş ve hatta can kayıpları meydana gelmiştir. Ancak 1930’lu yıllarda meydana gelen sellerle birlikte soruna yönelik kalıcı çözüm arayışları gündeme gelmiştir. Bu doğrultuda Seyhan nehri üzerine önce regülatör, akabinde de Seyhan Barajı inşa edilmiştir. Bu tesisler sayesinde sel sorununun yanı sıra ovanın sulanma problemi de çözüme kavuşmuştur. Bu çalışmada, 1930-1956 yılları arasında Adana/Seyhan’da meydana gelen seller ile bunları önlemeye yönelik faaliyetler ele alınmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Adana, Seyhan, Ceyhan, Çukurova, Doğal Afet, Sel

Kaynakça

1. ARTUN, Erman vd., (2009), Geçmişten Günümüze Adana Belediyesi ve Başkanları, Adana 2009.
2. AKVERDİ, Naci (1938), Adana (Cumhuriyetten Evvel ve Sonra), (byy.).
3. BANOĞLU, Ahmet Niyazi-ALSAN, Nebil Fazıl (1969), Adana (Tarih, Coğrafya ve Yönetim Örgütler ile), Oba Çocuk Yayınları, İstanbul. CENGİZKAN, Ali (2004), Mübadele Konut ve Yerleşimleri, Arkadaş Yayınevi, Ankara.
4. ÇANAK, Erdem (2014), Atatürk ve Adana, Gece Kitaplığı, Ankara. DOĞAN, Osman-ÖNAL, Ebul Faruk (2011), “Çukurova’ya Bereket Getiren Projeler”, Yedikıta, S.33 (Mayıs), s.16-32.
5. ENER, Kasım (1978), Adana Tarihine ve Tarımına Dair Araştırmalar, İstanbul.
6. GÖNÜLLÜ, Ali Rıza (2010), “Osmanlı Devletinin Son Döneminde Meydana Gelen Sel Baskınları (1857-1913)”, Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, S.28 (Güz), s.351-373.
7. “Hilâliahmerin Tarihçesi”, Türkiye Hilâliahmer Mecmuası, S.151 (15 Aralık 1936).
8. KALABA, Hüseyin (1959), Bütün Cephesiyle Adana, Adana. M. A. (1960), “Çukurova’da Bir Dolaşma 9”, İller ve Belediyeler Dergisi, S.182 (Aralık), s.489-490;

9. Seyhan Cumhuriyetin 15 Yılı İçinde, İstanbul 1938.
10. “Seyhan Barajı ve Hidro-Elektrik Tesisleri”, Turizm, C.5, S.11/8 (1961). “Seyhan Barajı”, İktisadi Yürüyüş, S.312 (30 Nisan 1954), s.9-14. STRABON (2000), Antik Anadolu Coğrafyası, (çev. Adnan Pekman), Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul.
11. Şehirlerin Gelişmesi ve Sosyal Programlar Adana ve Karabük Şehirleri Hakkında Bir Araştırma, Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü Yayını, Ankara 1958