ULUSAL VE ULUSLARARASI EBELİK ETİK KODLARI
Öz
İnsanlık tarihi kadar eski bir meslek olan ebeliğin meslek olma süreci ülkemizde 1998 yılında lisans programlarının açılması ile başlamış, 2000 yılında yüksek lisans ve 2013 yılında doktora programlarının açılması ile hız kazanmıştır. Bağımsız görevleri ve tarafları çok olan ebenin her uygulamasının yapıtaşı etiktir. Etik çeşitli meslek kolları arasında tarafların uyması veya kaçınması gereken davranışlar bütünü olarak tanımlanmaktadır. Mesleklerin varlığını koruyup sürdürebilmesi, kendini geliştirebilmesi, itibarını koruyabilmesi için meslek etiğine sahip olması gerekmektedir. Her ne kadar günümüzde ebe olmak için o ülkenin öngördüğü resmi ebelik eğitimini tamamlamış olmak yeterli olsa da, mesleğin etik yönünü ortaya koyamamak ebeliğin mesleki açıdan, ilerlemesini engellemektedir. Ebelikte meslek değerlerinin, etik kodların bilinmesi ebelik bakım ve uygulamalarının daha nitelikli olmasına, böylelikle ebelik mesleğinin toplum içerisinde statüsünün yükselmesine katkı sağlayacaktır. Bu derlemede amaç dünyada önde gelen ebelik örgütlerinin evrensel ebelik etik kodlarını açıklamak ve çeşitli ulusların kendine özgü oluşturduğu ebelik kodlarının farkını ortaya koymaktır.
Uluslararası Ebelik Konfedarasyonu, Kuzey Amerika Ebeler Derneği, Amerika Ebe-Hemşireler Birliği ve Ulusal Sertifikalı Profesyonel Ebeler Derneği tarafından evrensel ebelik etik kodları oluşturulmuştur. Çoğu ülke bu kodları benimserken, bazıları bu kodları köken alarak kendi uluslarına özgü hale getirmişlerdir. Bazı uluslar ile ülkemizde var olan etik kodlar karşılaştırıldığında ise birçok eksiği bulunduğu dikkati çekmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- World Health Organization (WHO). http://www.who.int/en/ Erişim Tarihi: 22.04.2017
- International Confederation Of Midwives (ICM). http://internationalmidwives.org/ Erişim Tarihi: 22.04.2017
- Güner S, Yurdakul M, Yetim N. Türkiye’de Ebelik Mesleğinin Sorunlarına Akademik Bakışı Yansıtan Nitel Bir Çalışma. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi. 2015;5(1):80-7.
- Solak M. Türkiye’de Sağlık Eğitimi ve Sağlık İnsangücü Durum Raporu-2014. 1. Baskı. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Web-Ofset, 2014; 94-96.
- Organisation For Economic Co-operation and Development. Health Status. http://stats.oecd.org/index.aspx?DataSetCode=HEALTH_STAT#
- Şencan İ. 2023 Yılı Sağlık İş Gücü Hedefleri ve Sağlık eğitimi. Ankara: Pozitif Matbaa, 2014; 39-41.
- Aktan C.C, Işık A.K. 21 Yüzyılda Herkes İçin Sağlık: 21 Hedef. http://www.canaktan.org/ekonomi/saglik-degisim-caginda/pdf-aktan/herkes-icin.pdf
- Türk Ebeler Derneği. http://www.turkebelerdernegi.com/ Erişim Tarihi: 22.04.2017
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Klinik Tıp Bilimleri
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2018
Gönderilme Tarihi
16 Nisan 2018
Kabul Tarihi
30 Ekim 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 5 Sayı: 4