EN
TR
Stomalı Hastaların Yaşam Kalitesi Ve Öz Yeterlilik Düzeylerinin Belirlenmesi
Abstract
Giriş ve Amaç: Bu çalışma stomalı hastaların yaşam kalitesinin ve öz yeterlilik düzeylerinin belirlenmesi amacıyla yapıldı.
Gereç ve Yöntem Tanımlayıcı tipte olan araştırmanın örneklemini Ocak-Eylül 2018 tarihleri arasında bir üniversite hastanesinin genel cerrahi ana bilim dalı ve Stomaterapi ünitesinde takip edilen 195 hasta oluşturdu. Araştırma verileri literatür doğrultusunda araştırmacılar tarafından hazırlanan Hasta Bilgi Formu, Umut Merkezi Ostomi Yaşam Kalitesi Ölçeği (UM-OYKÖ), Genel Öz Yeterlilik Ölçeği (GÖYÖ) kullanılarak toplandı. Veriler, yüzdelik, ortalama, standart sapma, student t-testi ve ANOVA testi, Pearson Korelasyon testi ile analiz edildi.
Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 58.12±11.09 olup, %61,5’i erkektir. Umut merkezi ostomi yaşam kalitesi ölçeği toplam puan ortalaması 262,12±49,05 olarak belirlendi. Ölçeğin alt boyutlarından en yüksek ve en düşük puan ortalaması fiziksel iyilik 72,34±15,70 ve manevi iyilik hali 48,95±8,84, olduğu görüldü. Genel öz yeterlilik ölçeği toplam puan ortalaması 30,36±7,80 dir. Umut merkezi ostomi yaşam kalitesi ölçeği toplam puanı ile stomalı hastaların cinsiyet (p=0,012), medeni durum (p=0,001), eğitim durumu (p=0,000), stoma bakımını kendisi yapması (p=0,000) ve komplikasyon gelişme durumu (p=0,014) arasında anlamlı fark olduğu saptandı. Genel öz yeterlilik ölçeği toplam puanı ile stomalı hastaların medeni durumları (p=0,027), eğitim durumu (p= 0,018), stoma bakımını kendisi yapması (p= 0,000), arasında anlamlı fark olduğu saptandı. Stomalı hastaların, genel öz yeterlilik ölçeği toplam puanı ile umut merkezi ostomi yaşam kalitesi ölçeği toplam puanı ve tüm alt boyutları arasında ileri derecede anlamlı pozitif korelasyon saptandı.
Sonuç: Stoma bakım hemşireleri bireye özgü hemşirelik bakımı planlarken, yaşam kalitesini ve öz-yeterliliğini olumsuz etkileyen faktörleri dikkate almalıdırlar.
Keywords
Supporting Institution
yok
References
- 1. Wound, Ostomy and Continence Nurses Society; Guideline Development Task Force. WOCN Society Clinical Guideline: Management of the Adult Patient With a Fecal or Urinary Ostomy-An Executive Summary, Journal Wound Ostomy Continence Nursing, 2018, 45(1), 50-58.
- 2. Bray, F, Ferlay, J, Soerjomataram, I, Siegel, R.L, Torre, L.A, Jemal, A, Global cancer statistics 2018: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countries, CA Cancer Journal for Clinicians, 2018, 68(6), 394-424.
- 3. Ambei, P.C, Kurz, N.R, Nitschke, C, Odeh, S.F, Möslein, G, Zirngibl, H, Intestinal Ostomy, Deutsches Arzteblatt International, 2018, 16(11), 182-187.
- 4. Berti-Hearn, L, Elliott, B, Colostomy Care: A guide for home care clinicians, Home Healthcare Now, 2019, 37(2), 68-78.
- 5. Vural, F, Erol, F, Ostomili hastalarda yaşam kalitesi nasıl yükseltilir? Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Yüksek Okulu Elektronik Dergisi, 2013, 6(1), 34-39.
- 6. Üstündağ, H, Demir, N, Zengin, N, Gül, A, Stomalı bireylerde beden imajı ve benlik saygısı, Türkiye Klinikleri Tıp Bilimleri Dergisi, 2007, 27(4), 522- 527.
- 7. Zhang, Y, Xian, H, Yang, Y, Zhang, X, Wang, X, Relationship between psychosocial adaptation and health-related quality of life of patients with stoma: A descriptive, cross-sectional study, Journal of Clinical Nursing, 2019, 28(15-16), 2880-2888.
- 8. Knowles, S.R, Tribbick, D, Connell, W.R, Castle, D, Salzberg, M, Kamm, M.A, Exploration of Health Status, Illness Perceptions, Coping Strategies, Psychological Morbidity, and Quality of Life in Individuals With Fecal Ostomies,. Journal Wound Ostomy Continence Nursing, 2017, 44 (1), 69-73.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Nursing
Journal Section
Research Article
Publication Date
December 31, 2020
Submission Date
October 19, 2020
Acceptance Date
November 23, 2020
Published in Issue
Year 2021 Volume: 8 Number: 1
APA
Yaşar, Z., & Üstündağ, H. (2020). Stomalı Hastaların Yaşam Kalitesi Ve Öz Yeterlilik Düzeylerinin Belirlenmesi. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal, 8(1), 107-115. https://doi.org/10.34087/cbusbed.813080
AMA
1.Yaşar Z, Üstündağ H. Stomalı Hastaların Yaşam Kalitesi Ve Öz Yeterlilik Düzeylerinin Belirlenmesi. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal. 2020;8(1):107-115. doi:10.34087/cbusbed.813080
Chicago
Yaşar, Zekiye, and Hülya Üstündağ. 2020. “Stomalı Hastaların Yaşam Kalitesi Ve Öz Yeterlilik Düzeylerinin Belirlenmesi”. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal 8 (1): 107-15. https://doi.org/10.34087/cbusbed.813080.
EndNote
Yaşar Z, Üstündağ H (December 1, 2020) Stomalı Hastaların Yaşam Kalitesi Ve Öz Yeterlilik Düzeylerinin Belirlenmesi. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal 8 1 107–115.
IEEE
[1]Z. Yaşar and H. Üstündağ, “Stomalı Hastaların Yaşam Kalitesi Ve Öz Yeterlilik Düzeylerinin Belirlenmesi”, CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal, vol. 8, no. 1, pp. 107–115, Dec. 2020, doi: 10.34087/cbusbed.813080.
ISNAD
Yaşar, Zekiye - Üstündağ, Hülya. “Stomalı Hastaların Yaşam Kalitesi Ve Öz Yeterlilik Düzeylerinin Belirlenmesi”. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal 8/1 (December 1, 2020): 107-115. https://doi.org/10.34087/cbusbed.813080.
JAMA
1.Yaşar Z, Üstündağ H. Stomalı Hastaların Yaşam Kalitesi Ve Öz Yeterlilik Düzeylerinin Belirlenmesi. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal. 2020;8:107–115.
MLA
Yaşar, Zekiye, and Hülya Üstündağ. “Stomalı Hastaların Yaşam Kalitesi Ve Öz Yeterlilik Düzeylerinin Belirlenmesi”. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal, vol. 8, no. 1, Dec. 2020, pp. 107-15, doi:10.34087/cbusbed.813080.
Vancouver
1.Zekiye Yaşar, Hülya Üstündağ. Stomalı Hastaların Yaşam Kalitesi Ve Öz Yeterlilik Düzeylerinin Belirlenmesi. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal. 2020 Dec. 1;8(1):107-15. doi:10.34087/cbusbed.813080
Cited By
Evaluation of Anemia and Related Factors in Pregnancy: A Cross-Sectional Study
Eurasian Journal of Family Medicine
https://doi.org/10.33880/ejfm.2022110108The Relation Between Patient Empowerment and Self-Efficacy in The Patients with Type 2 Diabetes Followed Up in Primary Healthcare Services
Eurasian Journal of Family Medicine
https://doi.org/10.33880/ejfm.2023120205Türkiye’de Öz Bakım Gücü ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması
Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi
https://doi.org/10.38108/ouhcd.1339082