Review

Covid-19 Tutulumu Toparlanma Sonrası Hangi Vücut Sistemlerinde Rehabilitasyon Gerektirecek? Tanımlayıcı Derleme

Volume: 9 Number: 2 June 30, 2022
TR EN

Covid-19 Tutulumu Toparlanma Sonrası Hangi Vücut Sistemlerinde Rehabilitasyon Gerektirecek? Tanımlayıcı Derleme

Abstract

Giriş ve Amaç: 2019 yılı sonunda Çin’in Hubei eyaletindeki Wuhan şehrinde eş zamanlı olarak 54 viral pnömoni vakası görülmüş, ve yapılan araştırmalar sonucunda Coronaviridae ailesine ait yeni bir koronavirüs olan COVID-19 tanımlanmıştır. 11 Mart 2020’de Dünya Sağlık Örgütü tarafından pandemi olarak ilan edilmiştir. COVID-19'un temel semptomları ateş, öksürük ve miyaljidir. Diğer küçük semptomlar boğaz ağrısı, baş ağrısı, titreme, mide bulantısı veya kusma, ishal, tat duyusunun kaybolması ve konjunktival tıkanıklıktır. Özellikle pulmoner sistem etkilenmektedir. Pulmoner rehabilitasyonun akut tedavi aşamasında kullanılması gerektiği ile ilgili çalışmalar bulunmaktadır. Ancak virüsün pulmoner sistem dışındaki bulgularına ve uzun dönem bulgularına odaklanan çok sayıda çalışma bulunmamaktadır. Çalışmamızın amacı; COVID-19 sonrası hangi vücut sistemlerinin etkilendiğinin, kronik bulgularının ve hangilerinin rehabilitasyon kapsamına gireceğinin belirlenmesidir. Gereç ve Yöntemler: İlgili yayınları belirlemek için PubMed, Web of Science, Scopus ve PEDro'da sistematik bir literatür taraması yapıldı. Veritabanı taramasına dahil olmak için yayınların İngilizce veya Türkçe yazılmış olması gerekiyordu. Anahtar terim olarak 'COVID-19', 'Post-COVID Sendromu' ve 'Uzun-COVID' anahtar terimleri ve ayrıca 'klinik semptomlar', 'pulmoner semptomlar', 'kardiyovasküler semptomlar', ‘nörolojik semptomlar’ ve ‘kognitif semptomlar’ ile ilgili farklı arama terimleri varyasyonları yer aldı. Bulgular: Pandeminin uzun dönem sonuçlarında birçok vücut yapısının etkileneceği gösterilmiştir. Etkilenen bu sistemlerin rehabilitasyon kapsamına gireceğini düşünmekteyiz. Ancak kronik semptomlara ve hasarlanan vücut sistemlerine odaklanan çalışma sayısının çok yetersiz olması kesin semptomların belirlenmesini güçleştirmektedir. Sonuç: Semptomların tam olarak belirlenebilmesi için virüsün uzun dönem etkilerine odaklanan daha çok çalışmaya ihtiyaç vardır.

Keywords

References

  1. [1] World Health Organization, “World Health Organization - Situation Report-51,” Coronavirus Dis. 2019, 2020.
  2. [2] “COVID-19 Map - Johns Hopkins Coronavirus Resource Center,” 2021. https://coronavirus.jhu.edu/map.html (accessed May 17, 2021).
  3. [3] “Covid19.” https://covid19.saglik.gov.tr/ (accessed May 30, 2021).
  4. [4] A. Carfì, R. Bernabei, and F. Landi, “Persistent symptoms in patients after acute COVID-19,” JAMA - Journal of the American Medical Association. 2020.
  5. [5] “post-COVID syndrome – NIH Director’s Blog.” https://directorsblog.nih.gov/tag/post-covid-syndrome/ (accessed May 23, 2021).
  6. [6] S. Reina-Gutiérrez, A. Torres-Costoso, V. Martínez-Vizcaíno, S. N. de Arenas-Arroyo, R. Fernández-Rodríguez, and D. P. Pozuelo-Carrascosa, “Effectiveness of Pulmonary Rehabilitation in Interstitial Lung Disease Including Coronavirus Disease: A Systematic Review and Meta-Analysis,” Arch. Phys. Med. Rehabil., 2021.
  7. [7] W. J. Wiersinga, A. Rhodes, A. C. Cheng, S. J. Peacock, and H. C. Prescott, “Pathophysiology, Transmission, Diagnosis, and Treatment of Coronavirus Disease 2019 (COVID-19): A Review,” JAMA - J. Am. Med. Assoc., 2020, 324(8), 782–793.
  8. [8] N. Zhu et al., “A Novel Coronavirus from Patients with Pneumonia in China, 2019,” N. Engl. J. Med., 2020

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Health Care Administration

Journal Section

Review

Publication Date

June 30, 2022

Submission Date

September 13, 2021

Acceptance Date

March 11, 2022

Published in Issue

Year 2022 Volume: 9 Number: 2

APA
Yıldırım, Y., & Yurdalan, U. (2022). Covid-19 Tutulumu Toparlanma Sonrası Hangi Vücut Sistemlerinde Rehabilitasyon Gerektirecek? Tanımlayıcı Derleme. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal, 9(2), 329-333. https://doi.org/10.34087/cbusbed.994558
AMA
1.Yıldırım Y, Yurdalan U. Covid-19 Tutulumu Toparlanma Sonrası Hangi Vücut Sistemlerinde Rehabilitasyon Gerektirecek? Tanımlayıcı Derleme. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal. 2022;9(2):329-333. doi:10.34087/cbusbed.994558
Chicago
Yıldırım, Yasin, and Ufuk Yurdalan. 2022. “Covid-19 Tutulumu Toparlanma Sonrası Hangi Vücut Sistemlerinde Rehabilitasyon Gerektirecek? Tanımlayıcı Derleme”. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal 9 (2): 329-33. https://doi.org/10.34087/cbusbed.994558.
EndNote
Yıldırım Y, Yurdalan U (June 1, 2022) Covid-19 Tutulumu Toparlanma Sonrası Hangi Vücut Sistemlerinde Rehabilitasyon Gerektirecek? Tanımlayıcı Derleme. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal 9 2 329–333.
IEEE
[1]Y. Yıldırım and U. Yurdalan, “Covid-19 Tutulumu Toparlanma Sonrası Hangi Vücut Sistemlerinde Rehabilitasyon Gerektirecek? Tanımlayıcı Derleme”, CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal, vol. 9, no. 2, pp. 329–333, June 2022, doi: 10.34087/cbusbed.994558.
ISNAD
Yıldırım, Yasin - Yurdalan, Ufuk. “Covid-19 Tutulumu Toparlanma Sonrası Hangi Vücut Sistemlerinde Rehabilitasyon Gerektirecek? Tanımlayıcı Derleme”. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal 9/2 (June 1, 2022): 329-333. https://doi.org/10.34087/cbusbed.994558.
JAMA
1.Yıldırım Y, Yurdalan U. Covid-19 Tutulumu Toparlanma Sonrası Hangi Vücut Sistemlerinde Rehabilitasyon Gerektirecek? Tanımlayıcı Derleme. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal. 2022;9:329–333.
MLA
Yıldırım, Yasin, and Ufuk Yurdalan. “Covid-19 Tutulumu Toparlanma Sonrası Hangi Vücut Sistemlerinde Rehabilitasyon Gerektirecek? Tanımlayıcı Derleme”. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal, vol. 9, no. 2, June 2022, pp. 329-33, doi:10.34087/cbusbed.994558.
Vancouver
1.Yasin Yıldırım, Ufuk Yurdalan. Covid-19 Tutulumu Toparlanma Sonrası Hangi Vücut Sistemlerinde Rehabilitasyon Gerektirecek? Tanımlayıcı Derleme. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal. 2022 Jun. 1;9(2):329-33. doi:10.34087/cbusbed.994558