Araştırma Makalesi

Arktik’te Güvenlikleştirme ve Askerî Güvenlik: Rusya ve NATO

Cilt: 15 Sayı: 2 30 Haziran 2025
PDF İndir
TR EN

Arktik’te Güvenlikleştirme ve Askerî Güvenlik: Rusya ve NATO

Öz

Arktik, Soğuk Savaş sonrası dönemde askerî güvenlik konularının güvenlik-dışılaştırıldığı bir bölge olmuştur. Askerî tehditler daha önemsiz hâle gelmiş ve Arktik Devletleri arasında geliştirilen iş birliği bölgenin istisnai bir bölge olarak kabul edilmesine olanak sağlamıştır. Rusya’nın 24 Şubat 2022’de Ukrayna’da başlattığı müdahale bu durumu değiştirmiştir. Güvenlik sorunları basitçe ‘dışarıda’ değildir. Bu makalede Rusya ve NATO örneğinde gösterildiği gibi güvenlikleştirici aktörler tarafından sorunların ifade edilmesi gerekir. Konu güvenlikleştirildiğinde tarafların askerî yeterlilikleri genellikle ‘aciliyet’ ve ‘varoluşsal tehditler’ söylemi altında meşrulaştırılmaktadır. Makale, 24 Şubat 2022’de başlayan Ukrayna savaşının ardından Arktik Bölgesi’ndeki askeri güvenlik ve güvenlikleştirme süreçlerini, NATO ve Rusya perspektiflerinden incelemektedir. Soğuk Savaş sonrası dönemde askeri güvenlik konuları Arktik’te büyük ölçüde güvenlik-dışılaştırılmışken Rusya’nın Ukrayna’ya müdahalesi bu durumu dramatik bir şekilde değiştirmiştir. Rusya ve NATO için Arktik hem potansiyel çatışma risklerini içeren bir alan hem de sürekli rekabetin ve giderek zayıflayan iş birliğinin bir arada bulunduğu karmaşık bir bölgedir. Makalenin metodolojisi doküman incelemesine dayanmaktadır. Makale, Arktik Bölgesi’ndeki askerî gerilimin arttığını ve askerî güvenlik endişelerinin yanı sıra askerî nitelikteki karşılıklı adımların itici bir dinamiğe sahip olduğunu vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Makalenin daha ileri bir seviyeye gelmesindeki katkılarından ötürü Dr. Öğretim Üye. Elif Gürdal LİMON’a teşekkür ederim.

Kaynakça

  1. AA. (2022). Russia to deploy 12 military units in country’s west in response to NATO expansion. Anadolu Ajansı. https://www.aa.com.tr/en/russia-ukraine-war/russia-to-deploy-12-military-units-in-countrys-west-in-response-to-nato-expansion/2593168 (Erişim Tarihi: 12 Şubat 2024).
  2. Alberque, W. ve Schreer, B. (2022). Finland, Sweden and NATO membership. Survival, 64(3), 67-72. doi:10.1080/00396338.2022.2078046
  3. Arctic Council. (2011). Agreement on cooperation on aeronautical and maritime search and rescue in the Arctic. https://oaarchive.arctic-council.org/handle/11374/531 (Erişim Tarihi: 12 Şubat 2024).
  4. Askerî terimler sözlüğü. (2024). Dışişleri Bakanlığı. https://www.mfa.gov.tr/data/Terminoloji/askerî-terminoloji-032015.pdf (Erişim Tarihi: 12 Şubat 2024).
  5. Atland, K. ve Kabanenko, I. (2020). Russia and its Western neighbours: a comparative study of the security situation in the Black, Baltic and Barents Sea Regions. Europe-Asia Studies, 72(2), 286-313. doi:10.1080/09668136.2019.1690634
  6. Bennett, M. (2019). China reveals Arctic geopolitics to be above Pompeo’s pay grade. ArcticToday. https://www.arctictoday.com/china-reveals-arctic-geopolitics-to-be-above-pompeos-pay-grade/ (Erişim Tarihi: 12 Şubat 2024).
  7. Bentzen, J. (2024). Norway’s strategic role and interests at NATO’s northern flank: Finding a new balance? L. Strauss ve N. Wegge (Ed.), Defending NATO’s Northern Flank: Power Projection and Military Operations içinde (ss. 205-224). New York: Routledge.
  8. Birdişli, F. (2014). Teori ve pratikte uluslararası güvenlik: Kavram, teori ve uygulama. Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Politika ve Yönetim (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

23 Mayıs 2024

Kabul Tarihi

26 Eylül 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 15 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Limon, O. (2025). Arktik’te Güvenlikleştirme ve Askerî Güvenlik: Rusya ve NATO. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 15(2), 458-491. https://doi.org/10.18074/ckuiibfd.1488640
AMA
1.Limon O. Arktik’te Güvenlikleştirme ve Askerî Güvenlik: Rusya ve NATO. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2025;15(2):458-491. doi:10.18074/ckuiibfd.1488640
Chicago
Limon, Onur. 2025. “Arktik’te Güvenlikleştirme ve Askerî Güvenlik: Rusya ve NATO”. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 15 (2): 458-91. https://doi.org/10.18074/ckuiibfd.1488640.
EndNote
Limon O (01 Haziran 2025) Arktik’te Güvenlikleştirme ve Askerî Güvenlik: Rusya ve NATO. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 15 2 458–491.
IEEE
[1]O. Limon, “Arktik’te Güvenlikleştirme ve Askerî Güvenlik: Rusya ve NATO”, Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, c. 15, sy 2, ss. 458–491, Haz. 2025, doi: 10.18074/ckuiibfd.1488640.
ISNAD
Limon, Onur. “Arktik’te Güvenlikleştirme ve Askerî Güvenlik: Rusya ve NATO”. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 15/2 (01 Haziran 2025): 458-491. https://doi.org/10.18074/ckuiibfd.1488640.
JAMA
1.Limon O. Arktik’te Güvenlikleştirme ve Askerî Güvenlik: Rusya ve NATO. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2025;15:458–491.
MLA
Limon, Onur. “Arktik’te Güvenlikleştirme ve Askerî Güvenlik: Rusya ve NATO”. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, c. 15, sy 2, Haziran 2025, ss. 458-91, doi:10.18074/ckuiibfd.1488640.
Vancouver
1.Onur Limon. Arktik’te Güvenlikleştirme ve Askerî Güvenlik: Rusya ve NATO. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 01 Haziran 2025;15(2):458-91. doi:10.18074/ckuiibfd.1488640