Döngüsel Kent: Disiplinlerarası Bütünleştirici Bir Literatür Taraması

Öz

Çevresel sorunların, kaynakların tükenmesinin ve ekonomik krizlerin damgasını vurduğu bir çağda döngüsel ekonomi, sürdürülebilir büyümeyi başarılı bir şekilde gerçekleşmesine yardımcı olmayı amaçlayan dönüştürücü bir model olarak ortaya çıkmıştır. Sanayi devriminden sonra ekonomik büyüme ve kalkınma sınırsız bir olgu olarak görülmüş ve kapitalist sistemin sınırsız kâr arzusu doğrusal bir ekonomik anlayışla desteklenmiştir. Bu anlayışta su, fosil yakıtlar ve mineraller gibi belirli doğal kaynaklar alınıp işlenmekte ve dönüştürüldükleri ürünün kullanım ömrünün sonunda atık haline gelmektedir. ‘Al-yap-at’ yaklaşımını izleyen geleneksel doğrusal ekonomik anlayışın aksine döngüsel ekonomi kaynak verimliliği, atık azaltımı ve malzemelerin sürekli kullanımını vurgulayarak ekonomik büyümenin doğal kaynak kullanımından mümkün olduğunca bağımsız bir şekilde gerçekleştirilebileceği fikrine dayanmaktadır. Döngüsel ekonomiye geçisin sağlanabilmesinde ise kentlerin önemli bir yeri ve önemi bulunmaktadır. Çünkü kentler insanların çoğunun içerisinde yaşadığı üretim-tüketimin gerçekleştiği temel mekânlardır. Bu doğrultuda hazırlanan çalışmanın amacı, döngüsel kent kavramına yönelik literatürdeki eğilimleri tespit etmek, ele alınan ana konuları belirlenmek, ön plana çıkan çalışmaları incelemek ve konu ile ilgilenen araştırmacılara-uygulayıcılara-politika yapıcılara gelecekte hazırlayacakları çalışmalar için rehberlik etmektir. Çalışma kapsamında, Scopus ve Web of Science veri tabanlarında yapılan aramalar yoluyla bilimsel alanda döngüsel kent kavramıyla ilgili makale türünden yayınlar, bütünleştirici literatür taraması yöntemiyle analiz edilmiştir. Yapılan aramalar sonucunda döngüsel kent konusunda 1970 - 2023 yılları arasında tabanında yer alan 88 yayının hazırlandığı tespit edilmiştir. Konu hakkında en fazla akademik çalışma Sustainability adlı dergi tarafından yayınlanmıştır. Ayrıca, hazırlanan makale türündeki tüm çalışmaların daha çok Bilim ve Teknoloji araştırma alanı ile ilgili olduğu görülmüştür. Döngüsel kent, tarihsel kökenleri olan ve hala çok güncel bir çalışma alanı olarak karşımıza çıkmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Döngüsel Kent
• Döngüsel Ekonomi
• Bütünleştirici Literatür Taraması
• Scopus
• Web of Science

Circular City: An Integrative Interdisciplinary Literature Review

Öz

In an era fraught with environmental issues, -resource depletion, and economic crises, the circular economy has arisen as a revolutionary paradigm aimed at effectively achieving sustainable growth. Following the Industrial Revolution, economic growth and progress were viewed as limitless phenomena, and the capitalist system’s drive for limitless profit was backed by a linear economic framework. Under this method, some natural resources such as water, minerals, and fossil fuels-are extracted, processed, and eventually turned into trash when the product they were used to make uses up all of them. Unlike traditional linear economics, which takes a ‘take-make-dispose’ approach, the circular economy emphasizes resource efficiency, waste reduction, and the continuous use of materials, and is based on the idea that economic growth can be achieved as independently as possible from the use of natural resources. Cities play a crucial role in the transition to a circular economy. Because cities are where the majority of people live and where manufacturing and consumption occur most. The purpose of this study is to detect trends in the literature on the notion of circular city, to identify the key subjects addressed, to assess important studies, and to guide researchers or-implementers, and policymakers interested in the subject in their future research. Within the scope of the study, publications in the form of articles linked to the idea of circular city in the scientific area were searched in Scopus and Web of Science databases and examined using an integrated literature review methodology. The searches revealed that 88 publications about circular city were created between 1970 and 2023. The journal Sustainability has published the most scholarly papers on the subject. Furthermore, it was noted that the majority of the studies in the article category had to do with science and technology research. Circular city is a relatively current subject of research with historical roots.

Anahtar Kelimeler

• City
• Circular Economy
• Integrative Literature Review
• Scopus
• Web of Science

Kaynakça

1. Andersen, M. S. (2007). An Introductory Note on the Environmental Economics of the Circular Economy. Sustainability Science, 2 (1), 133-140.
2. Boulding, K. (1966). The Economics of the Coming Spaceship Earth. Access: 24 February 2020, https://www.laceiba.org.mx/wp-content/uploads/2017/08/Boulding-1996-The-economics-of-the-coming-spaceship-earth.pdf.
3. Byström, J. (2018). The 15 Circular Steps for Cities, Lüksemburg: European Investment Bank.
4. Christmal Dela, C. and Janet J., G (2017). An Integrative Literature Review Framework for Postgraduate Nursing Research Reviews. European Journal of Research in Medical Sciences, 5 (1), 7-15.
5. Circle Economy (2021). The Circularity GAP Report: Solutions for a Linear World That Consumes Over 100 Billion Tonnes of Materials and Has Warmed by 1- Degree, Amsterdam: Circle Economy.
6. Circle Economy (2023). The Circularity GAP Report, Amsterdam: Circle Economy.
7. Commoner, B. (1971). The Closing Circle Nature, Man and Technology, New York: Alfred A. Knopf.
8. Connectedpapers (2024). An Introductory Note on the Environmental Economics of the Circular Economy. Access: 10 May 2024, https://www.connectedpapers.com/main/9ce488f1e525e8395addc81e0f1eb33925198c63/An-introductory-note-on-the-environmental-economics-of-the-circular-economy/list

9. Cronin, M. A. and George, E. (2023). The Why and How of the Integrative Review. Organizational Research Methods, 26 (1), 168-192.
10. Dhawan, P. (2019). Circular Economy Guidebook for Cities, Germany: CSCP.
11. Evans, D., Webb, C. and Roe, B. (2008). Reviewing Research Evidence for Nursing Practice: Systematic Reviews, Blackwell Publishing.
12. ICLEI (2023). Circular Cities Declaration. Access: 10 May 2024. https://circularcitiesdeclaration.eu/
13. Lacy, P. and Rutqvist, J. (2015). Waste to Wealth: The Circular Economy Advantage, United Kingdom: Palgrave Macmillan.
14. Pearce, D. W. and Turner, R. K. (1990). Economics of Natural Resources and the Environment, United States: Johns Hopkins University Press.
15. Prendeville, S., Cherim, E. and Bocken, N. (2018). Circular Cities: Mapping Six Cities in Transition. Environmental Innovation and Societal Transitions, 26, 171-194.
16. Torraco, R. J. (2016). Writing Integrative Literature Reviews: Using the Past and Present to Explore the Future. Human Resource Development Review, 15 (4), 404-428.
17. Tranfield, D., Denyer, D. and Smart, P. (2003). Towards a Methodology for Developing Evidence‐Informed Management Knowledge by Means of Systematic Review. British Journal of Management, 14 (3), 207-222.
18. University College of Estate Management (2024). Circular cities 101: How Do They Work?. Access: 02 December 2024. https://www.ucem.ac.uk/whats-happening/articles/circular-city/#:~:text=Circular%20cities%20can%20help%20improve,is%20important%20for%20economic%20productivity.
19. Veral, E. S. (2018). Atık Sorunsalı Bağlamında Avrupa Birliği’nin Yeni Ekonomi Modeli Olarak Döngüsel Ekonominin Değerlendirilmesi. Ankara University, Institute of Social Sciences, PhD Thesis, Ankara.
20. WB (2020). Urban Development. Access: 02 May 2024. https://www.worldbank.org/en/topic/urbandevelopment/overview
21. WWF (2012). Türkiye’nin Ekolojik Ayak İzi Raporu, Switzerland: WWF.
22. WWF (2019). July 29: Earth Overshoot Day 2019 is the Earliest Ever. Access: 10 April 2024. https://wwf.panda.org/?350491/Earth-Overshoot-Day-2019
23. Yalçın, Ö. (2023). Döngüsel Kent. Nilüfer N., Özkan Y. and Abidin K. (Eds.), Kent Terimleri Ansiklopedisi in, (p. 109-112). İstanbul: EfeAkademi Yayınları.
24. Yalçın, Ö. and Negiz, N. (2022). Döngüsel Ekonomi ve Kentsel Atık (Sürdürülebilirliğin Sürdürülmesi Üzerine Arayışlar), Ankara: Gazi Kitabevi.
25. Yaş, H. (2022). Döngüsel Kentler ve Türkiye’deki Çevre Mevzuatinin Uygunluğu. Anadolu Akademi Social Sciences Journal, 4 (2), 71-92.