Araştırma Makalesi

Bornova: Akıllı Kentleşme Riskleri ve Çözüm Stratejileri

Sayı: 8 31 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Bornova: Akıllı Kentleşme Riskleri ve Çözüm Stratejileri

Öz

Sanayi Devrimi’nin hızlandırdığı kentleşme süreci, 21. yüzyılda teknoloji ve dijitalleşme ekseninde "akıllı kent" kavramını merkeze almıştır. Bu yaklaşım; kentleri daha sürdürülebilir, yaşanabilir ve verimli hâle getirmeyi amaçlarken aynı zamanda karmaşık kentsel sorunlara yenilikçi çözümler sunmaktadır. Akıllı aydınlatma, trafik yönetimi ve atık toplama gibi nesnelerin interneti (IoT) tabanlı uygulamalar, kentsel altyapı ve hizmetlerin verimliliğini artırarak önemli bir rol oynamaktadır. Ancak bu yatırımların ve projelerin kent merkezlerine odaklanması, kentsel bölgeler arasında sosyal ve mekânsal eşitsizlikleri derinleştirme potansiyeli taşımaktadır. Yüksek maliyetler ve veri güvenliği endişeleri de eleştirel bir değerlendirmeyi zorunlu kılmaktadır. Bu çalışma, İzmir’in Bornova ilçesindeki akıllı kent projelerinin etkilerini coğrafi bilgi sistemleri (CBS) destekli analizler ve saha verileriyle incelemektedir. Saha çalışmalarında tespit edilen uygulama ve projelerinin etkileri yazar gözlemi ve yerel halk ile gerçekleştirilen saha anketi paralelinde tespit edilmiştir. Anket çalışması, akıllı kent projelerinin olumlu yönlerini olduğu kadar olumsuz yönlerini de ortaya koymuştur. Bulgular, bu uygulamaların kentsel yaşam kalitesini ve hizmet verimliliğini artırdığını ancak aynı zamanda mekânsal eşitsizlik, dijital uçurum ve veri gizliliği gibi sorunları beraberinde getirdiğini göstermektedir. Bornova özelinde proaktif yerel yönetim yaklaşımları bazı dezavantajları bertaraf etse de mevcut altyapısal eksiklikler ve finansal kısıtlamalar potansiyelin tam olarak kullanılmasını engellemektedir. Bu sorunların üstesinden gelmek için kapsayıcı planlama, adil yatırım dağılımı ve paydaş iş birliği kritik öneme sahiptir. Sonuç olarak akıllı kentleşme süreci, kentsel gelişimi desteklerken sosyo-kentsel entegrasyonu sağlamak adına sürekli iyileştirme ve adapte olmayı gerektiren dinamik bir süreçtir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akıncı, M. (2021). Akıllı kentlerde veri güvenliği ve kişisel verilerin korunması: Hukuki ve etik bir değerlendirme. Bilişim Hukuku Dergisi, 3(1), 45-62.
  2. Albino, V., Berardi, U., & Dangelico, R. M. (2015). Smart cities: Definitions, Dimensions, Performance, and Initiatives. Journal of Cleaner Production, 94, 1-10.
  3. Batty, M., Townsend, A. (2012). Smart Cities and Big Data. City, 16(6), 805-816. Bayrakdar, S. (2020). Sürdürülebilir akıllı kentlerin ekolojik boyutu: Türkiye’deki uygulamalar üzerine bir inceleme. Kentsel Çalışmalar Dergisi, 13(2), 112-135.
  4. Bilici, Z., ve Babahanoğlu, V. (2019). Akıllı Kent Uygulamaları ve Konya Örneği. Akademik Yaklaşımlar Dergisi, 9(2), 124-139.
  5. Caragliu, A., Del Bo, C., & Nijkamp, P. (2011). Smart Cities in Europe. Journal of Intellectual Capital, 12(1), 59-80.
  6. Cardullo, P., & Kitchin, R. (2019). Being a ‘citizen’ in the smart city: Up and down the scaffold of smart citizen participation. GeoJournal, 84(1), 1-13.
  7. Chourabi, H., Nam, T., Walker, S., Gil-Garcia, J. R., Mellouli, S., Nahon, K., & Scholl, H. J. (2012). Understanding Smart Cities: An Integrative Framework. Proceedings of The 45th Hawaii International Conference on System Sciences.
  8. Cohen, B. (2014). The Smartest Cities in The World 2015: Methodology. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2019). 2020-2023 Ulusal Akıllı Kentler Stratejisi ve Eylem Planı.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çevresel Değerlendirme ve İzleme, Şehir ve Bölge Planlama

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

2 Aralık 2025

Kabul Tarihi

25 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: 8

Kaynak Göster

APA
Topçu, H. (2025). Bornova: Akıllı Kentleşme Riskleri ve Çözüm Stratejileri. Çevre Şehir ve İklim Dergisi, 8, 180-205. https://izlik.org/JA48GR76LP
AMA
1.Topçu H. Bornova: Akıllı Kentleşme Riskleri ve Çözüm Stratejileri. Çevre Şehir ve İklim Dergisi. 2025;(8):180-205. https://izlik.org/JA48GR76LP
Chicago
Topçu, Halil. 2025. “Bornova: Akıllı Kentleşme Riskleri ve Çözüm Stratejileri”. Çevre Şehir ve İklim Dergisi, sy 8: 180-205. https://izlik.org/JA48GR76LP.
EndNote
Topçu H (01 Aralık 2025) Bornova: Akıllı Kentleşme Riskleri ve Çözüm Stratejileri. Çevre Şehir ve İklim Dergisi 8 180–205.
IEEE
[1]H. Topçu, “Bornova: Akıllı Kentleşme Riskleri ve Çözüm Stratejileri”, Çevre Şehir ve İklim Dergisi, sy 8, ss. 180–205, Ara. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA48GR76LP
ISNAD
Topçu, Halil. “Bornova: Akıllı Kentleşme Riskleri ve Çözüm Stratejileri”. Çevre Şehir ve İklim Dergisi. 8 (01 Aralık 2025): 180-205. https://izlik.org/JA48GR76LP.
JAMA
1.Topçu H. Bornova: Akıllı Kentleşme Riskleri ve Çözüm Stratejileri. Çevre Şehir ve İklim Dergisi. 2025;:180–205.
MLA
Topçu, Halil. “Bornova: Akıllı Kentleşme Riskleri ve Çözüm Stratejileri”. Çevre Şehir ve İklim Dergisi, sy 8, Aralık 2025, ss. 180-05, https://izlik.org/JA48GR76LP.
Vancouver
1.Halil Topçu. Bornova: Akıllı Kentleşme Riskleri ve Çözüm Stratejileri. Çevre Şehir ve İklim Dergisi [Internet]. 01 Aralık 2025;(8):180-205. Erişim adresi: https://izlik.org/JA48GR76LP