Araştırma Makalesi

RU’BE B. EL-‘ACCÂC VE EDEBÎ KİŞİLİĞİ

Cilt: 24 Sayı: 2 31 Aralık 2024
PDF İndir
TR EN

RU’BE B. EL-‘ACCÂC VE EDEBÎ KİŞİLİĞİ

Öz

Emevîlerin son dönemi ile Abbâsîlerin ilk döneminde yaşayan Ru’be b. el-‘Accâc, hayatını Bağdat’ta geçirmiş, halife Mansûr zamanında h.145 yılında vefat etmiştir. Onun şahsiyetine dair kaynaklarda pek az bilgiye rastlanıldığından bu hususta ancak recezlerinden bazı çıkarımlarda bulunulmuştur. Ru’be b.el-‘Accâc, recezin gelişiminde önemli konuma sahip olan başlıca şairlerdendir. Onun sayesinde recez zirveye çıkmış ve ondan sonra recezde gerileme olmuştur. Ru’be, dilde çok az kullanılan ve herkesin bilmediği kelimeleri ustalıkla kullanabilecek kadar mahir ve dil hususunda derin bir bilgiye sahiptir. O, dil hususunda adeta bir müracaat merkezi olmuştur. Zamanının birçok şairi, lugat ve nahiv âlimi, bilmedikleri hususlarda ona başvurmuş ve ondan rivâyette bulunmuştur. Aynı zamanda Ru’be’nin gerek şiirlerinde geçen kelimelerle gerekse birebir kendisine yöneltilen sorulara verdiği cevap niteliğindeki kelimelerle ve vücut diliyle (işaretiyle) istişhâdda bulunulmuştur. Bazı eserlerde Ru’be’nin kırâatı ile de istişhâd edildiği görülmüştür. Aynı zamanda Ebû Hüreyre’den hadis rivayetinin olduğu söylense de sahabenin vefatı ile Ru’be’nin doğumu dikkate alındığında bunun mümkün olmadığı anlaşılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Arap Dili ve Belâgatı, Ru’be b. el-‘Accâc, Şiir, Recez, İstişhâd

Kaynakça

  1. Abdülkâdir el-Bağdâdî. Hizânetü’l-edeb ve lübbü lübâbi lisâni’l-‘Arab. 13 c. thk. Abdüsselâm Muhammed Hârûn. Kahire: Mektebetü’l-Hâncî, 1418/1997.
  2. Dayf, Şevkî. Târîhu’l-edebi’l-‘Arabî el-‘Asru’l-İslâmî. 10 c. Kahire: Dâiretü’l-ma‘ârif bi-Mısr, ts.
  3. Demirayak, Kenan. Arap Edebiyatı Tarihi -I Cahiliye Dönemi. Erzurum: Fenomen Yayınları, 2009.
  4. Demirayak, Kenan. Arap Edebiyatı Tarihi III Emeviler Dönemi. Kayseri: Fenomen Yayınları, 2017.
  5. Durmuş, İsmail. “İstişhâd”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, 23:397-398. İstanbul: TDV Yayınları, 2001.
  6. Ebû Ali el-Fârisî, el-Hasan b. Ahmed. el-Mesâilü’l-Basriyyât. 2 c. thk. Muhammed eş-Şâtır Ahmed. b.y.: y.y., 1985.
  7. Ebü’l-‘Ayneyn, Ömer Abdülmu’tî. el-Luğa fî erâcîzi Ru’be b. el-‘Accâc. İskenderiye: el-Ma‘ârif, ts.
  8. Elmalı, Hüseyin, ve Şükrü Arslan. “Garîb”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, 13:374-375. İstanbul: TDV Yayınları, 1996.
  9. Er, Rahmi. “Rü’be b. ‘Accâc”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, 35:282-283. İstanbul: TDV Yayınları, 2008.
  10. Haccûd, Hâlid. “Şerhu Dîvâni Ru’be b. el-‘Accâc el-mensûb li-Ebî Sa‘îd ed-Darîr”. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Seyyidî Muhammed b. Abdillah Üniversitesi, 2006.

Kaynak Göster

APA
Toprak, M. (2024). RU’BE B. EL-‘ACCÂC VE EDEBÎ KİŞİLİĞİ. Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), 24(2), 136-151. https://doi.org/10.30627/cuilah.1528672
AMA
1.Toprak M. RU’BE B. EL-‘ACCÂC VE EDEBÎ KİŞİLİĞİ. Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD). 2024;24(2):136-151. doi:10.30627/cuilah.1528672
Chicago
Toprak, Mustafa. 2024. “RU’BE B. EL-‘ACCÂC VE EDEBÎ KİŞİLİĞİ”. Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD) 24 (2): 136-51. https://doi.org/10.30627/cuilah.1528672.
EndNote
Toprak M (01 Aralık 2024) RU’BE B. EL-‘ACCÂC VE EDEBÎ KİŞİLİĞİ. Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD) 24 2 136–151.
IEEE
[1]M. Toprak, “RU’BE B. EL-‘ACCÂC VE EDEBÎ KİŞİLİĞİ”, Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), c. 24, sy 2, ss. 136–151, Ara. 2024, doi: 10.30627/cuilah.1528672.
ISNAD
Toprak, Mustafa. “RU’BE B. EL-‘ACCÂC VE EDEBÎ KİŞİLİĞİ”. Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD) 24/2 (01 Aralık 2024): 136-151. https://doi.org/10.30627/cuilah.1528672.
JAMA
1.Toprak M. RU’BE B. EL-‘ACCÂC VE EDEBÎ KİŞİLİĞİ. Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD). 2024;24:136–151.
MLA
Toprak, Mustafa. “RU’BE B. EL-‘ACCÂC VE EDEBÎ KİŞİLİĞİ”. Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), c. 24, sy 2, Aralık 2024, ss. 136-51, doi:10.30627/cuilah.1528672.
Vancouver
1.Mustafa Toprak. RU’BE B. EL-‘ACCÂC VE EDEBÎ KİŞİLİĞİ. Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD). 01 Aralık 2024;24(2):136-51. doi:10.30627/cuilah.1528672