NUREDDİN EL-HÂŞİMÎ VE EMÎRETU’L-HAMÂM İSİMLİ TİYATROSU

Modern dönem Suriye tiyatrosu, toplumsal ve siyasî gelişmelerin etkisiyle edebî bir yenilenme sürecine girmiş, bu süreçte tiyatro hem bir eğlence hem de bir bilinçlenme aracı olarak öne çıkmıştır. Bu dönemde yetişen önemli tiyatroculardan biri Nureddîn el-Hâşimî’dir. Çocuk tiyatrosuna kazandırdığı eserleriyle Arap edebiyatında öncü kabul edilen Hâşimî’nin Mesrahu’l-müteferrici’s-sağîr adlı kitabı, çocuk tiyatrosunun erken ve önemli örneklerinden biridir. Yazarın bu eserdeki tiyatro oyunu Emîretu’l-hamâm/Güvercinlerin Prensesi ise barış, dostluk ve umut temalarını işler. Eser eğlendirici ve öğretici yönüyle çocuk tiyatrosunun amacına hizmet etmektedir. Nureddîn el-Hâşimî’nin tiyatro çalışmaları modern Suriye tiyatrosunun gelişim sürecini yansıtırken, çocuklara yönelik yazdığı eserler onun eğitici yönünü ortaya koymakta, kendisini hem Suriye edebiyatında hem de Arap çocuk tiyatrosunda özel bir yere taşımaktadır. Bu çalışmada Hâşimî’nin hayatı, ilmî ve edebî kişiliği ve eserleri hakkında bilgiler verilmiştir. Daha sonra Mesrahu’l-müteferrici’s-sağîr adlı kitabı hakkında genel bilgiler aktarılıp eser içinde yer alan Emîretu’l-hamâm isimli tiyatro oyununun tercümesi yapılarak değerlendirmesi yapılmıştır.

Modern Syrian theatre entered a process of literary renewal under the influence of social and political developments. During this period, theatre emerged both as a means of entertainment and as a tool for raising awareness. One of the prominent playwrights of this period was Nūraddīn al-Hashemi. With the works he contributed to children’s theatre, Hashemi is considered a pioneer in Arabic literature. His book Masrah al-mutafarij al-saghīr is among the early and significant examples of children’s theatre. The play Amīra al-hamām (The Princess of the Doves), included in this book, deals with themes of peace, friendship, and hope. The work, with both entertaining and instructive qualities, serves the very purpose of children’s theatre. Hashemi’s theatrical works reflect the developmental process of modern Syrian theatre, while his writings for children highlight his educational side, placing him in a distinguished position both in Syrian literature and in Arabic children’s theatre. This study provides information about Hashemi’s life, scholarly and literary character, and works. It presents general information about his book Masrah al-mutafarij al-saghīr and, by translating the play Amīra al-hamām included in it, an evaluation is made.