Research Article

Din Kavramının Kolonyal Bir Kategori Olarak İnşası: Konfüçyanizm Üzerinden Teorik Bir Analiz

Volume: 26 Number: 2 June 26, 2026
TR EN

Din Kavramının Kolonyal Bir Kategori Olarak İnşası: Konfüçyanizm Üzerinden Teorik Bir Analiz

Abstract

Dekolonyal çalışmalar, kolonyalizmin yalnızca askerî ve siyasal bir tahakküm biçimi olmadığını, bilgi üretim araçları üzerinden Batı dışı toplumlarda varlığını sürdürdüğünü ortaya koymuştur. Batı’nın kendi tarihsel tecrübesinin ürünü olan kavramların Batı dışı toplumlara dayatılması bu epistemik tahakkümün bir başka veçhesini teşkil etmektedir. Bu çalışmada Avrupa’nın tarihsel tecrübesi içerisinde şekillenen din kavramı ele alınmakta ve dekolonyal bir perspektifle incelenmektedir. 19. yüzyıldan itibaren analitik ve kültür-nötr bir kategori olarak sunulan din kavramının, Batı dışı toplumlara uygulanırken örtük bir sekülerizm anlayışını da beraberinde getirdiği, böylece yerel geleneklerin kamusal rollerini yeniden düzenleyerek epistemik bir kolonyalite ürettiği ileri sürülmektedir. Bu iddia, Konfüçyanizm’in din ile felsefe arasında sıkıştırılarak kamusal rolünden tasfiye edilmesi ve seküler alanın inşası süreci üzerinden somutlaştırılmaktadır. Makalede, sosyal bilimlerde kullanılan din kavramının bilimsel ve nesnel bir kategori olmadığı, seküler düşüncenin inşasına zemin hazırlayan kolonyal bir epistemoloji ürettiği savunulmaktadır. Konfüçyanizm örneği üzerinden modern bilginin kavramsal araçlarının, Batı dışı toplumlarda nasıl dönüştürücü sonuçlar ürettiğini görünür kılınmaktadır.

Keywords

References

  1. App, Urs. The Birth of Orientalism (Encounters with Asia). Philadelphia-Oxford: University of Pennsylvania Press, 2010.
  2. Asad, Talal. “Antropolojik Bir Kategori Olarak Dinin İnşası”. çev. A. Tekin. Milel ve Nihal 4/2 (2007), 103-137.
  3. Asad, Talal. Formations of the Secular: Christianity, Islam, Modernity. California: Stanford University Press, 2003.
  4. Asad, Talal. Genealogies of Religion: Discipline and Reasons of Power in Christianity and Islam. Baltimore: The Johns Hopkins University Press, 1993.
  5. Balagangadhara, S. N. “The Heathen in His Blindness ...”: Asia, the West, and the Dynamic of Religion. Daryaganj, New Delhi: E. J. Brill, 1994.
  6. Chan, Wing-Tsit. A Source Book in Chinese Philosophy. Princeton: Princeton University Press, 1963.
  7. Chen, Duxiu. “Zài lùn Kǒngjiào wèntí” (再论孔教问题 / Konfüçyanizm Meselesinin Yeniden Tartışılması)”. Xin Qingnian (新青年 / New Youth). Erişim 04 Şubat 2026. https://zh.wikisource.org/zh-hans/%E5%86%8D%E8%AB%96%E5%AD%94%E6%95%99%E5%95%8F%E9%A1%8C
  8. Chen, Yong. A Hermeneutic Reading of the Controversy on Confucian Religiosity and Its Significance to the Understanding of Chinese Tradition and Modernity. Tennessee: Vanderbilt University, Doktora Tezi, 2005.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Studies in Eastern Religious Traditions

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 26, 2026

Submission Date

March 4, 2026

Acceptance Date

June 4, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 26 Number: 2

APA
Çifci, E. (2026). Din Kavramının Kolonyal Bir Kategori Olarak İnşası: Konfüçyanizm Üzerinden Teorik Bir Analiz. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, 26(2), 1169-1198. https://doi.org/10.33415/daad.1902512
AMA
1.Çifci E. Din Kavramının Kolonyal Bir Kategori Olarak İnşası: Konfüçyanizm Üzerinden Teorik Bir Analiz. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi. 2026;26(2):1169-1198. doi:10.33415/daad.1902512
Chicago
Çifci, Esra. 2026. “Din Kavramının Kolonyal Bir Kategori Olarak İnşası: Konfüçyanizm Üzerinden Teorik Bir Analiz”. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi 26 (2): 1169-98. https://doi.org/10.33415/daad.1902512.
EndNote
Çifci E (June 1, 2026) Din Kavramının Kolonyal Bir Kategori Olarak İnşası: Konfüçyanizm Üzerinden Teorik Bir Analiz. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi 26 2 1169–1198.
IEEE
[1]E. Çifci, “Din Kavramının Kolonyal Bir Kategori Olarak İnşası: Konfüçyanizm Üzerinden Teorik Bir Analiz”, Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, vol. 26, no. 2, pp. 1169–1198, June 2026, doi: 10.33415/daad.1902512.
ISNAD
Çifci, Esra. “Din Kavramının Kolonyal Bir Kategori Olarak İnşası: Konfüçyanizm Üzerinden Teorik Bir Analiz”. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi 26/2 (June 1, 2026): 1169-1198. https://doi.org/10.33415/daad.1902512.
JAMA
1.Çifci E. Din Kavramının Kolonyal Bir Kategori Olarak İnşası: Konfüçyanizm Üzerinden Teorik Bir Analiz. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi. 2026;26:1169–1198.
MLA
Çifci, Esra. “Din Kavramının Kolonyal Bir Kategori Olarak İnşası: Konfüçyanizm Üzerinden Teorik Bir Analiz”. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, vol. 26, no. 2, June 2026, pp. 1169-98, doi:10.33415/daad.1902512.
Vancouver
1.Esra Çifci. Din Kavramının Kolonyal Bir Kategori Olarak İnşası: Konfüçyanizm Üzerinden Teorik Bir Analiz. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi. 2026 Jun. 1;26(2):1169-98. doi:10.33415/daad.1902512