Research Article

Yükseköğretimin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Panel VAR Analizi

Number: 55 March 31, 2023
TR EN

Yükseköğretimin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Panel VAR Analizi

Abstract

Bu araştırmanın amacı, yükseköğretimin ekonomik büyümeye etkisini incelemektir. Araştırma kapsamında, 2000-2021 yılları arası dönemde, İktisadi İşbirliği ve Gelişme Teşkilatı’nın 20 kurucu üyesine ait veriler, Dünya Bankası’ndan elde edilmiştir. Ekonomik büyümenin açıklayıcı değişkeni olarak reel Gayri Safi Yurtiçi Hasılanın kullanıldığı araştırmada, yükseköğretime ait değişkenler; öğrenci-öğretim üyesi oranı, bilimsel ve teknik dergi makaleleri, yükseköğretime yapılan harcamalar ve yükseköğretim kurumlarına öğrenci kayıt oranı olarak belirlenmiştir. Yapılan panel VAR analizi sonucunda, ekonomik büyüme ile bilimsel ve teknik dergi makalelerinin birbirinin nedeni olduğu, yükseköğretimde öğrenci-öğretim üyesi oranının, hem bilimsel ve teknik dergi makaleleri hem yükseköğretim kurumlarına öğrenci kayıt oranının nedeni olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, yükseköğretim kurumlarına öğrenci kayıt oranının, yükseköğretime yapılan harcamalar ile karşılıklı birbirinin nedeni olduğu bulunmuş ve yükseköğretimde öğrenci-öğretim üyesi oranının, yükseköğretime yapılan harcamaların nedeni olduğu görülmüştür. Yükseköğretim kurumlarına öğrenci kayıt oranı da ekonomik büyüme ve bilimsel ve teknik dergi makalelerinin nedeni olarak tespit edilmiştir. Ayrıca, ekonomik büyümedeki değişim üzerinde etkili olan değişkenler varyans ayrıştırması analizi ile tespit edilerek detaylı bir şekilde açıklanmıştır.

Keywords

Yükseköğretim, ekonomik büyüme, gayri safi yurtiçi hâsıla, yükseköğretim harcamaları, okul kayıt oranı

References

  1. Abrigo, M. R. M., ve Love, I. (2016). Estimation of panel vector autoregression in Stata. The Stata Journal, 16(3), 778–804. https://doi.org/10.1177/1536867X1601600314
  2. Akça, H. (2012). Yükseköğretimin finansmanı ve Türkiye için yükseköğretim finansman modeli önerisi. Yönetim ve Ekonomi, 19(1), 91-104.
  3. Asongu, S. A. (2013). On the obituary of scientific knowledge monopoly. Economics Bulletin, 33(4), 2718-2731. Aydoğdu Bağcı, S. (2022). Yükseköğretimin ekonomik büyüme üzerindeki etkisinin belirlenmesi: Eğitim düzeyi yüksek ülkelerde ampirik bir analiz. Fiscaoeconomia, 6(1), 229-250. doi:10.25295/fsecon.1039328
  4. Baltagi, B. H. (2005). Econometric analysis of panel data. New Jersey, USA: John Wiley & Sons.
  5. Barro, R. J., ve Lee, J-W. (1993). International comparisons of educational attainment. Journal of Monetary Economics, 32(3), 363-394. doi:10.1016/0304-3932(93)90023-9
  6. Barro, R. J., ve Sala-i-Martin, X. I. (2003). Economic growth. London: The MIT.
  7. Berkman, K. (2008). Beşeri sermayenin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi: Türkiye örneği. [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizli.
  8. Bloom, D., Canning, D., ve Chan, K. (2005). Higher education and economic development in Africa. Washington, DC: World Bank.
  9. Bloom, D. E., Canning, D., ve Sevilla, J. (2001). The effect of health on economic growth: Theory and evidence. NBER Working Paper, 8587, 1-26. doi:10.3386/w8587
  10. Bouvet, F., Brady, R., ve King, S. (2013). Debt contagion in Europe: A Panel-Vector Autoregressive (VAR) analysis. Social Sciences, 2, 318-340. doi:10.3390/socsci2040318
APA
Daşcı Sönmez, E. (2023). Yükseköğretimin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Panel VAR Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 55, 194-209. https://doi.org/10.53444/deubefd.1213532
AMA
1.Daşcı Sönmez E. Yükseköğretimin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Panel VAR Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi. 2023;(55):194-209. doi:10.53444/deubefd.1213532
Chicago
Daşcı Sönmez, Elif. 2023. “Yükseköğretimin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Panel VAR Analizi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, nos. 55: 194-209. https://doi.org/10.53444/deubefd.1213532.
EndNote
Daşcı Sönmez E (March 1, 2023) Yükseköğretimin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Panel VAR Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi 55 194–209.
IEEE
[1]E. Daşcı Sönmez, “Yükseköğretimin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Panel VAR Analizi”, Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, no. 55, pp. 194–209, Mar. 2023, doi: 10.53444/deubefd.1213532.
ISNAD
Daşcı Sönmez, Elif. “Yükseköğretimin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Panel VAR Analizi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi. 55 (March 1, 2023): 194-209. https://doi.org/10.53444/deubefd.1213532.
JAMA
1.Daşcı Sönmez E. Yükseköğretimin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Panel VAR Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi. 2023;:194–209.
MLA
Daşcı Sönmez, Elif. “Yükseköğretimin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Panel VAR Analizi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, no. 55, Mar. 2023, pp. 194-09, doi:10.53444/deubefd.1213532.
Vancouver
1.Elif Daşcı Sönmez. Yükseköğretimin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Panel VAR Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi. 2023 Mar. 1;(55):194-209. doi:10.53444/deubefd.1213532