Çocuk Çizim-Resimlerinde Yaratıcılığın Değerlendirilmesi Üzerine Bir Araştırma
Öz
Çocuk çizim-resimlerinin yaratıcılık açısından değerlendirilmesinde çocuğun yaşına göre algılama ve yorumlamada farklılık olabileceği için yaş faktörünün göz önünde bulundurulması gereklidir. Ayrıca, çocukların yaratıcılık gelişimlerinde bilişsel gelişimin de rolü olduğundan değerlendirmede hem yaratıcılık hem de bilişsel alan dikkate alınmalıdır. Dolayısıyla, çocuk çizim ve resimlerinde yaratıcılık becerisinin değerlendirilmesinde yaş düzeyinde farklı ya da ortak özelliklerin ortaya çıkarılması önemlidir. Bu yolla, çocuk çizim ve resimlerinde yaratıcılığın değerlendirmesinde öne çıkan özellikleri tespit edip, çizimlerin değerlendirme aşamasında bu özellikleri dikkate alarak sonuca varmak uygun olacaktır. Buna göre, çalışmanın araştırma sorusu şöyle düzenlenmiştir: “Çocuk çizim-resimlerinde yaratıcılık ne şekilde değerlendilmelidir?” Bu çalışma, nitel araştırma yönteminde, doküman analiz tekniğinde gerçekleştirilmiştir. Araştırma sorusuna yanıt arayabilmek için ilgili alan yazın taranmış, ulaşılan belgeler doküman analiz tekniğiyle incelenerek, içerik analizi uygulanmıştır. Araştırmadaki bulgular, çocuk çizim-resimlerinde yaratıcılığın değerlendirilmesinde yaş faktörünün dikkate alınarak, akıcılık, esneklik, orijinallik, detaylandırma, figür, renk, kompozisyon, ufuk çizgisi ile uzam-perspektif ve orantı gibi özelliklerin göz önünde bulundurulması gerektiğini göstermiştir.
Anahtar Kelimeler
Yaratıcılık , Çocuk çizim-resimlerinde yaratıcılık , Çocuk çizim-resimlerinde yaratıcılığın değerlendirilmesi
References
- Ağluç, L. (2013). Sanat yaratıcılık bağlamında insan ve yaratma güdüsü, Mediterranean Journal of Humanities (MJH), 3(1), 1-14.
- Arthur, J., Waring, M., Coe, R. & Hedges, L. V. (2017). Eğitimde araştırma yöntemleri ve metodolojileri (Çev. Ed.: A. Erözkan, E. Büyüköksüz). Anı Yayıncılık.
- Anderson, R. C., Beghetto, R. A., Glăveanu, V. & Basu, M. (2023). Is curiosity killed by the CAT? A divergent, open-ended, and generative (DOG) approach to creativity assessment, Creativity Research Journal, 35(4), 380-395. https://doi.org/10.1080/10400419.2022.2157588
- Artut, K. (2004). Okul öncesi resim eğitiminde çocukların çizgisel gelişim düzeylerine ilişkin bir inceleme. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (ÇÜSBED), 13(1), 223-234.
- Ayaydın, A. (2010). Okul öncesi dönemde görsel sanatlar eğitiminin bireye kazandırdığı değerler. Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 12(1), 187-200.
- Ayaydın, A. (2017). Çocuğun kendini resimle ifade etme ihtiyacı. Akademik Bakış Dergisi, (64), 169-177.
- Ayaydın, A. (2011). Çocuk gelişiminde bir oyun olarak sanat ve resim. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 10 (37), 303-316.
- Aydın, D. (2006). 7-12 yaş grubu çocukların resimlerinde kullandıkları benzer biçimler. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Anadolu Üniversitesi.
- Bostancı, F. (2006). Çocuk resmini konu, çizgi, şekil ve renk açısından değerlendirmesi. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Marmara Üniversitesi.
- Bulut, Ü. & Kurt, E. (2021). Sanatsal yaratıcılık ve zekâ ilişkisi: üstün yetenekli ve normal gelişim gösteren öğrencilerin karşılaştırılması, Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(1), 171-190. https://doi.org/10.26468/trakyasobed.738899