Ebeveyn Tutumları ile Ebeveyn Çocuk İlişkisi Arasındaki İlişki
Öz
Bu araştırmanın amacı 4-6 yaşlarında çocuğu olan anne babaların ebeveyn tutumları ile anne-baba-çocuk ilişkileri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Ebeveyn tutumu ve anne-baba-çocuk ilişkisinin çocuk cinsiyeti ve ebeveyn öğrenim düzeyine göre farklılık gösterip göstermediğinin araştırılması ise araştırmanın alt amaçları içerisinde yer almaktadır. Araştırmaya 245 anne ve 44 baba olmak üzere toplam 289 ebeveyn katılmıştır. Araştırmanın verileri Demografik Bilgi Formu, Çocuk Anababa İlişki Ölçeği ve Ebeveyn Tutum Ölçeği aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin normal dağılım gösterdiği tespit edilerek, verilerin analizinde Pearson korelasyon katsayısı, t testi ve Anova testi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda ebeveynlerin en çok demokratik tutum sergiledikleri tespit edilmiştir. Araştırmada ebeveynlerin sergiledikleri demokratik tutum ve aşırı koruyucu tutum ile çocukları ile olan olumlu ilişki arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Ayrıca otoriter tutum ve çocuk ile kurulan olumlu ilişki arasında ise negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu ortaya çıkarılırken, izin verici tutumu ile çocuk ile kurulan olumlu ilişki arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmemiştir. Araştırmada dikkat çekici bir sonuç olarak, ebeveyn tutumları ve ebeveyn çocuk ilişkisinin çocuğun cinsiyetine göre farklılaşmadığı, ancak ebeveyn tutumlarının ebeveynin öğrenim düzeyine göre farklılaştığı ortaya konmuştur. Araştırmada ortaya çıkan sonuçlar üzerine alan yazın ışığında öneriler sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler
References
- Acar, I. H., Uçuş, Ş., & Yıldız, S. (2019). Parenting and Turkish children’s behaviour problems: the moderating role of qualities of parent–child relationship. Early Child Development and Care, 189(7), 1072-1085. https://doi.org/10.1080/03004430.2017.1365362
- Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı (2006). Türkiye Aile Yapısı Araştırması. Ankara. https://www.aile.gov.tr/uploads/athgm/uploads/pages/arastirmalar/taya2006.pdf
- Akgün, E., & Yeşilyaprak, B. (2010). Çocuk Anababa İlişki Ölçeği Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(24), 44-53.
- Alabay, E. (2017). Okul öncesi dönem çocuğu olan ebeveynlerin ebeveynlik tutumlarının incelenmesi. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi, 1(2), 156-174. https://doi.org/10.24130/eccd-jecs.196720171234
- Atabey, D. (2017). Anasınıfına devam eden çocukların annelerinin anne tutumlarının incelenmesi (Çorum ili örneği). Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(1), 145-167. https://doi.org/10.17218/hititsosbil.296516
- Banham, V., Hanson, J., Higgins, A., & Jarrett, M. (2020). Parent-child communication and its perceived effects on the young child’s developing self-concept. Publication presented in the conference of the Australian Institute of Family Studies. Sydney, Australia.
- Bornstein, M. H., & Zlotnik, D. (2008). Parenting style and their effects. Encyclopedia of Infant and Early Childhood Development, 496–509. https://doi.org/10.1016/B978-012370877-9.00118-3
- Bronfenbrenner, U. (1979). Contexts of child rearing: Problems and prospects. American Psychologist, 34(10), 844–850. https://doi.org/10.1037/0003-066X.34.10.844
- Bronfenbrenner, U. (1986). Ecology of the family as a context for human development: research perspectives. Developmental Psychology, 22(6), 723–742. https://doi.org/10.1037/0012-1649.22.6.723
- Bush, K. R., & Peterson, G. W. (2013). Parent–child relationships in diverse contexts. In Handbook of marriage and the family (pp. 275-302). Springer US.