Avrupa Konseyi ve Avrupa Birliği Üyesi Olarak Almanya’da Temel Hakların Üçlü Koruma Sistemi

Avrupa Birliği (AB) içerisinde vatandaşların temel haklarının korunması, üç farklı güvence mekanizmasını ortaya çıkarır: Ulusal anayasanın temel hak güvenceleri, Avrupa Birliği Temel Haklar Şartı (Şart)’nın güvenceleri ve İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi (İHAM)’nin ölçütleriyle İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi (İHAS)’nin temel hak güvenceleri . Bu anlamda “Avrupa temel haklar mimarisi” , ulusal anayasa mahkemesi, Avrupa Birliği Adalet Divanı (ABAD) ve İHAM’ın oluşturduğu üçlü yapıyı ifade etmek üzere kullanılmaktadır. Bu üç önemli “temel hak mimarı”nın kararları, Avrupa temel hak yapısının çizgilerini belirlemekte, geliştirmekte ve keskinleştirmektedir. Farklı hukuk alanlarında maddi temel hak güvencelerine yoğunlaşıldığından, özellikle temel hakların korunması açısından bu “temel hak mimarlarının” kararlarının birbirleriyle olan ilişkisinin ve bu üçlü koruma sisteminin “birlik” ve “çeşitlilik” anlayışı içinde işleyişinin belirlenmesi önem arz eder. Nitekim bu üç yüksek mahkemenin yetkileri, ilgili temel hak düzeninin esasları çerçevesinde belirlenmeli ve her şeyden önce uygulamalarına göre birbirinden ayrılmalıdır . Ulusal, ulus-üstü ve uluslararası temel hak koruması, AB vatandaşlarını ayrıcalıklı hale getirir. Ancak hukuk sisteminin bu çok katmanlı yapısı karışıklıklara da yol açabilir. Yalnızca yapılandırılmış temyiz seviyeleri açısından değil, söz konusu ulusal, ulus-üstü ve uluslararası yargılar arasındaki hiyerarşi ve yetkiler açısından süren rekabet de bu duruma yol açabilir. Temel hak korumasında bu mahkemeler arasında ortaya çıkacak tehlike, “Bermuda şeytan üçgeni”ni de oluşturabilir