CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ

Bayram Doğan; Didem Erdoğan

doi:10.33717/deuhfd.911688

CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ

Abstract

2017 Anayasa değişikliği ile Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların sorumluluğu, Anayasa’nın 106. maddesinde “Cumhurbaşkanı yardımcıları, Cumhurbaşkanına vekâlet ve bakanlar” kenar başlığı altında düzenlemiştir. Buna paralel olarak çalışmamızda Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların sorumluluğu konusu, siyasi, cezai ve hukuki sorumluluk olmak üzere üç başlık altında incelenmiştir. Siyasi sorumluluk açısından Cumhurbaşkanına karşı sorumlu olan Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında, cezai sorumluluk mekanizması ise görevleriyle ilgili suç işledikleri iddiasıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından yapılacak oylamaların ardından, Yüce Divan’a sevk kararının alınmasıyla ve burada yapılacak yargılamayla işletilebilecektir. Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, görevleriyle ilgili olmayan suçlarda ise yasama dokunulmazlığına ilişkin hükümlerden yararlanmaktadır. Son olarak hukuki sorumluluk açısından ise genel hükümlere göre konu açıklanmaya çalışılmıştır. Çalışmada, analitik eleştirel çerçevede, genellikle birincil ve ikincil kaynaklardan yararlanmak suretiyle betimsel ve söylevsel bir metodoloji kullanılmaktadır.

Keywords

References

Akartürk, Ekrem Ali: “2017 Anayasa Değişikliğinin Parlamentosuzlaştırma Etkisi Üzerine”, YÜHFD, C. 15, 2020, s. 1-25.
Alkan, Haluk: “Cumhurbaşkanlığı Sisteminde Yasama Denetimi”, Yeni Türkiye Dergisi (Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi Özel Sayısı), 2017, S. 94, s. 1-6.
Anayurt, Ömer/Ekinci, Ahmet: “Tek Başlı Yürütme Esasına Dayalı Hükümet Sistemlerinde Başkan Yardımcılığı ve 2017 Anayasa Değişikliği İle Getirilen Sistemde Cumhurbaşkanı Yardımcılığı Kurumu Üzerine Karşılaştırmalı Bir Analiz”, Prof. Dr. Zafer Gören Armağanı, Yetkin Yayınları, 2017, s. 441-500.
Anayurt, Ömer/Erdoğan, Murat/Ekinci, Ahmet: “Devlet Başkanının Halk Tarafından Seçildiği Hükümet Sistemlerinde Seçim Döngüsünün Kuvvetler Ayrılığı ve Siyasal İstikrar Üzerine Etkisi”, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Armağanlar Dizisi, Ord. Prof. Dr. Ali Fuat Başgil’in Anısına Armağan, On İki Levha Yayınları, İstanbul, 2019, s. 183-225.
Anayurt, Ömer: Anayasa Hukuku, Temel Kavramlar ve Türk Anayasa Hukuku, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2020.
Ardıçoğlu, M. Artuk: “Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi”, Ankara Barosu Dergisi, Y. 75, S. 2017/3, s. 19-53.
Atar, Yavuz: Türk Anayasa Hukuku, Seçkin yayıncılık, 13. bs., Ankara, 2019.
Bilir, Faruk: “Türkiye’ye Özgü Yeni Bir Hükümet Modeli: Cumhurbaşkanlığı Sistemi”, Yeni Türkiye Dergisi (Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi Özel Sayısı), 2017, S. 94, s. 525-530.

Coşkun, Vahap: “16 Nisan 2017 Tarihinde Kabul Edilen Anayasa Değişikliklerinin Değerlendirilmesi”, DÜHFD, C. XXII, S. 36, 2017, s. 3-30.
Cumhurbaşkanlığı Sisteminde Yürütme Sempozyum Bildiri Kitabı, Marmara Üniversitesi Yayınları: No. 861, İstanbul, 2019 s. 35-55.
Çağlayan, Ramazan: İdare Hukuku Dersleri, 7. bs., Ankara, Adalet Yayınevi, 2019.
Çalışır, Kurtuluş Tayanç: Demokrasi ve Türk Tipi Başkanlık Sistemi, Ankara, Adalet Yayınevi, 2019.
Bağlamında Değerlendirilmesi”, Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 28, Sayı: 3, 2020, s. 965-1003.
Doğan, Bayram/Doğan, İdris: “Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde Cumhurbaşkanının Sorumluluğu”, İnÜHFD, Yıl 11, S. 2, 2020, s. 468- 483.
Doğan, Bayram/Geyik, Ali Fuat, “Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde Kuvvetler Ayrılığı İlkesi”, 2020, SDÜHFD, C. 10, S. 2, 2020, s. 19-45.
Doğan, Bayram: “Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Cumhurbaşkanlığı Kararlarının Yargısal Denetimi”, Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 9, S. 2, 2019, s. 273-298.
Dönmez, Gökhan: “2017 Anayasa Değişiklikleri Çerçevesinde Türkiye’de Meclis Soruşturması”, DÜHFD, C. XXV, S. 42, 2020, s. 39-66.
Erdoğan, Mustafa: Anayasa Hukukuna Giriş, Ankara, Hukuk Yayınları, 2018.
Erdoğan, Mustafa: Türk Anayasa Hukuku, Hukuk Yayınları, Ankara, 2018. Eren, Abdurrahman: Anayasa Hukuku Dersleri, Güncellenmiş 2. bs., Seçkin Yayınları, Ankara, 2020.
Esen, Selin: “2016 Anayasa Değişiklik Teklifinin Değerlendirilmesi”, Ankara Barosu Dergisi, Yıl 74, S. 4, 2016, s. 45-73.
Gören, Zafer: “2017 Anayasa Değişikliği ile Getirilen Sistemde Cumhurbaşkanı”, İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Hukuk Sayısı, Yıl 18, S. 36, Güz 2019/2, s. 1-28.
Gören, Zafer: Anayasa Hukuku, 4. bs., Ankara, Yetkin Yayınları, 2019. Gözler, Kemal: Anayasa Hukukunun Genel Teorisi, 2. bs., 2 C., Bursa, Ekin Yayıncılık, 2020, C. I.
Gözler, Kemal: Türk Anayasa Hukuku, Ekin Yayınları, 3. bs., 2019.
Gözler, Kemal: “Elveda Kuvvetler Ayrılığı, Elveda Anayasa: 10 Aralık 2016 Tarihli Anayasa Değişikliği Teklifi Hakkında Bir Eleştiri”, 23.12.2016, http://www.anayasa.gen.tr/elveda-anayasa-v2.pdf, (Erişim Tarihi: 10.10.2020).
Gül, Abdulhamit: “Milletin Özne Olduğu Sistem: Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi”, Yeni Türkiye Dergisi, S. 94, Yıl, 2017, s. 1-31.
Gül, Cengiz: İktidarın Sınırlandırılması ve Hukuk Devleti, Adalet Yayınevi, Ankara, 2010.
Gülener, Serdar/Biricikoğlu, Hale: “Türkiye’de Bürokrasinin Hesap Verebilirlik Açığı ve Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde Yürütmenin Hesap Verebilirliği”, Ombudsman Akademik, Yıl 3, S. 5, 2017, s. 69- 89.
Kaboğlu, İbrahim Ö.: Kural Koyan Organ Olarak Yasamanın Özerkliği, CHP Yayınları, Ankara, 2018.
Kaboğlu, İbrahim Ö.: “Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (10 Aralık 2016)”, Ankara Barosu Dergisi, Yıl 74, S. 4, 2016, s. 37-44.
Kaboğlu, İbrahim Ö.: Anayasa Hukuku Dersleri (Genel Esaslar), 14. bs., Legal Yayıncılık, İstanbul, 2019.
Kutkan, Oğuzcan: “Türk Anayasa Hukukunda Meclis Soruşturması ve 2017 Anayasa Değişiklikleri”, Türk Anayasa Hukukunun Güncel Sorunları, Ed.: Ferhat Uslu, PESA Publications, 2017.
Küçük, Adnan: Türkiye’de Başkanlık Sistemi, Adres Yayınları, Ankara, 2020.
Küçük, Adnan: ABD ve Latin Amerika Ülkelerinde Başkanlık Sistemi ve Uygulamaları, Adres Yayınları, Ankara, 2019.
Küçük, Adnan/Doğan, Bayram: “Türkiye’de 2017 Anayasa Değişikliği Kapsamında Yürütmenin Asli Düzenleme Yetkisi ve Mahfuz Düzenleme Alanı”, Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 9, S. 1, 2019, s. 1-59.
Myers, James D.: “Bringing the Vice President into the Fold: Executive Immunityand the Vice Presidency”, Boston College Law Review, Vol. 50, Issue 3 No. 3, 2009, s. 912.
Özbudun, Ergun: “Constitutional Law”, Introduction to Turkish Law, 7th Edition, Ed.: Tuğrul Ansay, Don Wallace Jr., Işık Önay, Seçkin Yayıncılık, 2020.
Özbudun, Ergun: Türk Anayasa Hukuku, 19. bs., Yetkin Yayınları, Ankara, 2019.
Özsoy Boyunsuz, Şule: “Türkiye İçin Hükümet Sistemi Tercihi”, http://www.sosyaldemokratdergi.org/sule-ozsoy-boyunsuz-turkiye-icinhukumet-sistemi-tercihi (Erişim tarihi 26.03.2021).
Özsoy Boyunsuz, Şule: Dünyada Başkanlık Sistemleri, 2. Baskı, İmge Kitabevi, Ankara, 2017.
Özsoy Boyunsuz, Şule: “Etkili Yönetim Yaratma Becerisi Açısından Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi”, Neden Parlamenter Sistem, Hangi Parlamenter Sistem Konulu Panel, İstanbul Barosu, 12 Ekim 2019. (Çevrimiçi) file:///C:/Users/HP/Desktop/%C5%9Eule%20 Boyunsuz%20ETK%C4%B0L%C4%B0%20Y%C3%96NET%C4%B0 M%20YARATMA%20BECER%C4%B0S%C4%B0%20A%C3%87IS INDAN.pdf, (Erişim Tarihi: 30.03.2021). Resmî Gazete, 10.7.2018 tarihli ve 30474 sayılı.
Şirin, Tolga: “İşlemeyen Sistemlerin Fonksiyonel Olmayan Yanıtı”: Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi”, Anayasa Hukuku Dergisi, C. 7, S. 4, Yıl 2018, s. 289-356.
Tanör, Bülent/Yüzbaşıoğlu, Necmi, 1982 Anayasasına Göre Türk Anayasa Hukuku, 19. bs., İstanbul, Beta Yayıncılık, 2019.
Teziç, Erdoğan: Anayasa Hukuku, 24. bs., Beta Yayınları, İstanbul, 2020.
Tunç, Hasan: “Karşılaştırmalı Anayasa Hukuku Açısından Yasama ve Yürütme Organlarının Oluşumu ve Yetkileri Kapsamında Başkanlık Sistemi ve Türkiye”, ERÜHFD, C. XIV, S. 2, 2019, s. 555-602.
Tunç, Hasan: Türk Anayasa Hukuku, Gazi Kitapevi, 2. bs., 2019.
Tülen, Hikmet: “Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünde 9 Ekim 2018’de Yapılan Değişiklikler ya da Malumun İlamı”, Ord. Prof. Dr. Ali Fuat
Başgil’in Anısına Armağan, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2019, s. 915-942.
Uslu, Ferhat: Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemine Göre Türk Anayasa Hukuku, 2. bs., Ankara, Adalet Yayınevi, 2019.
Yıldız, Abdulkadir: “Amerika Birleşik Devletleri’nde Başkan Yardımcısı ile Türkiye’de Cumhurbaşkanı Yardımcısının Karşılaştırılması”, ERÜHFD, C. XIII, S. 1, 2018, s. 509-534.
Yüksel, Saadet: “6771 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanundaki Denge-Denetim Mekanizmalarına İlişkin Genel Değerlendirme”, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Armağanlar Dizisi, Ord. Prof. Dr. Ali Fuat Başgil’in Anısına Armağan, On İki Levha Yayınları, İstanbul, 2019, s. 1043-1062.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Law in Context

Journal Section

Research Article

Authors

Bayram Doğan This is me
Türkiye

Didem Erdoğan
Türkiye

Publication Date

May 24, 2021

Submission Date

November 27, 2020

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2021 Volume: 23 Number: 1

DOI

https://doi.org/10.33717/deuhfd.911688

IZ

https://izlik.org/JA87MW65SM

Cite

RIS / Bibtex

APA

Doğan, B., & Erdoğan, D. (2021). CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 23(1), 163-191. https://doi.org/10.33717/deuhfd.911688

AMA

1.Doğan B, Erdoğan D. CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2021;23(1):163-191. doi:10.33717/deuhfd.911688

Chicago

Doğan, Bayram, and Didem Erdoğan. 2021. “CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 23 (1): 163-91. https://doi.org/10.33717/deuhfd.911688.

EndNote

Doğan B, Erdoğan D (May 1, 2021) CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 23 1 163–191.

IEEE

[1]B. Doğan and D. Erdoğan, “CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ”, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, vol. 23, no. 1, pp. 163–191, May 2021, doi: 10.33717/deuhfd.911688.

ISNAD

Doğan, Bayram - Erdoğan, Didem. “CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 23/1 (May 1, 2021): 163-191. https://doi.org/10.33717/deuhfd.911688.

JAMA

1.Doğan B, Erdoğan D. CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2021;23:163–191.

MLA

Doğan, Bayram, and Didem Erdoğan. “CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, vol. 23, no. 1, May 2021, pp. 163-91, doi:10.33717/deuhfd.911688.

Vancouver

1.Bayram Doğan, Didem Erdoğan. CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2021 May 1;23(1):163-91. doi:10.33717/deuhfd.911688

CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ

CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÛMET SİSTEMİNDE CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI İLE BAKANLARIN SORUMLULUKLARI MESELESİ

Abstract

Keywords

References

Details

Primary Language

Subjects

Journal Section

Authors

Publication Date

Submission Date

Acceptance Date

Published in Issue

DOI

IZ

Cite

Cited By

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde Cumhurbaşkanı Yardımcısı Sayısı Sorunu: Bir Model Önerisi

İDARE HUKUKUNDA CUMHURBAŞKANI YARDIMCILIĞI MODELİ VE BU MODELİN KÖKENLERİ BAĞLAMINDA SADRAZAMLIK ÖRNEĞİ

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminin Cumhurbaşkanlığı İdari Teşkilatına Etkileri

CUMHURİYET’İN 100. YILINDA TÜRKİYE AZERBAYCAN İLİŞKİLERİ VE SİSTEMSEL BİR KARŞILAŞTIRMA

Yasama Sorumsuzluğunun Anayasadaki Düzenlenme Biçiminden Kaynaklanan Sorunlar