Periferik İntravenöz Katetere Bağlı Flebit Oranının ve Etkileyen Faktörlerin Değerlendirilmesi
Öz
Giriş: Periferik venöz kateterler doğru şekilde uygulandığında yaşamsal önemi olan bir araç olduğu kadar; birçok faktör sebebiyle hastada flebite neden olabilmektedir. Amaç: Bir iç hastalıkları kliniğinde periferik intravenöz kateter ilişkili flebit insidansını ve etkileyen risk faktörlerini belirlemektir. Yöntem: Tanımlayıcı, kesitsel tipte planlanan bu çalışmada, 26 Aralık 2018–30 Mart 2019 tarihleri arasında bir iç hastalıkları kliniğinde 93 hastaya uygulanan 195 periferik intravenöz kateter araştırmanın örneklemini oluşturdu. Veriler “Hasta Bilgi Formu” ve Uluslararası İntravenöz Hemşireler Birliği tarafından kullanılması önerilen “Flebit Tanılama Skalası” ile toplandı. Kategorik değişkenlerin karşılaştırılmasında ki-kare testi, risk faktörlerinin değerlendirilmesinde Lojistik regresyon analizi kullanıldı. Bulgular: Hastaların %50.5’i erkek, yaş ortalaması 56.86 ± 18.031 yıldı. Flebit değerlendirme skalasına göre hastaların %28.2’sinde (n = 55) flebit semptomları saptandı. Yaş grubu 66-90 arasında olan (p = .015), kronik hastalığı olan (p = .005), hastanın aktif olarak kullanmadığı tarafa intravenöz kateterizasyon takılan (p = .012), intravenöz infüzyonu devam eden (p=.007), aynı damara kateterizasyon sıklığı birden fazla olan (p < .001), daha önce aynı damar boyunca kateter takılmış olan (p = .001). ve takılma süresi 72-96 saat olan (p = .045) hastalarda flebit semptomları görülme sıklığı daha fazlaydı. Sonuç: Bu çalışmada periferik intravenöz kateterlerin dörtte birinden daha fazlasında flebit olduğu, ileri yaşın, kronik hastalığın, sürekli infüzyonun, aynı damara birden fazla kateterizasyonun ve kateterin kalış süresinin uzun olmasının hastalarda flebitin görülme oranını artırdığı bulundu. Hemşirelerin flebit gelişimi açısından belirtilen risk faktörlerini kateter uygulaması ve bakımı konusunda göz önünde bulundurmaları, uygulanan periferik intravenöz kateterlerin geçerli ve güvenilir ölçüm araçları ile düzenli olarak flebit belirtileri açısından değerlendirilmesi önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Simin D, Milutinović D, Turkulov V, Brkić S. Incidence, severity and risk factors of peripheral intravenous cannula induced complications: An observational prospective study. J Clin Nurs 2019;28:1585-1599. Doi: https://doi.org/10.1111/jocn.14760.
- 2. Kuş B, Büyükyılmaz F. Visual ınfusion phlebitis assessment scale: Study of independent inter-observer compliance. Florence Nightingale Journal of Nursing 2018;26(3):179–186. Doi: https://doi.org/10.26650/fnjn296258.
- 3. Osei-Tutu E, Tuoyire D A, Debrah S, Ayetey H. Peripheral intravenous cannulation and phlebitis risk. Post Graduate Medical Journal of Ghana [online]. 2015;4(1):10–18. URL: https://pdfs.semanticscholar.org/f578/93736743908f47eb5c2663d374f3244c2956.pdf. 28.08.2019.
- 4. Gallant P, Schultz A A. Evaluation of a Visual Infusion Phlebitis Scale for determining appropriate discontinuation of peripheral intravenous catheters. J Infus Nurs 2006;29(6):338–345.
- 5. Gonza J L, Corral J O, Marti C B. Indwell times, complications and costs of open vs closed safety peripheral ıntravenous catheters: A randomized study. J Hosp Infect 2014;86(2):117-126. Doi: https://doi.org/10.1016/j.jhin.2013.10.008.
- 6. Rickard C M, Mccann D, Munnings J, Mcgrail M R. Routine resite of peripheral ıntravenous devices every 3 days did not reduce complications compared with clinically ındicated resite : A randomised controlled trial. BMC Medicine [online]. 2010;8(53):1–10. URL: http://www.biomedcentral.com/1741-7015/8/53. 28.09.2019.
- 7. Urbanetto J S, May T A. Incidence of phlebitis associated with the use of peripheral IV catheter and following catheter removal. Rev Lat Am de Enfermagem [online]. 2016;24(2746):1-9.URL: https://doi.org/10.1590/1518-8345.0604.2746. 28.09.2019.
- 8. Uslusoy E, Mete S. Predisposing factors to phlebitis in patients with peripheral intravenous catheters: A descriptive study. J Am Acad Nurse Pract 2008:20(4):172–180. Doi: https://doi.org/10.1111/j.1745-7599.2008.00305.x.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Hemşirelik
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Soner Berşe
Bu kişi benim
0000-0001-9108-3216
Türkiye
Betül Tosun
*
0000-0002-4505-5887
Türkiye
Nuran Tosun
0000-0002-8414-8269
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
15 Temmuz 2020
Gönderilme Tarihi
15 Ağustos 2019
Kabul Tarihi
19 Haziran 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 13 Sayı: 3
Cited By
Determination of Phlebitis Rate with Visual Infusion Phlebitis Diagnostic Scale; An Observational Study
Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.24998/maeusabed.1325676The effect of warm moist compresses in peripheral intravenous catheter-related phlebitis
European Journal of Oncology Nursing
https://doi.org/10.1016/j.ejon.2023.102438Periferik İntravenöz Kateterizasyon Komplikasyonlarında Hemşirelik Girişimleri ve Hasta Deneyimleri
Sağlık Bilimlerinde Değer
https://doi.org/10.33631/sabd.1209368Frequency of Phlebitis Development and Associated Factors in Hospitalised Adult Patients: A Descriptive and Correlational Study
European Archives of Medical Research
https://doi.org/10.4274/eamr.galenos.2023.48278Periferik İntravenöz Kateter Uygulama ve Bakım Algoritmasının Geliştirilmesi ve Uygulanması
Etkili Hemşirelik Dergisi
https://doi.org/10.46483/jnef.1620945Comparison of peripheral intravenous catheterization applied to different anatomical sites in terms of pain, phlebitis and infiltration
BMC Nursing
https://doi.org/10.1186/s12912-025-02979-0The Effect of Evidence-Based Care Bundle Application in the Prevention of Peripheral Venous Catheter-Related Phlebitis Development (Quasi-Experimental Study)
Global Nursing Insights
https://doi.org/10.31125/globnursinsights.1721672Efficacy of chlorhexidine gluconate of different concentrations in preventing short peripheral catheter-related infections: A double-blind randomized controlled trial
The Journal of Vascular Access
https://doi.org/10.1177/11297298251369910Peripheral Intravenous Catheters for Hospitalised Older People: A Scoping Review
International Journal of Older People Nursing
https://doi.org/10.1111/opn.70049
