TR
EN
10-15 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA HASTALIK KAYGISININ PSİKOLOJİK BELİRLEYİCİLERİNİN İNCELENMESİ
Abstract
Hastalık kaygısı alan yazında hastalıktan kaçınma ve sağlıklı olmaya yönelik gösterilen aşırı zihinsel meşguliyet olarak tanımlanmaktadır. Hem ulusal hem de uluslararası alan yazında hastalık kaygısı, kaygı bileşenlerinden biri olarak araştırılan önemli değişkenlerden biridir. Örneklemini 10-15 yaş aralığında 334 çocuk ve annesinin oluşturduğu araştırmanın regresyon ve korelasyon analizi sonuçlarına göre çocuklardaki hastalık kaygısı ile somatizasyon belirtileri, duygu düzenleme becerileri bastırma stratejileri alt ölçeği, çocuk kaygısı, annelerin hastalık kaygısı, yaşam kalitesi ve bilinçli farkındalık düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler görülmüş; buna ek olarak çocukların yaşam kalitesi, genel çocuk kaygısı ve annelerde görülen hastalık kaygısının, çocuklarda görülen hastalık kaygısı değişkeni ile anlamlı düzeyde ilişkili olduğu görülmüştür. Bu araştırmadan elde edilen sonuçlar değerlendirildiğinde, çocuklarda görülen hastalık kaygısı üzerinde etkin olabilecek psikososyal faktörlerin çeşitliliği göz önüne alınarak, gelecek araştırmaların çocuklarda hastalık kaygısını etkileyen faktörleri derinlemesine inceleyerek, söz konusu sonuçların klinik pratiğe nasıl yansıtılacağına odaklanmaları önerilmektedir.
Keywords
Supporting Institution
Işık Üniversitesi
Project Number
22A101
Ethical Statement
Araştırmanın yürütülmesi sürecinde ilk olarak, Işık Üniversitesi Etik Komisyonu'na başvuru yapılmış ve 09.05.2022 tarihinde düzenlenen 2022/4 sayılı toplantıda alınan karara bağlı (E-32760440-050.01.04-15276) verilen etik onay sonrası araştırma süreci başlamıştır.
Thanks
Araştırma sürecinde beni destekleyen Işık Üniversitesine teşekkür ederim
References
- Aktan, Z. D., İnci İzmir, S. B., Ünlü, B., & Kahraman, İ. S. Y. (2025). Turkish validity and reliability study of the Childhood Illness Attitude Scale. Children’s Health Care, 1–15. https://doi.org/10.1080/02739615.2025.2472771
- Aktar, E., Nikolić, M., & Bögels, S. M. (2017). Environmental transmission of generalized anxiety disorder from parents to children: Worries, experiential avoidance, and intolerance of uncertainty. Dialogues in Clinical Neuroscience, 19(2), 137–147. https://doi.org/10.31887/DCNS.2017.19.2/eaktar
- Baer, R. A. (2003). Mindfulness training as a clinical intervention: A conceptual and empirical review. Clinical Psychology: Science and Practice, 10(2), 125–143. https://doi.org/10.1093/clipsy.bpg015
- Birmaher, B., Brent, D. A., Chiappetta, L., Bridge, J., Monga, S., & Baugher, M. (1999). Psychometric properties of the Screen for Child Anxiety Related Emotional Disorders (SCARED): A replication study. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 38(10), 1230–1236. https://doi.org/10.1097/00004583-199910000-00011
- Breaux, R. P., Harvey, E. A., & Lugo-Candelas, C. (2014). The role of parent psychopathology in the development of preschool children with behavior problems. Journal of Clinical Child and Adolescent Psychology, 43(5), 777–790. https://doi.org/10.1080/15374416.2013.836451
- Büyüköztürk, Ş., Çokluk, Ö., & Köklü, N. (2019). Sosyal bilimler için istatistik. Pegem Akademi.
- Campo, J. V., Jansen-McWilliams, L., Comer, D. M., & Kelleher, K. J. (1999). Somatization in pediatric primary care: Association with psychopathology, functional impairment, and use of services. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 38(9), 1093–1101. https://doi.org/10.1097/00004583-199909000-00012
- Carsley, D., Heath, N. L., Gomez-Garibello, C., & Mills, D. J. (2017). The importance of mindfulness in explaining the relationship between adolescents’ anxiety and dropout intentions. School Mental Health: A Multidisciplinary Research and Practice Journal, 9(1), 78–86. https://doi.org/10.1007/s12310-016-9196-x
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Applied and Developmental Psychology (Other)
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
June 15, 2026
Submission Date
November 1, 2025
Acceptance Date
February 4, 2026
Published in Issue
Year 2026 Volume: 28 Number: 2
APA
Aktan, Z. D. (2026). 10-15 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA HASTALIK KAYGISININ PSİKOLOJİK BELİRLEYİCİLERİNİN İNCELENMESİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 28(2), 606-631. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1815190
AMA
1.Aktan ZD. 10-15 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA HASTALIK KAYGISININ PSİKOLOJİK BELİRLEYİCİLERİNİN İNCELENMESİ. DEU Journal of GSSS. 2026;28(2):606-631. doi:10.16953/deusosbil.1815190
Chicago
Aktan, Zekeriya Deniz. 2026. “10-15 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA HASTALIK KAYGISININ PSİKOLOJİK BELİRLEYİCİLERİNİN İNCELENMESİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28 (2): 606-31. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1815190.
EndNote
Aktan ZD (June 1, 2026) 10-15 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA HASTALIK KAYGISININ PSİKOLOJİK BELİRLEYİCİLERİNİN İNCELENMESİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28 2 606–631.
IEEE
[1]Z. D. Aktan, “10-15 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA HASTALIK KAYGISININ PSİKOLOJİK BELİRLEYİCİLERİNİN İNCELENMESİ”, DEU Journal of GSSS, vol. 28, no. 2, pp. 606–631, June 2026, doi: 10.16953/deusosbil.1815190.
ISNAD
Aktan, Zekeriya Deniz. “10-15 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA HASTALIK KAYGISININ PSİKOLOJİK BELİRLEYİCİLERİNİN İNCELENMESİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28/2 (June 1, 2026): 606-631. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1815190.
JAMA
1.Aktan ZD. 10-15 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA HASTALIK KAYGISININ PSİKOLOJİK BELİRLEYİCİLERİNİN İNCELENMESİ. DEU Journal of GSSS. 2026;28:606–631.
MLA
Aktan, Zekeriya Deniz. “10-15 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA HASTALIK KAYGISININ PSİKOLOJİK BELİRLEYİCİLERİNİN İNCELENMESİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 28, no. 2, June 2026, pp. 606-31, doi:10.16953/deusosbil.1815190.
Vancouver
1.Zekeriya Deniz Aktan. 10-15 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA HASTALIK KAYGISININ PSİKOLOJİK BELİRLEYİCİLERİNİN İNCELENMESİ. DEU Journal of GSSS. 2026 Jun. 1;28(2):606-31. doi:10.16953/deusosbil.1815190