Research Article

FDM Yöntemi ile Üretilen PLA Malzemesinin Üretim Parametrelerinin Yüzey Kalitesi, Geometrik Toleranslar ve Sertlik Üzerine Etkilerinin Deneysel Olarak İncelenmesi ve Optimizasyonu

Volume: 9 Number: 1 July 22, 2026
EN TR

FDM Yöntemi ile Üretilen PLA Malzemesinin Üretim Parametrelerinin Yüzey Kalitesi, Geometrik Toleranslar ve Sertlik Üzerine Etkilerinin Deneysel Olarak İncelenmesi ve Optimizasyonu

Abstract

Bu çalışmada, endüstriyel ve akademik alanda yaygın olarak tercih edilen Polilaktik Asit (PLA) malzemesi, Eriyik Yığma Modelleme (FDM) yöntemi kullanılarak, deney numuneleri; sabit katman yüksekliğinde (0,1 mm) farklı nozul sıcaklığında (200 °C, 210 °C, 220 °C ve 230 °C) ve farklı tarama stratejilerinde (Concentric, Rectilinear, Hilbert Curve ve Octagram Spiral) üretilmiştir. Üretim parametrelerinin, yüzey pürüzlülük değeri (Ra), sertlik (Shore D), boyutsal doğruluk ve çevresel sürdürülebilirlik arasındaki etkilerinin araştırılması ve optimize edilmesi amaçlanmıştır. Minitab programı ile Anderson-Darling (AD) testi uygulayarak güven testi yapılmış ve ANOVA analizi gerçekleştirilmiştir. Nozul sıcaklığındaki artışın, PLA malzemesinin reolojik davranışını iyileştirerek katmanlar arası adhezyonu güçlendirdiği ve boşluk oranını azalttığı gözlemlenmiştir. Maksimum yoğunluk (ρ) değerinin 220 °C nozul sıcaklığında Rectilinear tarama stratejisinde olduğu belirlenmiştir. En yüksek sertlik direnci ise dikey yüklere karşı homojen yapısıyla Hilbert Curve tarama stratejisi olmuştur. Düşük nozul sıcaklıklarında (200 °C) soğuma hızına bağlı olarak nominal değerin (25 mm) altında sonuçlar elde edilirken yüksek nozul sıcaklıklarında PLA malzemenin yayılmasıyla pozitif sapma gözlemlenmiştir. Üretim parametrelerinin çevresel maliyeti incelendiğinde tarama stratejilerinin karmaşıklığının karbon emisyonunu doğrudan etkilediği görülmektedir.

Keywords

Anahtar Kelimeler: FDM, Polilaktik Asit (PLA), Optimizasyon, Nozul Sıcaklığı, 3B Yazıcı, Yüzey Pürüzlülük Değeri (Ra), Sertlik (Shore D), Karbon Emisyonu, Geometrik Toleranslar.

Ethical Statement

Bu makalenin yazarları çalışmalarında kullandıkları materyal ve yöntemlerin etik kurul izni ve/veya yasal özel bir izin gerektirmediğini beyan ederler.

References

  1. Adanur, Ö., Koçar, O., & Güldibi, A. S. (2024). FDM yöntemiyle üretilen PLA malzemelerde dolgu deseninin mekanik özelliklere etkisi. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 11(2), 294-307. doi:10.35193/bseufbd.1336572
  2. Aydın, K., Özlü, B., & Uğur, L. (2025). Investigation of machining performance of Ti6Al4V alloy in face milling process considering the energy consumption and carbon emission. Arabian Journal for Science and Engineering, 1-21. https://doi.org/10.1007/s13369-025-10850-2
  3. Batu, T., Lemu, H. G., Shimels, H. G., & Zebenay, M. (2023). Process parameter modelling and optimization techniques applied to fused deposition modelling: A review. IOP Conference Series: Materials Science and Engineering, 1294(1), 012047. doi:10.1088/1757-899X/1294/1/012047
  4. Benali, N., Alshahrani, H., & De Barros, S. (2026). FDM yöntemiyle mantar yüzey üzerinde PLA'nın yapışma özelliklerinin optimizasyonu: Bir Taguchi deney tasarımı. Uluslararası Yapışma ve Yapıştırıcılar Dergisi, 104278. https://doi.org/10.1016/j.ijadhadh.2026.104278
  5. Caputo, M., Rashwan, O., Waryoba, D., & McDade, K. (2022). Ekstrüde edilmiş ve ütülenmiş polilaktik asit malzemenin yüzey dokusu ve termo-mekanik özellikleri. Katmanlı Üretim, 59, 103084. https://doi.org/10.1016/j.addma.2022.103084
  6. Golhin, A. P., Tonello, R., Frisvad, J. R., Grammatikos, S., & Strandlie, A. (2023). Surface roughness of as-printed polymers: A comprehensive review. The International Journal of Advanced Manufacturing Technology, 127(3), 987-1043. https://doi.org/10.1007/s00170-023-11566-z
  7. Işık, U. (2025). Eklemeli imalat yöntemi ile farklı parametrelerde üretilen AISi10Mg parçalarının mekanik özelliklerinin ve işlenebilirliğinin değerlendirilmesi (Doktora tezi). Karabük Üniversitesi, Karabük.
  8. Kartal, F. (2018). Examination of tensile test specimens produced in three dimensional printer. International Journal of 3D Printing Technologies and Digital Industry, 2(3), 30-36.
  9. Kumar, K., & Singh, H. (2023). Multi-objective optimization of fused deposition modeling for mechanical properties of biopolymer parts using the Grey-Taguchi method. Chinese Journal of Mechanical Engineering, 36(1), 30. https://doi.org/10.1186/s10033-023-00847-z
  10. Kuruoğlu, Y., Akgün, M., & Demir, H. (2022). FDM yöntemiyle üretilen ABS, PLA ve PETG numunelerin yüzey pürüzlülüğü ve çekme dayanımının modellenmesi ve optimizasyonu. International Journal of 3D Printing Technologies and Digital Industry, 6(3), 358-369. https://doi.org/10.46519/ij3dptdi.1148923
APA
Şahin, A., Uz, K. S., & Cemaloğlu, F. (2026). FDM Yöntemi ile Üretilen PLA Malzemesinin Üretim Parametrelerinin Yüzey Kalitesi, Geometrik Toleranslar ve Sertlik Üzerine Etkilerinin Deneysel Olarak İncelenmesi ve Optimizasyonu. Doğu Fen Bilimleri Dergisi, 9(1), 74-94. https://doi.org/10.57244/dfbd.1955308
AMA
1.Şahin A, Uz KS, Cemaloğlu F. FDM Yöntemi ile Üretilen PLA Malzemesinin Üretim Parametrelerinin Yüzey Kalitesi, Geometrik Toleranslar ve Sertlik Üzerine Etkilerinin Deneysel Olarak İncelenmesi ve Optimizasyonu. Doğu Fen Bilimleri Dergisi. 2026;9(1):74-94. doi:10.57244/dfbd.1955308
Chicago
Şahin, Adem, Kaan Süleyman Uz, and Fulya Cemaloğlu. 2026. “FDM Yöntemi Ile Üretilen PLA Malzemesinin Üretim Parametrelerinin Yüzey Kalitesi, Geometrik Toleranslar Ve Sertlik Üzerine Etkilerinin Deneysel Olarak İncelenmesi Ve Optimizasyonu”. Doğu Fen Bilimleri Dergisi 9 (1): 74-94. https://doi.org/10.57244/dfbd.1955308.
EndNote
Şahin A, Uz KS, Cemaloğlu F (July 1, 2026) FDM Yöntemi ile Üretilen PLA Malzemesinin Üretim Parametrelerinin Yüzey Kalitesi, Geometrik Toleranslar ve Sertlik Üzerine Etkilerinin Deneysel Olarak İncelenmesi ve Optimizasyonu. Doğu Fen Bilimleri Dergisi 9 1 74–94.
IEEE
[1]A. Şahin, K. S. Uz, and F. Cemaloğlu, “FDM Yöntemi ile Üretilen PLA Malzemesinin Üretim Parametrelerinin Yüzey Kalitesi, Geometrik Toleranslar ve Sertlik Üzerine Etkilerinin Deneysel Olarak İncelenmesi ve Optimizasyonu”, Doğu Fen Bilimleri Dergisi, vol. 9, no. 1, pp. 74–94, July 2026, doi: 10.57244/dfbd.1955308.
ISNAD
Şahin, Adem - Uz, Kaan Süleyman - Cemaloğlu, Fulya. “FDM Yöntemi Ile Üretilen PLA Malzemesinin Üretim Parametrelerinin Yüzey Kalitesi, Geometrik Toleranslar Ve Sertlik Üzerine Etkilerinin Deneysel Olarak İncelenmesi Ve Optimizasyonu”. Doğu Fen Bilimleri Dergisi 9/1 (July 1, 2026): 74-94. https://doi.org/10.57244/dfbd.1955308.
JAMA
1.Şahin A, Uz KS, Cemaloğlu F. FDM Yöntemi ile Üretilen PLA Malzemesinin Üretim Parametrelerinin Yüzey Kalitesi, Geometrik Toleranslar ve Sertlik Üzerine Etkilerinin Deneysel Olarak İncelenmesi ve Optimizasyonu. Doğu Fen Bilimleri Dergisi. 2026;9:74–94.
MLA
Şahin, Adem, et al. “FDM Yöntemi Ile Üretilen PLA Malzemesinin Üretim Parametrelerinin Yüzey Kalitesi, Geometrik Toleranslar Ve Sertlik Üzerine Etkilerinin Deneysel Olarak İncelenmesi Ve Optimizasyonu”. Doğu Fen Bilimleri Dergisi, vol. 9, no. 1, July 2026, pp. 74-94, doi:10.57244/dfbd.1955308.
Vancouver
1.Adem Şahin, Kaan Süleyman Uz, Fulya Cemaloğlu. FDM Yöntemi ile Üretilen PLA Malzemesinin Üretim Parametrelerinin Yüzey Kalitesi, Geometrik Toleranslar ve Sertlik Üzerine Etkilerinin Deneysel Olarak İncelenmesi ve Optimizasyonu. Doğu Fen Bilimleri Dergisi. 2026 Jul. 1;9(1):74-9. doi:10.57244/dfbd.1955308