Research Article

Modern Bir Münacat ve Şathiye Söylemi Olarak Cahit Zarifoğlu’nun Sultan Şiiri

Number: 26 October 21, 2022
TR EN

Modern Bir Münacat ve Şathiye Söylemi Olarak Cahit Zarifoğlu’nun Sultan Şiiri

Abstract

Modern Türk edebiyatının İslamcı şairlerinden biri de şüphesiz Cahit Zarifoğlu’dur. Şiirlerinde İslami geleneğe ait imgeleri sıklıkla kullanan şairin tem olarak işlediği konuların seçiminde de İslami ögelerin ağırlığı hissedilir. Şairin inanç dünyasını sanatına yansıtması bakımından belirgin bir örnek olan Zarifoğlu, şiirlerinde toplumsal meselelere de değinmiş olmakla birlikte ağırlıklı olarak iç dünyasına yönelmiştir. Bu yönelişte, inanan bir insan olarak çeşitli duyguları dile getirmiştir. Bunu yaparken de imgelerle örülmüş, anlamı derinlere indiren bir şiir anlayışı benimsemiştir. Şair kimi zaman teskin olmuş bir ruhun yakarışını dile getirirken kimi zaman da bir pişmanlığın ıstırabında yoğrulmaktadır. Sultan şiiri bu yakarışın ve ıstırabın bir örneğidir. Şiir geçip giden hayatın kısa bir mukayesesidir ve inanan bir insan olarak boşa harcanmış bir zamanın pişmanlık dilekçesidir. Muhteva olarak kulun rabbi ile samimi bir mukabelesi olan şiir söyleyiş açısından okunduğunda akıllara ilk olarak münacat ve şathiye türlerini getirmektedir. Münacat, Divan şairlerince sıklıkla kullanılan bir türdür. Şathiye ise genellikle tekke edebiyatı geleneğine bağlı halk şairleri içerisinde görülen bir şiir türüdür. Bu iki türün de modern bir şairin söylemi ile iç içe kullanılması dikkate değerdir. Özellikle de Müslüman şair kimliğini hemen her mecrada ve kaleme aldığı her tarz eserinde açıkça vurgulayan Zarifoğlu gibi bir kalemin bu iki tarza uygun düşecek söylemde bir şiir yazması da konuyu ele alışımızdaki en önemli etkendir. Teslim ve tevekkülün, havf ve recanın “Korku ve Yakarış” olarak tezahür ettiği şairin Sultan’daki kullandığı dil, şiiri hem bir münacat hem de bir şathiye olarak okumaya imkân tanımaktadır. Çalışmamızda şiirin modern bir söyleyiş içinde münacat ve şathiye geleneği bağlamında incelenerek tahliline çalışılmıştır.

Keywords

References

  1. Akalın, Ş. H. vd. (2011). Türkçe sözlük. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
  2. Cebecioğlu, E. (2009). Tasavvuf terimleri ve deyimleri sözlüğü. İstanbul: Ağaç Kitabevi Yayınları.
  3. Dilçin, C. (2016). Örneklerle Türk şiir bilgisi. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
  4. Eroğlu, E., (2020). Sevap defteri. Ankara: Hece Yayınları.
  5. İsen, M. (2009). “Türler”. M. İsen (Ed.) Eski Türk edebiyatı el kitabı. Ankara: Grafiker Yayınları.
  6. Kaplan, M. (2010). Şiir tahlilleri 1, İstanbul: Dergâh Yayınları.
  7. Kaplan, M. (2012). Türk edebiyatı üzerinde araştırmalar 1, İstanbul: Dergâh Yayınları.
  8. Kur’anı-ı kerim meâli, (2009). Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 21, 2022

Submission Date

February 17, 2022

Acceptance Date

June 13, 2022

Published in Issue

Year 2022 Number: 26

APA
Toprak, S. (2022). Modern Bir Münacat ve Şathiye Söylemi Olarak Cahit Zarifoğlu’nun Sultan Şiiri. Dil Ve Edebiyat Araştırmaları, 26, 43-57. https://doi.org/10.30767/diledeara.1074944
AMA
1.Toprak S. Modern Bir Münacat ve Şathiye Söylemi Olarak Cahit Zarifoğlu’nun Sultan Şiiri. Dil ve Edebiyat Araştırmaları. 2022;(26):43-57. doi:10.30767/diledeara.1074944
Chicago
Toprak, Sefa. 2022. “Modern Bir Münacat Ve Şathiye Söylemi Olarak Cahit Zarifoğlu’nun Sultan Şiiri”. Dil Ve Edebiyat Araştırmaları, nos. 26: 43-57. https://doi.org/10.30767/diledeara.1074944.
EndNote
Toprak S (October 1, 2022) Modern Bir Münacat ve Şathiye Söylemi Olarak Cahit Zarifoğlu’nun Sultan Şiiri. Dil ve Edebiyat Araştırmaları 26 43–57.
IEEE
[1]S. Toprak, “Modern Bir Münacat ve Şathiye Söylemi Olarak Cahit Zarifoğlu’nun Sultan Şiiri”, Dil ve Edebiyat Araştırmaları, no. 26, pp. 43–57, Oct. 2022, doi: 10.30767/diledeara.1074944.
ISNAD
Toprak, Sefa. “Modern Bir Münacat Ve Şathiye Söylemi Olarak Cahit Zarifoğlu’nun Sultan Şiiri”. Dil ve Edebiyat Araştırmaları. 26 (October 1, 2022): 43-57. https://doi.org/10.30767/diledeara.1074944.
JAMA
1.Toprak S. Modern Bir Münacat ve Şathiye Söylemi Olarak Cahit Zarifoğlu’nun Sultan Şiiri. Dil ve Edebiyat Araştırmaları. 2022;:43–57.
MLA
Toprak, Sefa. “Modern Bir Münacat Ve Şathiye Söylemi Olarak Cahit Zarifoğlu’nun Sultan Şiiri”. Dil Ve Edebiyat Araştırmaları, no. 26, Oct. 2022, pp. 43-57, doi:10.30767/diledeara.1074944.
Vancouver
1.Sefa Toprak. Modern Bir Münacat ve Şathiye Söylemi Olarak Cahit Zarifoğlu’nun Sultan Şiiri. Dil ve Edebiyat Araştırmaları. 2022 Oct. 1;(26):43-57. doi:10.30767/diledeara.1074944

Journal of Language and Literature Studies is licensed under the Creative Commons Attribution-Non-Commercial-NoDerivatives 4.0 International Licence (CC BY-NC-ND 4.0).