Research Article

Hz. Ömer’in Teravih Namazıyla İlgili Uygulamasının Fakihlerin İhtilafındaki Rolü

Volume: 3 Number: 1 June 30, 2020
TR EN

Hz. Ömer’in Teravih Namazıyla İlgili Uygulamasının Fakihlerin İhtilafındaki Rolü

Öz

Hz. Ömer, Rasûlullâh’ın (s.a.v) en yakın arkadaşlarından biri olmasından dolayı teşrîin ruhunu iyi derecede kavramış ve fıkhî konularda önde gelen sahâbeden biri olmuştur. Henüz Hz. Peygamber hayatta iken fark edilen Hz. Ömer’in fıkhî konulardaki mahareti, onun Hz. Ebu Bekir döneminde yargı kurumunun başına gelmesini sağlamıştır. Hz. Ömer’in fıkhî yeteneği ve elde ettiği müktesebat, halife olduktan sonra karşılaştığı problemleri aşmasında etkili olmuştur. Hz. Ömer’in halifeliği sırasında yaptığı uygulamaları sonraki dönemlerde farklı şekillerde anlaşılmış ve bu konularla ilgili ihtilaflar oluşmuştur. Üzerinde farklı görüşlerin oluştuğu konulardan biri, teravih namazının cemaatle kılınmasının hükmü hakkındadır. Bu konuda iki farklı görüş söz konusudur. Birisi Ehl-i sünnet, diğeri de Şîa ekolünün teravih namazı ile ilgili birbirinden tamamen farklı değerlendirmeleridir.  İşte bu makalede birbirinden farklı iki görüş ele alınmıştır. Ayrıca Ehl-i sünnet ve Şîa’nın teravih namazının cemaatle kılınması meselesini dayandırdıkları deliller incelenmiştir. Ehl-i Sünnet âlimlerinin, Şîa’nın söylemlerine yönelik itirazlar ele alınmıştır. Öte yandan Şîa’nın delillerini test etme açısından Hz. Ali’nin teravih namazının cemaat ile kılınmasına bakış açısını, dahası bu konuda Hz. Ömer’in uygulamasını nasıl değerlendirdiği konunun kapsamına dâhil edilmiştir. Bu anlamda Şiî âlimlerin Hz. Ali’ye nispet ettikleri, teravih namazını bid‛at olarak gördüğü ve bunu engellemeye çalıştığı yönündeki rivayeti de inceleme altına alınmıştır. Şîa’nın Hz. Ömer’e karşı bakış açısının kurguladıkları cemaatle teravih namazına karşı tutumlarına ve Ehl-i sünnet ile Şîa arasındaki mezhepsel farklılıklara yönelik yansıması tespit edilmiştir. Tarihte Şîa’nın bu tutumundan dolayı cemaatle teravih namazının kılınması ile ilgili yapılan tutumlar da incelenmiş, Şiî yöneticilerin teravih namazıyla ilgili tavırları nedeniyle ehl-i sünnet nezdinde nasıl değerlendirildiği ele alınmıştır.

Anahtar Kelimeler

Hz. Ömer, , Teravih Namazı , Ehl-i Sünnet , Şîa , Bid‛at

References

  1. ‛Abderî, Ebû Abdullah Muhammed b. Muhammed İbnü’l-Hâc. el-Medhal. y.y.: Dâru’t-Turâs, ts.
  2. Adevî, Ali b. Ahmed b. Mükerrem es-Sa‛îdî. Hâşiyetü’l-Adevî ala kifâyeti’t-tâlibi’r-rabbânî. Beyrut: Dârü’l-Fikr, ts.
  3. Antakî, Yahyâ b. Saîd b. Yahyâ. Târîhü'l-Antakî. thk. Ömer Abdüsselâm Tedmürî. Trablus: Jarrous Press, 1990.
  4. Askalânî, Ebü’l-Fazl Şihâbüddîn Ahmed b. Alî b. Muhammed İbn Hacer. Fethü’l-bârî bi şerhi Sahîhi’l-Buhârî. Beyrut: Dâru’l-Ma‛rife, 1379.
  5. Aynî, Ebû Muhammed Bedruddîn Mahmûd b. Ahmed b. Musa. el-Binâye şerhu’l Hidâye. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 2012.
  6. Aynî, Ebû Muhammed Bedruddîn Mahmûd b. Ahmed b. Musa. Umdetü’l-kârî şerhu Sahihi’l-Buhârî. Beyrut: Dâru İhyâi’t-Tûrâsi’l-Arâbi, ts.
  7. Beyhakî, Ebû Bekr Ahmed b. el-Hüseyin b. Ali. es-Sünenü’l-kübrâ. thk. Muhammed Abdulkadir Atâ. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1424/2003.
  8. Buhârî, Ebû Abdillâh Muhammed b. İsmâîl b. İbrâhîm el-Cu’fî. Sahîhü’l-Buhârî. thk. Muhammed Züheyr b. Nâsır en-Nâsîr. b.y.: Dâru Tavki’n-Necât, 1422.
  9. Cüveynî, İmâmü'l-Haremeyn Ebü'l-Meâlî Rüknüddîn Abdülmelik b. Abdullâh b. Yûsuf. Nihâyetü’l-matlab fî dirâyeti'l-mezheb. thk. Abdulazim Mahmud ed-dîb. b.y.: Dâru’l-Minhâc, ts.
  10. Ebû Dâvûd, Süleyman b. Eş’as b. İshak el-Ezdî Ebû Dâvûd es-Sicistânî. Sünenu Ebî Dâvûd. thk. Şuayb el-Arnaût, Muhammed Kâmil Karabelli. b.y.: Dâru’r-Risâleti’l-İlmiyye, 1430/2009.
ISNAD
Karadağ, Bekir. “Hz. Ömer’in Teravih Namazıyla İlgili Uygulamasının Fakihlerin İhtilafındaki Rolü”. Din ve Bilim - Muş Alparslan Üniversitesi İslami İlimler Fakültesi Dergisi 3/1 (June 1, 2020): 2-15. https://izlik.org/JA35TJ95NR.