Beden Eğitimi Öğretmeni Adaylarının Öğrenmeye İlişkin Tutumlarının Farklı Değişkenler Açısından İncelenmesi

Year 2025, Volume: 3 Issue: 2, 82 - 98, 31.12.2025

Uğur Osanmaz , Fikret Alıncak , Abdurrahman Topal

https://doi.org/10.71243/dksbd.1768023

https://izlik.org/JA24KL49SM

Abstract

Bu araştırma, beden eğitimi öğretmeni adaylarının öğrenmeye ilişkin tutumlarının farklı değişkenler açısından incelenmesi amacıyla yapılan betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini 2024-2025 eğitim öğretim yılında Gaziantep Üniversitesi spor Bilimleri Fakültesi’nde öğrenim görmekte olan beden eğitimi öğretmeni adayları, örneklem grubunu ise gönüllülük esasına dayalı olarak seçilen 192 (105 erkek, 87 kadın) öğretmen adayı oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Kara (2010) tarafından geliştirilen “Öğrenmeye İlişkin Tutum Ölçeği” kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 24.0 programından yararlanılmıştır. Verilerin aritmetik ortalamaları ve standart sapmaları hesaplanmış, veri setlerinin normallik sınamaları yapılmıştır. Skewness-Kurtosis değerleri -1.5 ile 1.5 arasında olduğu için veri setlerinin normal dağılım gösterdiği varsayılarak parametrik testler uygulanmıştır. İkili gruplar için İndependent Sample t testi, çoklu gruplar için One Way ANOVA analizi kullanılmıştır. Verilerin anlamlılığı 0.05 düzeyinde değerlendirilmiştir. Sonuç olarak; beden eğitimi öğretmeni adaylarının öğrenmeye ilişkin tutumlarında cinsiyet açısından farklılık görülmemiştir. Öğrenim görülen sınıf değişkeni açısından ölçeğin açıklık alt boyutunda anlamlı farklılık olduğu ve 4. sınıfta öğrenim görenlerin öğrenmeye ilişkin tutumlarının daha yüksek olduğu görülmüştür. Bunun yanında beden eğitimi öğretmeni adaylarının mezun olunan lise türü değişkeni açısında öğrenmeye ilişkin tutumlarında anlamlı farklılık olduğu ve ölçeğin alt boyutlarının tamamında spor lisesi mezunlarının düşük puan elde ettikleri görülmüştür. Anne eğitim düzeyi açısından beden eğitimi öğretmeni adaylarının öğrenmeye ilişkin tutumlarında anlamlı farklılık olduğu anne eğitim düzeyi lisans olanların daha düşük puana sahip oldukları görülürken, baba eğitim düzeyi değişkeni açısından ise eğitim düzeyi ilkokul ve lisans olanlar arasında farklılaşma olduğu tespit edilmiştir. Beden eğitimi öğretmeni adaylarının öğrenmeye ilişkin tutumlarında öğrenim gördükleri bölümü isteyerek okuyup okumadıkları ve öğrenim gördükleri bölümden memnuniyet düzeyleri açısından herhangi bir farklılık olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Keywords

Beden eğitimi , Öğretmen adayı , Öğrenme , Tutum

References

• Adıgüzel, A. & Dolmacı, A. (2018). Öğretmen adaylarının öğrenmeye yönelik tutumlarının farklı değişkenlere göre incelenmesi. Anadolu Eğitim Liderliği ve Öğretim Dergisi, 6(2),63-79.
• Akgün, A., Gönen, S. ve Aydın, M. (2007). İlköğretim Fen Ve Matematik Öğretmenliği Öğrencilerinin Kaygı Düzeylerinin Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 6(20): 283-299.
• Akhan, O.; Dolmacı, A. ve Altıntaş, S. (2019). Son Sınıf Öğretmen Adaylarının Öğrenmeye Yö-nelik Tutumları, Jass Studies-The Journal of Academic Social Science Studies, Doi num-ber:http://dx.doi.org/10.9761/JASSS7832, Number: 74 Spring 2019, p. 59-72.
• Aktürk, A.O. (2012). Öğretmen adaylarının öğrenmeye ilişkin tutumlarının öğretmenlik mesleğini tercih etme nedenlerine ve akademik başarılarına göre incelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(3), 283-297.
• Aşkın, İ. (2015). Üniversite Öğrencilerinin öz-yönetimli öğrenme becerilerinin incelenmesi (Yayımlanmamış doktora tezi). Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
• Aydın, M. (2016). Fen bilgisi öğretmen adaylarının öğrenmeye ilişkin tutumlarının bazı değişkenlere göre incelenmesi. The Journal of International Lingual Social and Educational Sciences, 2(2), 75-84.
• Bacanlı, H. (2019). Eğitim psikolojisi (26. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
• Bağçeci, B. 2004. Ortaöğretim Kurumlarında İngilizce Öğretimine İlişkin Öğrenci Tutumları (Gaziantep ili örneği). XIII. Ulusal Eğitim Bilimleri Kurultayı, 6-9 Temmuz 2004.
• Bahadır, F. (2022). Gelecek beklentilerine göre öğretmen adaylarının öğrenmeye yönelik tutumlarının incelenmesi. Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(34), 459-473.
• Brookover, W. B. (1969). Pygmalion in the Classroom: Teacher Expectation and Pupils' Intellectual Development. ABD: Holt, Rinehart and Winston, Inc
• Celep C. Meslek Olarak Öğretmenlik. Celep C. (Editör), Ankara: Anı Yayınevi, 2004: s.38-39.
• Çelik A. Ortaöğretim öğrencilerinin temel psikolojik ihtiyaçlarının karşılanma düzeyleri, öğrenmeye ilişkin tutumları ve matematik kaygıları arasındaki ilişkilerin belirlenmesi. 2025, Çağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 172 sayfa, Mersin, (Doç. Dr. Soner Çakmak ; Doç. Dr. Mustafa Kale).
• Davarcıoğlu, P. (2008). Ortaöğretim Dokuzuncu Sınıf Öğrencilerinin Matematik Korkusu. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Bolu: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
• Demirtaş H, Aksoy M, Balı O, Çağla Ç. İlkokullarda örgüt kültürünün sınıf öğretmenlerinin motivasyonuna etkisi. Adıyaman üniversitesi sosyal bilimler enstitüsü dergisi, 2019;(31):1-39.
• Dikmen S, Bahçeci F. Üniversite öğrencilerinin öğrenmeye yönelik tutumlarının incelenmesi. Eğitimde Yeni Yaklaşımlar Dergisi, 2022;5(2):161-170.
• Dikmen, M., Şimşek, M., & Tuncer, M. (2018). Öğrenme stilleri ile öğrenmeye yönelik tutum arasındaki ilişki. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(57), 388-400.
• Dilaver, H. Türkiye’de Öğretmen İstihdamının Dünü, Bugünü ve Yarını, Eğitimimize Bakışlar. Kültür Koleji Vakfı Yayınları, İstanbul: 1996.s.119.
• Gagne, R. M., Wager, W. W., Golas, K. G., & Keller, J. M. (2005). Principles of Instructional Desing. Toronto: Thomson Wadsworth.
• Göloğlu Demir, C. (2021). Meslek Yüksekokulu Öğrencilerinin Öğrenmeye Yönelik Tutumlarının Belirlenmesi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 41(1), 415-439.
• Gündoğan, N. (2003). Avrupa Birliği’ne üye ülkelerde bir istihdam politikası aracı olarak yaşam boyu öğrenme ve bazı örnek program ve uygulamalar. Kamu-İş İş Hukuku ve İktisat Dergisi, 7(2), 299-312.
• Hamurcu, H. (2018). Examination of attitudes to learning and educational stress in prospective primary school teachers: İzmir Buca sample. Educational Research and Reviews, 13(2), pp. 92-105, 23.
• Kara A. (2010). Öğrenmeye ilişkin tutum ölçeğinin geliştirilmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi. 2010; 9(32): 49-62.
• Karasar, N. (2021). Bilimsel Araştırma Yöntemi (35. Baskı). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
• Kılbaş K. Ş. Öğretmenlik Mesleğine Giriş, Nobel Kitapevi, Ankara: 2003.s.208.
• Mullis, I. V. S., Martin, M. O., Goh, S., & Cotter, K. (2016). TIMSS 2015 Encyclopedia: Education policy and curriculum in mathematics and science. Boston College, TIMSS & PIRLS International Study Center website.
• Özkal, N., & Çetingöz, A. G. D. D. (2006). Akademik başarı, cinsiyet, tutum ve öğrenme stratejilerinin kullanımı. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 46(46), 259-275.
• Ru-Si C, Chin-Chung T. Gender differences in taiwan university students' attitudes toward web-based learning. Cyberpsychology, Behavior and Social Networkin, 2007;10(5):11-32.
• Schunk, D. H. (2012). Learning theories an educational perspective sixth edition. Pearson.
• Senemoğlu, N. Gelişim, Öğrenme ve Öğretim, Anı Yayıncılık, Ankara, 2018.
• Susilawati, Aznam, N., Paidi Irwanto, I. (2021). Socio-Scientific issues as a vehicle to promote soft skills and environmental awareness. European Journal of Educational Research, 10(1), 161–174.
• Şimşek, Ö.F. (2007). Yapısal Eşitlik Modellemesine Giriş Temel İlkeler ve LİSREL Uygulamaları. Ekinoks Basımevi, Ankara.
• Tabachnick, B.G. & Fidell, L.S. (2007). Using multivariate statistics (5th ed.). Boston: Pearson Education Inc.
• Tasgin, A., & Coskun, G. (2018). The relationship between academic motivations and university students' attitudes towards learning. International Journal of Instruction, 11(4), 935-950.
• Uçar R. İlkokul Müdürlerinin Dağıtımcı Liderlik Davranışları ile Öğretmenlerin Motivasyon ve Yaratıcılık Düzeyleri Arasındaki İlişki (Diyarbakır İli Örneği). 2015, Dicle Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 254 sayfa, Diyarbakır, (Yrd. Doç. Dr. Abidin Dağlı).
• Weinburg, M. (1995). Gender Differences In Students' Attitudes Toward Science: A Meta Analysis Of The Literature From 1970 to 1991. Journal of Research In Science Teaching , 32 (4), s. 387-398.
• Yanardağ, B. (2013). Eğitim fakültesi sınıf öğretmenliği, beden eğitimi ve spor yüksekokulu son sınıf öğrencilerinin duyuşsal alan farklılıkları (Kafkas Üniversitesi Örneği) (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Kafkas Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kars.
• Yavuz Konokman, G., & Yanpar Yelken, T. (2014). Okul öncesi öğretmeni adaylarının öğrenmeye ilişkin tutumlarının ve girişimcilik düzeylerinin incelenmesi. International Online Journal of Educational Sciences, 6(3), 648-665.
• Yeşil, R. (2018). Yabancı dil olarak Türkçe'yi öğrenme uygulamaları ölçeğinin geçerlik ve güvenirlik çalışması. Turkish Studies Educational Science, 13(19), 1969-1987.
• Yetgin, O, (2017). Ortaöğretim Öğrencilerinin Matematik Kaygısı ve Öğrenmeye İlişkin Tutumlarının İncelenmesi (Yüksek Lisans Tezi). Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adıyaman.