Research Article

Dil ve Konuşma Terapisi Son Sınıf Öğrencilerinin Ailelerle İş Birliği Deneyimleri

Number: 2 September 3, 2026
TR EN

Dil ve Konuşma Terapisi Son Sınıf Öğrencilerinin Ailelerle İş Birliği Deneyimleri

Abstract

Amaç: Bu araştırmanın amacı, dil ve konuşma terapisi bölümü 4. sınıf öğrencilerinin klinik uygulamalar sırasında ailelerle kurdukları iş birliğine ilişkin algılarını, karşılaştıkları güçlükleri ve geliştirdikleri stratejileri ortaya koymaktır. Yöntem: Araştırma, fenomenolojik desenle yürütülen nitel bir çalışmadır. Klinik uygulama stajını yürüten 4. sınıf Dil ve Konuşma Terapisi bölümü öğrencilerinden oluşan 22-24 yaş arası 10 kadın ve 2 erkek olmak üzere 12 katılımcı Amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Görüşme formu araştırmacılar tarafından alanyazın taranarak geliştirilmiş ve uzman görüşleri-pilot uygulama doğrultusunda son hâli verilmiştir. Veriler, sekiz soruluk yarı yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmıştır. Görüşmeler Microsoft Teams üzerinden çevrimiçi olarak yapılmıştır. Verilerin analizinde tematik analiz yöntemi kullanılmış, inandırıcılığı desteklemek amacıyla katılımcı teyidi gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Araştırmanın verileri analiz edilerek “Roller ve Sorumluluklar”, “Terapötik Süreçte Karşılaşılan Güçlükler ve Baş Etme Stratejileri”, “Klinik Uygulamanın İletişimsel ve Profesyonel Becerilerin Gelişimine Katkısı” ve “Klinik Uygulamaya Hazırlık Sürecinde Eksiklikler ve Geliştirilmesi Gerekenler” olmak üzere dört ana tema ve alt temalar belirlenmiştir. Katılımcılar terapötik süreçte iletişim kurma, bilgilendirme, rehberlik etme ve aile katılımını destekleme rollerini benimsediklerini ifade etmiştir. Ailelerin sürece aktif katılımının sağlanması, ev içi uygulamaların izlenmesi ve geri bildirimlerin alınması terapistin sorumlulukları arasında belirtilmiştir. Katılımcıların terapötik süreçte ailelerin bilgi eksiklikleri, devamlılık sorunları ve evde yanlış uygulamaları gibi güçlüklerle karşılaştığı belirlenmiştir. Katılımcılar klinik uygulamanın etkili iletişim kurma, empati geliştirme ve profesyonel dil kullanma becerilerini güçlendirdiğini belirtmişlerdir. Ayrıca katılımcılar teorik eğitimin uygulamaya hazırlık açısından yetersiz kaldığını ve simülasyon, vaka analizi ile süpervizyon destekli çalışmaların eğitime dahil edilmesi gerektiğini vurgulamışlardır. Sonuç: Katılımcıların ailelerle iş birliğin; bilgi paylaşımı, etkili iletişim kurabilme, süreklilik gösteren katılım ve rehberlik süreçleri çerçevesinde tanımladıkları görülmüştür. Terapötik süreçte katılımcıların ailelerden kaynaklanan çeşitli zorluklarla karşılaştıkları ve bu zorlukları farklı stratejiler geliştirerek yönetmeye çalıştıkları belirlenmiştir. Klinik uygulama sürecinin öğrencilerin hem iletişimsel hem de mesleki becerilerini geliştirmede önemli katkı sağladığı görülmüştür. Simülasyon temelli eğitimlerin ve süpervizyon destekli klinik hazırlık süreçlerinin güçlendirilmesi mesleki yeterliğin artırılması açısından önem taşımaktadır.

Keywords

aile, ailelerle iş birliği, dil ve konuşma terapisi, klinik uygulama, staj, nitel araştırma

Ethical Statement

Bu araştırmanın etik izni 29/04/2025 tarihinde Üsküdar Üniversitesi Girişimsel Olmayan Etik Kurulu’ndan alınmıştır (Karar No: 61351342/020-1085). Tüm katılımcılardan görüşme öncesinde bilgilendirilmiş onam alınmıştır.

References

  1. Aldhafeeri, N. A., Abou Hashish, E. A., & Abo Shereda, H. M. (2025). The effect of work-family conflict on staff nurses’ job performance: the mediating role of emotional intelligence. BMC Nursing, 24(1), 614. https://doi.org/10.1186/s12912-025-03280-w
  2. American Speech-Language-Hearing Association. (2020). Certification standards for SLP clinical practicum. https://www.asha.org/certification/certification-standards-for-slp-clinical-practicum/ (Erişim tarihi: 20 Ocak 2026).
  3. An, M., & Palisano, R. J. (2014). Family-professional collaboration in pediatric rehabilitation: A practice model. Disability and Rehabilitation, 36(5), 434-440. https://doi.org/10.3109/09638288.2013.797510
  4. Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77-101. https://doi.org/10.1191/1478088706qp063oa
  5. Collins, B., Miller, M., Brienza, J., Weis, D., Yoshihiro, L., Doll, R., & Boster, J. B. (2025). Application of a telehealth hybrid coaching model to increase caregiver use of language facilitation techniques with young children with expressive language delay. Perspectives of the ASHA Special Interest Groups, 10(4), 1107-1121. https://doi.org/10.1044/2025_PERSP-24-00254
  6. Committee on Hospital Care, & Institute for Patient- and Family-Centered Care. (2012). Patient- and family-centered care and the pediatrician’s role. Pediatrics, 129(2), 394–404. https://doi.org/10.1542/peds.2011-3084
  7. Creswell, J. W., & Poth, C. N. (2016). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches (5th ed.). Sage Publications.
  8. Davies, K. E., Kevan, F., & Ormerod, E. (2019). Expectations and understanding of learning in practice: Student speech and language therapists’ and practice educators’ perspectives of learning. International Journal of Practice-based Learning in Health and Social Care, 7(1), 1-17. https://doi.org/10.18552/ijpblhsc.v7i1.502.
  9. Fan, Q., Yu, X., Cheng, W., Su, L., Zhang, Y., Liu, Q., & Wu, Z. (2024). The effectiveness of therapist-led family-centered language intervention for children with language delay. Translational Pediatrics, 13(10), 1720. https://doi.org/10.21037/tp-24-225
  10. Ferguson, M., & Spence, W. (2012). Towards a definition: what does ‘health promotion’mean to speech and language therapists?. International Journal of Language & Communication Disorders, 47(5), 522-533. https://doi.org/10.1111/j.1460-6984.2012.00160.x
APA
Kanbur, B., & Oğuz, Ö. (2026). Dil ve Konuşma Terapisi Son Sınıf Öğrencilerinin Ailelerle İş Birliği Deneyimleri. Dil Konuşma Ve Yutma Araştırmaları Dergisi, 2, 286-313. https://doi.org/10.58563/dkyad.1892710.2026.2.5
AMA
1.Kanbur B, Oğuz Ö. Dil ve Konuşma Terapisi Son Sınıf Öğrencilerinin Ailelerle İş Birliği Deneyimleri. DKYAD. 2026;(2):286-313. doi:10.58563/dkyad.1892710.2026.2.5
Chicago
Kanbur, Begüm, and Özlem Oğuz. 2026. “Dil Ve Konuşma Terapisi Son Sınıf Öğrencilerinin Ailelerle İş Birliği Deneyimleri”. Dil Konuşma Ve Yutma Araştırmaları Dergisi, nos. 2: 286-313. https://doi.org/10.58563/dkyad.1892710.2026.2.5.
EndNote
Kanbur B, Oğuz Ö (September 1, 2026) Dil ve Konuşma Terapisi Son Sınıf Öğrencilerinin Ailelerle İş Birliği Deneyimleri. Dil Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi 2 286–313.
IEEE
[1]B. Kanbur and Ö. Oğuz, “Dil ve Konuşma Terapisi Son Sınıf Öğrencilerinin Ailelerle İş Birliği Deneyimleri”, DKYAD, no. 2, pp. 286–313, Sept. 2026, doi: 10.58563/dkyad.1892710.2026.2.5.
ISNAD
Kanbur, Begüm - Oğuz, Özlem. “Dil Ve Konuşma Terapisi Son Sınıf Öğrencilerinin Ailelerle İş Birliği Deneyimleri”. Dil Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi. 2 (September 1, 2026): 286-313. https://doi.org/10.58563/dkyad.1892710.2026.2.5.
JAMA
1.Kanbur B, Oğuz Ö. Dil ve Konuşma Terapisi Son Sınıf Öğrencilerinin Ailelerle İş Birliği Deneyimleri. DKYAD. 2026;:286–313.
MLA
Kanbur, Begüm, and Özlem Oğuz. “Dil Ve Konuşma Terapisi Son Sınıf Öğrencilerinin Ailelerle İş Birliği Deneyimleri”. Dil Konuşma Ve Yutma Araştırmaları Dergisi, no. 2, Sept. 2026, pp. 286-13, doi:10.58563/dkyad.1892710.2026.2.5.
Vancouver
1.Begüm Kanbur, Özlem Oğuz. Dil ve Konuşma Terapisi Son Sınıf Öğrencilerinin Ailelerle İş Birliği Deneyimleri. DKYAD. 2026 Sep. 1;(2):286-313. doi:10.58563/dkyad.1892710.2026.2.5