ŞEYH ÇAKIR( IŞIK ÇAKIR) OCAĞI İKRAR CEMİ RİTÜELİ
Abstract
Kütahya Anadolu’nun Türkleşmesi- İslamlaşmı sürücinde rol almış önemli bir kültür merkezimizdir. Horasan merkezli iskan faliyetlerininin başrolünde hiç kuşkusuz Hacı Bektaş Veli ve öğretisi yer almaktadır. Bu çalışmada Hünkarın talebelerinden kabul edilen Şeyh Çakır(Işık Çakır) Ocağı ikrar cemi ritüellerinin içerik, işlevi ve fonksiyonları tespit edilmeye çalışılacaktır. Saha çalışmasının düzenlendiği bölge Işık Çakır’ın da türbesinin bulunduğu Hisarcık İlçesi Işıkçakır köyü ve eskiden belde olan şimdi ise köye dönüşen Şeyhler Köyleri’dir. Şeyh Çakır (Işık Çakır) ocağı talipleri Kütahya’nın Hisarcık ilçesine bağlı Şeyhler Kasabası ve Şeyhçakır köyü, Emet İlçesine bağlı Bahatlar ve Samrık köyü ile Gediz ilçesine bağlı Akçaalan Kasabasına dağılmışlardır. Şeyhçakır Ocağı Hacı Bektaş Çelebilerine bağlı bir ocaktır. Dedelik makamını yaklaşık 25 yıldır sürdüren Murat Akbulut yaşlanması nedeniyle yol hizmeti görememektedir. Şuanda Işık Çakır Ocağının Dedelik hizmetini gören Nazmi Aydedeoğlu Dedeler sülalesinden gelmektedir. Işık Çakır talipleri genellikle 40 yaş sonrasında ikrar vermektedirler. İkrar, Alevilik inanç ve pratiklerini yapmak için düzenlenen yola giriş törenidir. Talibin, Aleviliğin bütün kurallarını kabul edip, bunlara yaşamı boyunca uyacağına dair söz vermesidir. Işık Çakır Ocağı talipleri Alevi-Bektaşi yolunu cem ritüelleri vasıtasıyla sürdürmeye çalışmaktadırlar. Yörede müsahiplik uygulaması olmadığı için ikrar vermek isteyen kişi eşiyle dedenin huzuruna çıkar. Ikrar veren talib ikarararın gereği olarak kurban keser ve kesilen hayvanın yününden yapılan kemerbest ahdinin simgesi olarak görgü cemlerinde yanında bulundurulur.
Keywords
References
- Uzunçarşılı, İ.H. (1932). Bizans ve Selçukiyelerle Germiyan ve Osman Oğulları Zamanında Kütahya Şehri. İstanbul Devlet Matbaası.İstanbul
- Çanlı, Z. (2007). Kütahya-Şeyhler Beldesi Folklor Örnekleri. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı. Kütahya.
- Aday, E. (2013). Kütahya İli Türbe ve Yatıralrı Etrafında Oluşan İnanç ve Uygulamalar, Balıkesir Üniversitesi Yayımlanmamış Doktora Tezi. Balıkesir.
- ERSAL, M. (2013). Alevilik Bektaşilik İnanç Sisteminde Hiyerarşik Yapı: Çubuk Havzası Aleviliği Örneği. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Halk Bilimi Bilim Dalı. İzmir.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
Erdal Aday
*
0000-0002-0287-2991
Türkiye
Publication Date
August 18, 2018
Submission Date
April 19, 2018
Acceptance Date
April 27, 2018
Published in Issue
Year 2018 Number: 57