Research Article

GELİR GRUPLARINA GÖRE COVID-19 PANDEMİSİNDE SAĞLIK SİSTEM PERFORMANSI ETKİNLİĞİNİN ÖLÇÜLMESİ

Volume: 13 Number: 26 November 30, 2023
TR EN

GELİR GRUPLARINA GÖRE COVID-19 PANDEMİSİNDE SAĞLIK SİSTEM PERFORMANSI ETKİNLİĞİNİN ÖLÇÜLMESİ

Abstract

Veri Zarflama Analizi (VZA), araştırmacıların ve politika yapıcıların en iyi uygulamaları belirlemesine, performansı karşılaştırmasına ve sağlık sistemlerinde iyileştirme alanlarını belirlemesine olanak tanımaktadır. Bu çalışmanın amacı, 4 farklı gelir grubunda yer alan ülkelerin COVID-19 pandemisinde sağlık hizmetleri performans etkinliklerini belirlemek ve söz konusu ülkeler arasında karşılaştırma yapmaktadır. Çalışma kapsamında örneklem seçimi yapılmayıp ülkelerin verilerine ulaşılmaya çalışılmıştır. Veriler Dünya Bankası (DB) veri tabanından elde edilmiştir. Verileri tam olan 88 ülke, düşük gelirli, alt orta gelirli, üst orta gelirli ve yüksek gelirli şeklinde dört farklı gelir gruplarına ayrılmıştır. 2019 yılı COVID-19 öncesini, 2020 yılı COVID-19 pandemisi sırasında ülkelerin sağlık sistem performansını ölçmek amacıyla kullanılmıştır. Veriler, VZA ile analiz edilmiştir. Analiz sonucunda COVID-19 pandemisinde sağlık sistem performanslarına göre düşük gelirli ülkelerin %7’sinde (n=1), alt orta gelirli ülkelerin %12’sinde (n=2), üst orta gelirli ülkelerin %38’nde (n=9), yüksek gelirli ülkelerin %61’nde (n=20) etkinlik skorlarında azalış meydana gelmiştir. COVID 19 öncesi döneme göre en fazla azalışın yüksek gelirli ve üst orta gelirli ülkelerde görülmüştür. COVID-19 salgını sırasında ülkelerin sağlık sistemi göstergeleri iyi olsa bile, büyük şehir nüfusu, uluslararası seyahat ve önleyici tedbirlerin uygulanmasındaki zorluklar gibi faktörlerden üst-orta gelirli ve yüksek gelirli ülkelerin daha fazla etkilenmesi muhtemeldir.

Keywords

References

  1. Adang, E. M., & Borm, G. F. (2007). Is There an association between economic performance and public satisfaction in health care? The European Journal of Health Economics, 8(3), 279-285.
  2. Cansever, İ. H., & Şenol, O. (2022). Gelişmiş ülkelerin sağlık sistemleri verimlilikleri ile COVID-19 performansları ilişkisi üzerine bir araştırma. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(2), 611-628.
  3. Charnes, A., Cooper, W. W., & Rhodes, E. (1978). Measuring the efficiency of decision making units. European Journal of Operational Research, 2(6), 429-444.
  4. Choi, E. M. (2021). COVID-19 vaccines for low-and middle-income countries. Transactions of the Royal Society of Tropical Medicine and Hygiene, 115(5), 447-456.
  5. Cooper, W. W., Seiford, L. M., & Tone, K. (2007). Data envelopment analysis: a comprehensive text with models, applications, references and DEA-solver software (Vol. 2, p. 489). New York: Springer.
  6. De Cos, P. H., & Moral-Benito, E. (2014). Determinants of health-system efficiency: evidence from OECD countries. Int J Health Care Finance Econ, 14, 69–93.
  7. Duran, D., Bauhoff, S., Berman, P., Gaudet, T., Konan, C., Ozaltin, E., & Kruk, M. E. (2020). The role of health system context in the design and implementation of performance-based financing: evidence from Cote d’Ivoire. BMJ Global Health, 5(9), e002934.
  8. Flaxman, S., Mishra, S., Gandy, A., Unwin, H. J. T., Mellan, T. A., Coupland, H., ... & Bhatt, S. (2020). Estimating the effects of non-pharmaceutical interventions on COVID-19 in Europe. Nature, 584(7820), 257-261.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Econometric and Statistical Methods

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

November 26, 2023

Publication Date

November 30, 2023

Submission Date

June 19, 2023

Acceptance Date

September 25, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 13 Number: 26

APA
Arslan Aras, İ. (2023). GELİR GRUPLARINA GÖRE COVID-19 PANDEMİSİNDE SAĞLIK SİSTEM PERFORMANSI ETKİNLİĞİNİN ÖLÇÜLMESİ. Dicle Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(26), 731-746. https://doi.org/10.53092/duiibfd.1317111
AMA
1.Arslan Aras İ. GELİR GRUPLARINA GÖRE COVID-19 PANDEMİSİNDE SAĞLIK SİSTEM PERFORMANSI ETKİNLİĞİNİN ÖLÇÜLMESİ. Dicle Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2023;13(26):731-746. doi:10.53092/duiibfd.1317111
Chicago
Arslan Aras, İlknur. 2023. “GELİR GRUPLARINA GÖRE COVID-19 PANDEMİSİNDE SAĞLIK SİSTEM PERFORMANSI ETKİNLİĞİNİN ÖLÇÜLMESİ”. Dicle Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 13 (26): 731-46. https://doi.org/10.53092/duiibfd.1317111.
EndNote
Arslan Aras İ (November 1, 2023) GELİR GRUPLARINA GÖRE COVID-19 PANDEMİSİNDE SAĞLIK SİSTEM PERFORMANSI ETKİNLİĞİNİN ÖLÇÜLMESİ. Dicle Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 13 26 731–746.
IEEE
[1]İ. Arslan Aras, “GELİR GRUPLARINA GÖRE COVID-19 PANDEMİSİNDE SAĞLIK SİSTEM PERFORMANSI ETKİNLİĞİNİN ÖLÇÜLMESİ”, Dicle Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, vol. 13, no. 26, pp. 731–746, Nov. 2023, doi: 10.53092/duiibfd.1317111.
ISNAD
Arslan Aras, İlknur. “GELİR GRUPLARINA GÖRE COVID-19 PANDEMİSİNDE SAĞLIK SİSTEM PERFORMANSI ETKİNLİĞİNİN ÖLÇÜLMESİ”. Dicle Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 13/26 (November 1, 2023): 731-746. https://doi.org/10.53092/duiibfd.1317111.
JAMA
1.Arslan Aras İ. GELİR GRUPLARINA GÖRE COVID-19 PANDEMİSİNDE SAĞLIK SİSTEM PERFORMANSI ETKİNLİĞİNİN ÖLÇÜLMESİ. Dicle Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2023;13:731–746.
MLA
Arslan Aras, İlknur. “GELİR GRUPLARINA GÖRE COVID-19 PANDEMİSİNDE SAĞLIK SİSTEM PERFORMANSI ETKİNLİĞİNİN ÖLÇÜLMESİ”. Dicle Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, vol. 13, no. 26, Nov. 2023, pp. 731-46, doi:10.53092/duiibfd.1317111.
Vancouver
1.İlknur Arslan Aras. GELİR GRUPLARINA GÖRE COVID-19 PANDEMİSİNDE SAĞLIK SİSTEM PERFORMANSI ETKİNLİĞİNİN ÖLÇÜLMESİ. Dicle Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2023 Nov. 1;13(26):731-46. doi:10.53092/duiibfd.1317111

Cited By

                                                                                                                                                           32482   32483

All works published in this journal are licensed under the Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International (CC BY-NC 4.0) License.