Research Article

Ağırlık İstinat Duvarlarının Makine Öğrenmesi Tabanlı Tasarımı

Volume: 17 Number: 2 July 28, 2026
TR EN

Ağırlık İstinat Duvarlarının Makine Öğrenmesi Tabanlı Tasarımı

Abstract

Ağırlık istinat duvarları, yanal toprak basıncı, hidrostatik basınç ve granüler dolgu malzemelerinden kaynaklanan yatay yükleri kendi ağırlıkları aracılığıyla dengeleyen önemli geoteknik yapı elemanlarıdır. Bu yapıların güvenli bir biçimde tasarlanabilmesi için devrilme, kayma ve temel taşıma gücü göçmesi gibi farklı göçme modlarının birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu çalışmada, ağırlık istinat duvarlarının tasarımını etkileyen temel parametreler sistematik bir yaklaşımla ele alınmış; farklı geometrik özellikler, zemin koşulları ve deprem etkileri dikkate alınarak Sta4CAD programı aracılığıyla toplam 620 adet istinat duvarı tasarımı gerçekleştirilmiştir. Söz konusu analizler, Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY-2018) esaslarına uygun olarak yürütülmüştür. Elde edilen kapsamlı veri seti, mühendislik problemlerinde veri odaklı yaklaşımların uygulanabilirliğini incelemek amacıyla Python programlama dili kullanılarak analiz edilmiştir. Bu kapsamda, veri seti üzerinde çeşitli makine öğrenmesi algoritmaları uygulanmış, geliştirilen modellerin performansları karşılaştırılmış ve istinat duvarı tasarımına ilişkin kritik parametrelerin tahmin edilmesindeki başarı düzeyleri değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, geleneksel mühendislik yaklaşımlarına alternatif olarak makine öğrenmesi yöntemlerinin istinat duvarı tasarım süreçlerinde etkin ve güvenilir bir şekilde kullanılabileceğini göstermektedir.

Keywords

Ethical Statement

Bu çalışma, araştırma ve yayın etiği ilkelerine uygun olarak hazırlanmıştır. Yazarlar, çalışmada sunulan tüm verilerin doğru ve özgün olduğunu, veri uydurma, tahrifat veya intihal yapılmadığını beyan eder. Çalışma daha önce yayımlanmamış olup başka bir dergide değerlendirme sürecinde değildir. Tüm yazarlar çalışmaya bilimsel katkı sağlamış, son halini onaylamış ve sorumluluğunu kabul etmiştir. Yazarlar arasında herhangi bir çıkar çatışması bulunmamaktadır.

References

  1. [1] S. Talatahari and R. Sheikholeslami, "Optimum design of gravity and reinforced retaining walls using enhanced charged system search algorithm," KSCE Journal of Civil Engineering, vol. 18, no. 5, pp. 1464-1469, 2014.
  2. [2] S. Talatahari, R. Sheikholeslami, M. Shadfaran, and M. Pourbaba, "Optimum design of gravity retaining walls using charged system search algorithm," Mathematical Problems in Engineering, vol. 2012, no. 1, p. 301628, 2012.
  3. [3] J. J. Pons, V. Penadés-Plà, V. Yepes, and J. V. Martí, "Life cycle assessment of earth-retaining walls: An environmental comparison," Journal of Cleaner Production, vol. 192, pp. 411-420, 2018.
  4. [4] B. Kaymak and U. Dağdeviren, "SİMETRİK AĞIRLIK İSTİNAT DUVARLARININ OPTİMUM TASARIMI," Journal of Science and Technology of Dumlupınar University, no. 040, pp. 45-57, 2018.
  5. [5] X. Li, L. Su, Y. Wu, and S. He, "Seismic stability of gravity retaining walls under combined horizontal and vertical accelerations," Geotechnical and Geological Engineering, vol. 33, pp. 161-166, 2015.
  6. [6] Z. Kurt, M. Kurt, and M. F. Yentimur, "A Case Study for Retaining Wall Design," (in en), Sciennovation, vol. 2, no. 1, pp. 21-28, September 2020. [Online]. Available: https://dergipark.org.tr/tr/pub/sciennovation/issue/56784/792029.
  7. [7] R. Alsirawan and A. Alnmr, "Dynamic behavior of gravity segmental retaining walls," Pollack Periodica, vol. 18, 11/07 2022, doi: 10.1556/606.2022.00722.
  8. [8] Y. Zhou, S. Shi, Q. Cai, and J. Liang, "Deformation State Analysis and Design Method of Bottom-Confined Gravity Retaining Walls," Sustainability, vol. 15, no. 5, p. 4405, 2023. [Online]. Available: https://www.mdpi.com/2071-1050/15/5/4405.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Machine Learning (Other), Reinforced Concrete Buildings, Civil Geotechnical Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

July 28, 2026

Submission Date

April 29, 2026

Acceptance Date

June 5, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 17 Number: 2

APA
Küley, K., Akgönen, A. İ., & Canbay, Y. (2026). Ağırlık İstinat Duvarlarının Makine Öğrenmesi Tabanlı Tasarımı. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi, 17(2). https://doi.org/10.24012/dumf.1940125
AMA
1.Küley K, Akgönen Aİ, Canbay Y. Ağırlık İstinat Duvarlarının Makine Öğrenmesi Tabanlı Tasarımı. DUJE. 2026;17(2). doi:10.24012/dumf.1940125
Chicago
Küley, Kevser, Alirıza İlker Akgönen, and Yavuz Canbay. 2026. “Ağırlık İstinat Duvarlarının Makine Öğrenmesi Tabanlı Tasarımı”. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi 17 (2). https://doi.org/10.24012/dumf.1940125.
EndNote
Küley K, Akgönen Aİ, Canbay Y (July 1, 2026) Ağırlık İstinat Duvarlarının Makine Öğrenmesi Tabanlı Tasarımı. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi 17 2
IEEE
[1]K. Küley, A. İ. Akgönen, and Y. Canbay, “Ağırlık İstinat Duvarlarının Makine Öğrenmesi Tabanlı Tasarımı”, DUJE, vol. 17, no. 2, July 2026, doi: 10.24012/dumf.1940125.
ISNAD
Küley, Kevser - Akgönen, Alirıza İlker - Canbay, Yavuz. “Ağırlık İstinat Duvarlarının Makine Öğrenmesi Tabanlı Tasarımı”. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi 17/2 (July 1, 2026). https://doi.org/10.24012/dumf.1940125.
JAMA
1.Küley K, Akgönen Aİ, Canbay Y. Ağırlık İstinat Duvarlarının Makine Öğrenmesi Tabanlı Tasarımı. DUJE. 2026;17. doi:10.24012/dumf.1940125.
MLA
Küley, Kevser, et al. “Ağırlık İstinat Duvarlarının Makine Öğrenmesi Tabanlı Tasarımı”. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi, vol. 17, no. 2, July 2026, doi:10.24012/dumf.1940125.
Vancouver
1.Kevser Küley, Alirıza İlker Akgönen, Yavuz Canbay. Ağırlık İstinat Duvarlarının Makine Öğrenmesi Tabanlı Tasarımı. DUJE. 2026 Jul. 1;17(2). doi:10.24012/dumf.1940125