Research Article

Yapay Zeka Destekli ÇOKS Yöntemi ile Kredi Kartı Sahtekarlığının Tespiti

Volume: 8 Number: 2 May 31, 2021
EN TR

Yapay Zeka Destekli ÇOKS Yöntemi ile Kredi Kartı Sahtekarlığının Tespiti

Abstract

Ödeme ve bankacılık sistemleri yeni teknolojik imkânlarla her geçen gün bir değişime ve gelişime uğramaktadır. Bu kapsamda kredi kartı teknolojisi de barındırdığı çeşitli avantajlar dolayısıyla kullanımı hızla artan bir ödeme seçeneği olarak karşımıza çıkmaktadır. Diğer taraftan kredi kartları en yaygın ödeme şekli haline geldikçe, sanal ortamdaki dolandırıcılık oranının da bu duruma paralel bir biçimde artma eğilimi gösterdiği bildirilmektedir. Hem yasal hem de sahtekârlığa yönelik işlemlerin benzer davranış eğilimine sahip olduğu gerçeği kredi kartı sahteciliğinin sanal ortamda tespitini oldukça zorlaştırmaktadır. Literatür incelendiğinde kredi kartı sahteciliğini tespite yönelik araştırmalarda çoğunlukla makine öğrenmesi algoritmalarından faydalanıldığı ve bu çalışmalar kapsamında farklı sınıflandırma algoritmalarının bireysel olarak dikkate alındığı görülmektedir. Öte yandan literatürde sınıflandırma işlemi için makine öğrenmesi algoritmalarının birlikte kullanıldıkları yöntemlere de rastlanıldığı ve bu sayede son derece hassas sınıflandırıcılara ulaşılabildiği rapor edilmektedir. Buna rağmen kredi kartı sahteciliğini tespit etmek amacıyla karar ağacı, k en yakın komşu ve näive bayes sınıflandırıcıların bir arada kullanıldığı bir çalışma literatürde mevcut değildir. Bu gözlemden hareketle bu çalışma kapsamında eldeki problemin çözümüne yönelik karar ağacı, k en yakın komşu ve näive bayes makine öğrenmesi algoritmalarından yararlanan ve Çoğunluk Oyu ile Karar Verme Sistemi (ÇOKS) olarak adlandırılan yeni bir sezgisel algoritma geliştirilmiştir. Geliştirilen yöntem ile literatürdeki çalışmalarda elde edilen başarının üzerine çıkıldığı saptanmıştır. Bu algoritmanın ortak karar verme mekanizması için de bir sayısal devre tasarımı lojik fonksiyonu olan çoğunluk fonksiyonundan faydalanılmıştır. Bu sayede ilgili algoritmaların güçlü yönlerinin stratejik bir şekilde birleştirilmesi amaçlanmıştır. ÇOKS’nin etkinliği her biri 30 farklı özniteliğe sahip 284,807 kredi kartı işleminin yer aldığı bir veri kümesi üzerinde test edilmiştir. Yürütülen testler finansal güvenliği hedefleyen bu yeni yöntemin %99,93 doğruluk oranı, %95,60 kesinlik oranı ve %80,0 ROC AUC değeri ile veri kümesindeki bir işlemi “sahte” veya “yasal” işlem olarak sınıflandırabilmeyi başardığını göstermiştir. Literatürdeki benzer çalışmalarla yapılan kıyaslamalar doğruluk oranıyla birlikte ÇOKS’nin özellikle kesinlik ve ROC AUC performans ölçütleri açısından yüksek bir başarı gösterdiğini ortaya koymuştur.

Keywords

Supporting Institution

TUBITAK

Project Number

2211-A

Thanks

Bu çalışma TÜBITAK 2211-A programı tarafından desteklenmiştir.

References

  1. Awoyemi J. O., Adetunmbi A. O., Oluwadare S. A., Credit card fraud detection using machine learning techniques: A comparative analysis, 2017 International Conference on Computing Networking and Informatics (ICCNI), 1-9, (2017).
  2. Kaya D. F., Türkiye’de Kredi Kartı Uygulaması, İstanbul: Türkiye Bankalar Birliği, (2009).
  3. Shen A., Tong R., Deng Y., Application of classification models on credit card fraud detection, In Service Systems and Service Management, 2007, 1-4.
  4. Chaudhary K., Mallick B., Credit Card Fraud: The study of its impact and detection techniques, International Journal of Computer Science and Network (IJCSN), 2012, 1 (4): 31-35.
  5. Robertson D., U.S. Credit & Debit Cards 2015, The Nilson Report, (2015).
  6. Maes S., Tuyls K., Vanschoenwinkel B., Manderick B., Credit card fraud detection using Bayesian and neural networks, Proceeding International NAISO Congress on Neuro Fuzzy Technologies, (2002).
  7. Kundu A., Panigrahi S., Sural S., Majumdar A. K., Credit card fraud detection: A fusion approach using Dempster–Shafer theory and Bayesian learning, Special Issue on Information Fusion in Computer Security, 2009, 10 (4): 354-363.
  8. RamaKalyani K., UmaDevi D., Fraud Detection of Credit Card Payment System by Genetic Algorithm, International Journal of Scientific & Engineering Research, 2012, 3 (7): 1-6.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

May 31, 2021

Submission Date

April 2, 2021

Acceptance Date

May 2, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 8 Number: 2

APA
Keskenler, M. F., Dal, D., & Aydin, T. (2021). Yapay Zeka Destekli ÇOKS Yöntemi ile Kredi Kartı Sahtekarlığının Tespiti. El-Cezeri, 8(2), 1007-1023. https://doi.org/10.31202/ecjse.908260
AMA
1.Keskenler MF, Dal D, Aydin T. Yapay Zeka Destekli ÇOKS Yöntemi ile Kredi Kartı Sahtekarlığının Tespiti. El-Cezeri Journal of Science and Engineering. 2021;8(2):1007-1023. doi:10.31202/ecjse.908260
Chicago
Keskenler, Mustafa Furkan, Deniz Dal, and Tolga Aydin. 2021. “Yapay Zeka Destekli ÇOKS Yöntemi Ile Kredi Kartı Sahtekarlığının Tespiti”. El-Cezeri 8 (2): 1007-23. https://doi.org/10.31202/ecjse.908260.
EndNote
Keskenler MF, Dal D, Aydin T (May 1, 2021) Yapay Zeka Destekli ÇOKS Yöntemi ile Kredi Kartı Sahtekarlığının Tespiti. El-Cezeri 8 2 1007–1023.
IEEE
[1]M. F. Keskenler, D. Dal, and T. Aydin, “Yapay Zeka Destekli ÇOKS Yöntemi ile Kredi Kartı Sahtekarlığının Tespiti”, El-Cezeri Journal of Science and Engineering, vol. 8, no. 2, pp. 1007–1023, May 2021, doi: 10.31202/ecjse.908260.
ISNAD
Keskenler, Mustafa Furkan - Dal, Deniz - Aydin, Tolga. “Yapay Zeka Destekli ÇOKS Yöntemi Ile Kredi Kartı Sahtekarlığının Tespiti”. El-Cezeri 8/2 (May 1, 2021): 1007-1023. https://doi.org/10.31202/ecjse.908260.
JAMA
1.Keskenler MF, Dal D, Aydin T. Yapay Zeka Destekli ÇOKS Yöntemi ile Kredi Kartı Sahtekarlığının Tespiti. El-Cezeri Journal of Science and Engineering. 2021;8:1007–1023.
MLA
Keskenler, Mustafa Furkan, et al. “Yapay Zeka Destekli ÇOKS Yöntemi Ile Kredi Kartı Sahtekarlığının Tespiti”. El-Cezeri, vol. 8, no. 2, May 2021, pp. 1007-23, doi:10.31202/ecjse.908260.
Vancouver
1.Mustafa Furkan Keskenler, Deniz Dal, Tolga Aydin. Yapay Zeka Destekli ÇOKS Yöntemi ile Kredi Kartı Sahtekarlığının Tespiti. El-Cezeri Journal of Science and Engineering. 2021 May 1;8(2):1007-23. doi:10.31202/ecjse.908260

Cited By

Creative Commons License El-Cezeri is licensed to the public under a Creative Commons Attribution 4.0 license.
88x31.png