STEM Temelli Fen Bilimleri Öğretiminin İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerinin Akademik Başarılarına, Girişimciliklerine ve Motivasyonlarına Etkisi

Fatih Özcan; Ahmet Turan Orhan

doi:10.58689/eibd.1492745

STEM Temelli Fen Bilimleri Öğretiminin İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerinin Akademik Başarılarına, Girişimciliklerine ve Motivasyonlarına Etkisi

Abstract

Bu çalışmanın amacı STEM temelli fen bilimleri öğretiminin ilkokul 3. sınıf öğrencilerinin akademik başarılarına, girişimciliklerine ve motivasyonlarına etkisini belirlemektedir. Çalışmada nicel araştırma yöntemi desenlerinden ön test son test kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Çalışmanın örneklemi İç Anadolu Bölgesindeki bir ildeki devlet okulunda iki farklı şubede öğrenim görmekte olan 3. sınıf öğrencileridir. Deney grubunda 28, kontrol grubunda 27 kişi olmak üzere çalışmanın örneklemini 55 öğrenci oluşturmuştur. Çalışma kapsamında deney grubunda fen bilimleri dersi hazırlanan STEM etkinlikleriyle gerçekleştirilirken kontrol grubunda ise mevcut program doğrultusunda işlenmiştir. Uygulama beş hafta sürmüştür. Verilerin analizi sonrasında ulaşılan bulgulardan hareketle STEM temelli gerçekleştirilen fen bilimleri derslerinin öğrencilerin akademik başarılarını, girişimcilik becerilerini ve fen bilimleri motivasyonlarını anlamlı düzeyde arttırdığı (p<0.05) sonucuna ulaşılmıştır. STEM etkinliklerinin fen bilimleri akademik başarı, girişimcilik becerisi ve fen bilimleri motivasyonu üzerinde anlamlı bir fark oluşturarak büyük bir etki ile etki ettiği belirlenmiştir. Gerçekleştirilen STEM etkinlikleri, öğrencilerin fen bilimleri derslerine karşı ilgi, motivasyon ve akademik başarılarını arttırıp girişimcilikleri üzerinde etkili olduğu için araştırmacılar tarafından farklı ders ve konularda benzer çalışmalar yapabileceği, öğretmenlerin derslerde STEM etkinliklerine yer verebileceği ve yapılan çalışma kapsamında araştırmacı tarafından geliştirilen akademik başarı testinin ünite sonrasında öğretmenler tarafından kullanılabileceği şeklinde önerilerde bulunulmuştur.

Keywords

References

Akdağ, F. T., & Güneş, T. (2021). 7. sınıflarda STEM uygulamaların akademik başarı ve bilimsel süreç becerileri üzerine etkisi. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(2),24-36.
Akgündüz, D., & Akpınar, B. C. (2018). Okul öncesi eğitiminde fen eğitimi temelinde gerçekleştirilen STEM uygulamalarının öğrenci, öğretmen ve veli açısından değerlendirilmesi. Yaşadıkça Eğitim Dergisi, 32(1), 1-26.
Akyar, D. (2021). STEM Eğitiminin ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin girişimcilik becerileri üzerine etkisi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi.
Altunel, M. (2018). STEM eğitimi ve Türkiye: Fırsatlar ve riskler. Seta Perspektif, 207(1),1-7.
Biçer Karal, B. G. (2023). Ortaokul öğrencilerinin STEM motivasyonlarının bazı değişkenler açısından incelenmesi: Şırnak ili örneği. Eğitim Bilim ve Araştırma Dergisi, 4(1), 1-15. https://doi.org/10.54637/ebad.1163024
Bircan, M. A., & Çalışıcı, H. (2022). STEM eğitimi etkinliklerinin ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin STEM’e yönelik tutumlarına, 21. yüzyıl becerilerine ve matematik başarılarına etkisi. Eğitim ve Bilim, 47(211), 87-119.
Bostancı, Ö. (2023). Fen bilimleri derslerinde uygulanan robotik & kodlama destekli STEM etkinliklerinin ilkokul öğrencilerinin fen eğitimi motivasyonlarına ve robotik tutumlarına etkisi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Bahçeşehir Üniversitesi.
Bozkurt, O., Kağar, T., & Yıldırım, B. (2023). The effect of STEM education model based science education on 3-7 grades students' attitudes towards STEM. Cumhuriyet International Journal of Education, 12(2), 443-450.

Bursal, M. (2023). SPSS ile temel veri analizleri (3. Baskı). Anı Yayıncılık.
Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. A., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2018). Bilimsel Araştırma Yöntemleri (25. Baskı). Pegem Akademi. https://doi.org/10.14527/9789944919289
Chaya, H. (2023). Investigating teachers' perceptions of stem education in private elementary schools in Abu Dhabi. Journal of Education and Learning, 12(2), 60-78. https://doi.org/10.5539/jel.v12n2p60
Çetin, S. (2019). STEM eğitiminin ortaokul öğrencilerinin akademik başarılarına etkisi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi.
Çevik, M., & Abdioğlu, C. (2018). Bir bilim kampının 8. sınıf öğrencilerinin STEM başarılarına, fen motivasyonlarına ve üstbilişsel farkındalıklarına etkisinin incelenmesi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 7(5), 304-327. https://doi.org/10.15869/itobiad.477163
Daher, W. (2022). Students’ motivation to learn mathematics in the robotics environment. Computers in the Schools, 39(3), 230–251. https://doi.org/10.1080/07380569.2022.2071227
Değerli, M. (2021). Fen eğitiminde STEM yaklaşımının etkililiği: Bir meta analiz çalışması. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Dicle Üniversitesi.
Eguchi, A. (2016). RoboCupJunior for promoting STEM education, 21st century skills, and technological advancement through robotics competition. Robotics and Autonomous Systems, 75(B), 692–699. https://doi.org/10.1016/j.robot.2015.05.013
Eker, M. (2020). STEM eğitimi uygulamalarının 5. sınıf öğrencilerinin fen motivasyonlarına ve girişimciliklerine etkisinin incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi.
Erduran, S. (2020). Nature of “STEM”? Epistemic underpinnings of integrated science, technology, engineering, and mathematics in education. Science & Education, 29(2020), 781-784. https://doi.org/10.1007/s11191-020-00150-6
Eren, E. & Dökme, İ. (2022). Fen eğitiminde kullanılan STEM uygulamalarının değerlendirilmesi. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Fakültesi, 9(2), 669-681. https://doi.org/10.21666/muefd.1080617
Erkan, H. (2023). Ters yüz öğrenme modeli ile yürütülen STEM etkinliklerinin ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin bilimsel yaratıcılık, STEM tutum ve STEM algıları üzerine etkisi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Giresun Üniversitesi.
Furner, J., & Kumar, D. (2007). The mathematics and science integration argument: a stand for teacher education. Eurasia Journal of Mathematics, Science & Technology, 3(3), 185–189. https://doi.org/10.12973/ejmste/75397
Gagnier, K. M., Holochwost, S. J., Ceren, M., & Fisher, K. R. (2024). Filling a gap: Initial evidence for reliable and valid measures of students’ self-concept, self-efficacy, and interest in science with elementary students traditionally underrepresented in STEM. Frontiers in Education, 8(1242876), 1-22. https://doi.org/10.3389/feduc.2023.1242876
Galindo, J., & Aguilar, S. P. (2019). What teachers want: Elementary teachers’ perceptions of stem-focused professional development. Journal of Education and Practice, 10(21), 115-128.
Gümüş, B., & Eroğlu, E. (2024). Fen eğitiminde gerçekleştirilen STEM uygulamalarının farklı değişkenler açısından incelenmesi: Bir meta analiz çalışması. Trakya Eğitim Dergisi, 14(1), 54-74. https://doi.org/10.24315/tred.1259577
Gürbüz, F., Gökçe, Y., Töman, U., Gürbüz, S., & Gökçe, F. (2019). Fen bilimleri dersi güneş sistemi ve ötesi ünitesinde STEM uygulamalarının akademik başarıya ve kalıcılığa etkisi. Journal of Instructional Technologies and Teacher Education, 8(2), 30-39.
Gürkan, G. (2023). 21. Yüzyıl becerileri. F. Erdoğan (Ed.), Matematik ve fen bilimleri eğitiminde yeni yaklaşımlar (s. 37-48). Efeakademi Yayınları.
Güven, Ç., Selvi, M., & Benzer, S. (2018). 7E öğrenme modeli merkezli STEM etkinliğine dayalı öğretim uygulamalarının akademik başarıya etkisi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(STEMES’18), 73-80. https://doi.org/10.18506/anemon.463812
Hişmi, E. (2022). STEM etkinliklerinin ilkokul öğrencilerindeki STEM'e ilişkin tutumlar, akademik başarı, problem çözme ve sosyal becerileri geliştirme süreci açısından incelenmesi. (Yayımlanmamış doktora tezi). Çukurova Üniversitesi.
Kalik, G., & Kırındı, T. (2022). Fen bilimleri dersinde okul dışı STEM etkinliklerinin üstün/özel yetenekli öğrencilerin STEM’e karşı tutumlarına ve girişimcilik becerileri üzerine etkisi. Fen Bilimleri Öğretimi Dergisi, 10(1), 38-63. https://doi.org/10.56423/fbod.1058632
Kaplan, E., Bektaş, O., & Karaca, M. (2021). Fen bilimleri motivasyon ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 7(2), 60-81. https://doi.org/10.22466/acusbd.1021163
Kaya-Capocci, S. (2023). Girişimcilik ve STEM eğitimi çalışmalarında yeni akımlar: bir bibliyometri çalışması. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24(2), 869-892. https://doi.org/10.17679/inuefd.1320031
Kılıç, S. (2014). Etki büyüklüğü. Journal of Mood Disorders, 4(1), 44-46.
Kırkıç, K. A., Derin, G., & Aydın, E. (2018). Yenilikçi bir öğretim yaklaşımı olarak STEM. K. A. Kırkıç ve E. Aydın (Ed.), Merhaba STEM: Yenilikçi bir öğretim yaklaşımı (s. 13-19). Eğitim Yayınevi.
Kurtuluş, M. A., & Yılmaz, S. (2023). Argümantasyon ve otantik öğrenme tabanlı STEM uygulamalarının akademik başarıya etkisi. Yaşadıkça Eğitim, 37(3), 649-669. https://doi.org/10.33308/26674874.2023373610
Lange, A. A., Robertson, L., Tian, Q., Nivens, R., & Price, J. (2022). The effects of an early childhood-elementary teacher preparation program in STEM on pre-service teachers. Eurasia Journal of Mathematics, Science and Technology Education, 18(12), 1-18. https://doi.org/10.29333/ejmste/12698
Lim, T. C., Wilson, B., Grohs, J. R., & Pingel, T. J. (2022). Community-engaged heat resilience planning: Lessons from a youth smart city STEM program. Landscape and Urban Planning, 226, 104497. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2022.104497
MEB. (2016). MEB STEM eğitimi raporu. Yenilik ve Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğü.
MEB. (2018). Fen bilimleri dersi öğretim programı (İlkokul ve Ortaokul 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar). Millî Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.
MEB. (2019). Kazanım merkezli STEM uygulamaları. T.C. MEB Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü.
Moreno, N. P., Tharp, B. Z., Vogt, G., Newell, A. D., & Burnett, C. A. (2016). Preparing students for middle school through after-school STEM activities. Journal of Science Education and Technology, 25(6), 889–897. https://doi.org/10.1007/s10956-016-9643-3
Ormancı, Ü. (2021). 21. Yüzyıl becerileri. Ü. Ormancı ve S. Çepni (Ed.), Kuramdan uygulamaya 21. yüzyıl becerileri ve öğretimi, (s. 15-33). Nobel Yayıncılık.
Özcan, H., & Koca, E. (2019). STEM yaklaşımı ile basınç konusu öğretiminin ortaokul 7. sınıf öğrencilerinin akademik başarılarına ve STEM’e yönelik tutumlarına etkisi. Eğitim ve Bilim, 44(198).
Öztürk, D. (2020). İlkokul 4. Sınıf fen bilimleri dersinde STEM etkinliklerinin akademik başarıya etkisi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Ordu Üniversitesi.
Stohlmann, M., Moore, T. J., & Roehrig, G. H. (2012). Considerations for teaching ıntegrated STEM education. Journal of Pre-College Engineering Education Research (J-PEER), 2(1), 28-34. https://doi.org/10.5703/1288284314653
Şahin, A., Ayar, M. C., & Adıgüzel, T. (2014). Fen, teknoloji, mühendislik ve matematik içerikli okul sonrası etkinlikler ve öğrenciler üzerindeki etkileri. Educational Sciences: Theory and Practice, 14(1), 297-322. https://doi.org/10.12738/estp.2014.1.1876
Şanlı, M., & Somuncuoğlu Özerbaş, D. H. (2021). STEM etkinliklerinin öğrencilerin STEM alanlarına yönelik tutumuna ve fene yönelik motivasyonlarına etkisi. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(3), 139-154. https://doi.org/10.18026/cbayarsos.889816
Şirin, E., & Tarkın Çelikkıran, A. (2021). Girişimcilik odaklı STEM etkinliklerinin 7. sınıf öğrencilerinin girişimcilik becerilerine ve algılarına etkisinin incelenmesi. Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 50(2), 1263-1304.
Taş, M. (2023). İlkokul öğrencilerinin dijital hikâye okuryazarlığında STEM etkinlikleri: Bir karma desen araştırması. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi.
Toprak, E. (2023). STEM eğitiminin ilkokul dördüncü sınıf fen bilimleri dersinde öğrencilerin bilimsel yaratıcılık, girişimcilik ve 21. yüzyıl öğrenme ve yenilenme becerileri üzerindeki etkisi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Marmara Üniversitesi.
Turgutalp, E. (2021). 8. sınıf basınç konusunda STEM öğretme-öğrenme modelinin uygulanmasının öğrenci başarısına ve girişimcilik becerisine etkisinin araştırılması. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Bursa Uludağ Üniversitesi.
Uğraş, M. (2020). The effects of STEM activities on STEM attitudes, scientific creativity and motivation beliefs of the students and their views on STEM education. International Online Journal of Educational Sciences, 10(5), 165-182. https://doi.org/10.15345/iojes.2018.05.012
Uyar, A. (2023). STEM eğitim alan ilkokul ve ortaokul öğrencilerinin STEM’e yönelik metaforik algıları. Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(38), 385-405. https://doi.org/10.35675/befdergi.1239174
Ülger Çetin, S. (2023). 5. sınıf fen bilimleri dersi 'Elektrik Devre Elemanları' ünitesi için STEM uygulamalarının öğrencilerin akademik başarılarına ve STEM'e karşı tutumlarına etkisinin incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Atatürk Üniversitesi.
Ültay, N., Üstüner, K., Sünbül, M. N., & Taştan, V. (2023). “Kuvveti Tanıyalım” ünitesinin 3. sınıf öğrencilerine STEM temelli etkinlikler ile öğretilmesi. Fen Bilimleri Öğretimi Dergisi, 11(2), 403-423. https://doi.org/10.56423/fbod.1240112
Ünlü, C. (2022). İlkokulda STEM uygulamalarının öğrencilerin 21. yüzyıl becerilerine, STEM'e ilişkin tutumlarına ve STEM alanlarındaki mesleklere yönelik ilgilerine etkisi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi.
Wiratman, A., Bungawati, B., & Rahmadani, E. (2023). Project-based learnıng integrated with scıence, technology, engineering, and mathematics (STEM) to the crıtıcal thinking skills of students in elementary school. SITTAH, 4(2), 167–180. https://doi.org/10.30762/sittah.v4i2.1828
Yıldırım, B., & Altun, Y. (2015). STEM eğitim ve mühendislik uygulamalarının fen bilgisi laboratuar dersindeki etkilerinin incelenmesi: El-Cezeri, Journal of Science and Engineering, 2(2), 28-40.
Yıldız, M., & Ecevit, T. (2022). İlkokulda bir STEM etkinliği: Paleontolog olarak fosillerle çalışmak. Journal of Inquiry Based Activities, 12(1), 51-69.
Yıldız, Z. (2024). STEM etkinliklerinin 4. sınıf öğrencilerinin STEM tutumlarına ve matematik başarılarına etkisi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Classroom Education, Science Education, STEM Education

Journal Section

Research Article

Authors

Fatih Özcan
0009-0009-9869-5835
Türkiye

Ahmet Turan Orhan ^*
0000-0001-9613-3761
Türkiye

Early Pub Date

November 20, 2024

Publication Date

December 31, 2024

Submission Date

May 30, 2024

Acceptance Date

July 23, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 15 Number: 30

DOI

https://doi.org/10.58689/eibd.1492745

IZ

https://izlik.org/JA36FB45RG

Cite

RIS / Bibtex

APA

Özcan, F., & Orhan, A. T. (2024). STEM Temelli Fen Bilimleri Öğretiminin İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerinin Akademik Başarılarına, Girişimciliklerine ve Motivasyonlarına Etkisi. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama, 15(30), 251-278. https://doi.org/10.58689/eibd.1492745

AMA

1.Özcan F, Orhan AT. STEM Temelli Fen Bilimleri Öğretiminin İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerinin Akademik Başarılarına, Girişimciliklerine ve Motivasyonlarına Etkisi. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama. 2024;15(30):251-278. doi:10.58689/eibd.1492745

Chicago

Özcan, Fatih, and Ahmet Turan Orhan. 2024. “STEM Temelli Fen Bilimleri Öğretiminin İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerinin Akademik Başarılarına, Girişimciliklerine Ve Motivasyonlarına Etkisi”. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama 15 (30): 251-78. https://doi.org/10.58689/eibd.1492745.

EndNote

Özcan F, Orhan AT (December 1, 2024) STEM Temelli Fen Bilimleri Öğretiminin İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerinin Akademik Başarılarına, Girişimciliklerine ve Motivasyonlarına Etkisi. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama 15 30 251–278.

IEEE

[1]F. Özcan and A. T. Orhan, “STEM Temelli Fen Bilimleri Öğretiminin İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerinin Akademik Başarılarına, Girişimciliklerine ve Motivasyonlarına Etkisi”, Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama, vol. 15, no. 30, pp. 251–278, Dec. 2024, doi: 10.58689/eibd.1492745.

ISNAD

Özcan, Fatih - Orhan, Ahmet Turan. “STEM Temelli Fen Bilimleri Öğretiminin İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerinin Akademik Başarılarına, Girişimciliklerine Ve Motivasyonlarına Etkisi”. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama 15/30 (December 1, 2024): 251-278. https://doi.org/10.58689/eibd.1492745.

JAMA

1.Özcan F, Orhan AT. STEM Temelli Fen Bilimleri Öğretiminin İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerinin Akademik Başarılarına, Girişimciliklerine ve Motivasyonlarına Etkisi. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama. 2024;15:251–278.

MLA

Özcan, Fatih, and Ahmet Turan Orhan. “STEM Temelli Fen Bilimleri Öğretiminin İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerinin Akademik Başarılarına, Girişimciliklerine Ve Motivasyonlarına Etkisi”. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama, vol. 15, no. 30, Dec. 2024, pp. 251-78, doi:10.58689/eibd.1492745.

Vancouver

1.Fatih Özcan, Ahmet Turan Orhan. STEM Temelli Fen Bilimleri Öğretiminin İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerinin Akademik Başarılarına, Girişimciliklerine ve Motivasyonlarına Etkisi. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama. 2024 Dec. 1;15(30):251-78. doi:10.58689/eibd.1492745

Cited By

INCREASING STUDENTS’ EMPATHY LEVELS IN SCIENCE EDUCATION: A THEMATIC REVIEW

Journal of Baltic Science Education

https://doi.org/10.33225/jbse/24.23.914

8.Sınıf Basınç Konusuna Yönelik STEM Uygulamasının Öğrencilerin Girişimcilik, İletişim ve Problem Çözme Becerilerine Etkisi

Manisa Celal Bayar Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi

https://doi.org/10.52826/mcbuefd.1640597