Yiyecek-Içecek Hizmetleri (F&B) Personelinin Kariyer Engeli Ve Çözüm Önerileri

Öz

Fiziksel ve çevresel faktörlerin de etkisiyle, kişinin iş hayatı boyunca deneyimlerinin artmasını sağlayarak mesleğinde ilerlemesi; kariyer gelişimi olarak ifade edilmektedir. Bu çalışma, otel işletmelerinde çalışan yiyecek-içecek personelinin (F&B)  beklentileri ve kariyer engelinin değerlendirilmesi amacıyla İstanbul'da faaliyet gösteren 4 ve 5 yıldızlı otellerde yapılmıştır. Sosyodemografik özellikler ve kariyer engeline ait sorular bulunan anketler rastgele örneklemeyle seçilen 4 ve 5 yıldızlı otel işletmelerdeki F&B personeline uygulanarak elde edilen veriler SPSS 17.0 programında istatistiki olarak değerlendirilmiştir. Çalışmamızda, otel işletmelerinde çalışan F&B personeli sosyodemografik olarak benzer bulunmasına rağmen kariyer geliştirme sürecinden farklı etkilendiği; kariyer geliştirme, görevde yükselme ve ayrımcılığın personel açısından çalışma engeli olarak düşünüldüğü tespit edilmiştir

References

1. Aksoy, A. ve Kaplan, M. (2005). Konaklama İşletmelerinde Departmanlar Arası Çatışmanın Analizi ve Bir Uygulama, Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(1),133-154.
2. Aksu, A.A. ve Köksal, C.D. (2005). Perceptions and Attitudes of Tourism Students in Turkey, International Journal of Contemporary Hospitality Managment, 17(5), 436-447.
3. Akyüz, Ö. F. (2001). İnsan Kaynakları Planlaması, Sistem Yayınları,181, İstanbul.
4. Anafarta, N., Sarvan, F. ve Yapıcı, N. (2008). Konaklama İşletmelerinde Kadın Yöneticilerin Cam Tavan Algısı: Antalya İlinde Bir Araştırma, Akdeniz İkdisadi İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 25.
5. Aydın, A. (2010). İzmir’deki Beş Yıldızlı Otel İşletmelerinde Kariyer Yönetimi Uygulamaları ve Ekonomik Krizin Otel Çalışanlarının Kariyer Planlarına Etkisi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Turizm İşletmeciliği Anabilim Dalı, Turizm İşletmeciliği Programı, Yüksek Lisans Tezi, İzmir.
6. Ayres, H. (2006). Career Development in Tourism and Leisure: An Exploratory Study of the Influence of Mobility and Mentoring, Journal of Hosptality and Tourism Management, 13(2), 113-123.
7. Aytaç, S. (2005). Çalışma Yaşamında Kariyer, Bursa: Ezgi Kitapevi 2. Bask, 322.
8. Baruch, Y. (2004). Managing Careers Theory And Practice, London, Prentice Hall, England, 320.

9. Baruch, Y. (2006). Career Development in Organizations And Beyond: Balancing Traditional and Contemporary View points, Human Resource Management Review, 16, 125-138.
10. Brown, D. (2003). Career Information, Career Counseling and Career Development, USA: Allyn and Bacon. 24-48.
11. Büyüköztürk, Ş. (2004). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı, Pegem Yayıncılık, Ankara, 195.
12. Chen, B.T. ve Gürsoy, D. (2007). Preparing Students for Careers in the Leisure, Recreation, and Tourism Field. Journal of Teaching in Travel and Tourism, 7(3), 21-41.
13. Cole, D. W. (1987). Meslek İntiharı, (Çev.Yakup Koşar) Modern Yönetim Dizisi, İlgi Yayıncılık, İstanbul.
14. Çalışkan, A. (2012). Kamu Sektöründe İstihdam Edilen Kadınların Kariyer Engellerini ve Cam Tavan Sendromu Algılamalarına İlişkin Bir Araştırma, İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı, İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul, 375.
15. Demirdelen, D. ve Ulama, Ş. (2013). Demografik Değişkenlerin Kariyer Tatminine Etkileri: Antalya’da 5 Yıldızlı Otel İşletmelerinde Bir Araştırma, İşletme Bilimi Dergisi, 1(2), 65-89.
16. Dündar, G. (2010). Kariyer Geliştirme, Cavide Uyargil vd. “İnsan Kaynakları Yönetimi”, Beta Yayıncılık, İstanbul.
17. Erdem, B. (2004). Otel İşletmelerinde İnsan Kaynakları Planlamasının Yeri ve Önemi, İş, Güç Endüstri İlişkileri Ve İnsan Kaynakları Dergisi, 6(1).
18. Eryiğit, S. (2000). Kariyer Yönetimi, Kamu-İş, İş Hukuku ve İktisat Dergisi, 6(1), 1-25.
19. Eymen, U.E. (2007). SPSS 15.0 Veri Analiz Yöntemleri.
20. Ferreira, J.A., Santos, J.R.E., Foncesa, A.C. and Haase, R.F. (2007). Early Predictors Of Career Development: A 10-Year Follow-Up Study, Journal Of Vocational Behavior, 70, 61-77.
21. Günal, S. (2010). Yeni Kariyer Yaklaşımları. http://www.yenimakale.com/bilgi/1483-yeni-kariyer-yaklasimlari.html (20 Temmuz 2010).
22. Güney, S. (2004). Açıklamalı Yönetim-Organizasyon ve Örgütsel Davranış Terimler Sözlüğü, Ankara: Siyasal Kitabevi, 348.
23. Gürkan, A. (2005). “Alaylı-Mektepli”, (Erişim Tarihi, 01.08.2011) http://www.turizmgazetesi.com/articles/article.aspx?id=19485.
24. Güzel, B. (2009). Kadın Çalışanların Kariyer Engellerinin Örgütsel Bağlılık Üzerine Etkisi: Dört ve Beş Yıldızlı Otel İşletmelerinde Bir Uygulama, Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
25. Khalsa, P.S. ve Pearson, N.J. (2007). Financial Support For Research Training And Career Development İn Complementary And Alternative Medicine From The National Institutes Of Health. Journal Of Manipulative And Physiological Therapeutics, 483-490.
26. Kılıç, G ve Öztürk, Y. (2010). Kariyer Yönetim Sistemi ve Örgütsel Bağlılık Arasındaki İlişki: Beş Yıldızlı Otel İşletmelerinde Bir Araştırma, Ege Akademik Bakış, 10(3), 981-1011.
27. Kitapçı, H. ve Sezen, B. (2002). Çalışanların Tatminini Belirleyici Unsurlar Üzerine Bir Araştırma,Kariyer Süreci Örneği. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(1), 219-230.
28. Kuşluvan, S. (2003). “Characteristics of Employment And Human Resource Management in the Tourism And Hospitality Industry”, Salih Kusluvan (editor). Managing Employee Attitudes And Bahaviors in the Tourism And Hospitality Industry, NovaSciencePublishers, Inc, New York.
29. Mayrhofer, W., Steyrer, J., Meyer, M., Strunk, G., Schiffinger, M. and Iellatchitch, A. (2005). Graduates Career Aspirations and Individual Characteristics, Human Resource Management Journal, 15(1): 38-56.
30. Mat, N. (2004). İnsan Kaynakları Yönetiminde Kariyer Yönetiminin Değerlendirilmesi Kardar Trade Company (Turkuaz) Uygulaması. Yüksek Lisans Tezi, Kırgızistan- Türkiye Manas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bişkek.
31. McKercher, B., Williams, A. and Doughlan, I. (1995). Career Progress of Recent Tourism Graduates, Tourism Management, 16(17), 541-545.
32. Ok, A. (2008). Kariyer Yönetimi Sistemi: İlaç Endüstrisinde Uygulamadan Bir Örnek. Tezsiz Yüksek Lisans Projesi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
33. Önce, M. (2007). Çok Uluslu İşletmelerde Performans Yönetimi İle Kariyer Planlaması İlişkisi: Bir Uygulama, Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
34. Öztürk, Z. ve Teber, S. (2006). Kariyer Yönetiminin Çalışan Motivasyonuna Etkileri: Jandarma Havacılık Komutanlığı Örneği, Gazi Üniversitesi, Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi, 19, 67-91.
35. Parlaktuna, İ. (2010). Türkiye’de Cinsiyete Dayalı Mesleki Ayrımcılığım Analizi, Ege Akademik Bakış, 10(4), 1217-1230.
36. Pizam, A. and Shani, A. (2009). The Nature of The Hospitality, Industry: Present and Future Managers’ Perspectives, 6(1), 134-150.
37. Roney, S.A. and Öztin, P. (2007). Career Perceptions of Under graduate Tourism Students: A Case Study in Turkey, Journal of Hospitality & Leisure, Sport and Tourism Education, 6(1), 4-17.
38. Sarı, S. (2007). Kariyer Yönetimi ve Kariyer Planlama, Tezsiz Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
39. Sevinç, E. (2010). Kariyer Planlama ve Yönetimi. Etap Yayınları, İstanbul.
40. Soysal, A. (2003). Küreselleşen İş Hayatında Yeni Kariyer Yaklaşımları. II.Ulusal Bilgi Ekonomi ve Yönetim Kongresi, 17- 18 Mayıs, İzmit.
41. Sparrowe, R. T. and VeIverson, K. M. (1999). Cracks in the Glass Ceiling: An Empirical Study of Gender Differences in Income in the Hospitality Industry, Journal of Hospitality & Amp; Tourism Research, 23.
42. Üngüren, E. (2008). Örgütsel Çatışma Yönetimi Üzerine Konaklama İşletmelerinde Bir Araştırma. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 1(5), 880-909.
43. TUROB (2014). İstanbul Turizm İstatistikleri, Ocak-Haziran 2014, İstanbul il Kültür ve Turizm Müdürlüğü, http://www.turob.com/tum_haberler.aspx, Erişim Tarihi:25.07.2014.
44. Türkay, O. ve Eryılmaz, B. (2010). Kariyer Değerleri ve Kariyer Yolu Tercihleri İlişkisi; Türk Turizm Sektöründen Örnekler, Muğla Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 24(1), 179-199.
45. Yurtseven, R. ve Dönmez, D. (2003). Etkinlik Kriteri Olarak Müşteri Tatmini, Örgüt ve Müşteri Boyutuyla Karşılaştırmalı Bir Pilot Araştırma, Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 14(2), 132-140.
46. Zengin, B., Şen, L.M. ve Taşar, O. (2011). Marmara Bölgesinde Turizm Lisans Öğrencilerinin Konaklama Sektöründe Cinsiyete Göre Kariyer Düşünceleriyle İlgili Bir Araştırma, International Conference On Eurasian Economies, 217-225.
47. Zeybek, E. (2010). Kariyer Engelleri ve Cam Tavan: Ankara’da Faaliyet Gösteren 4 ve 5 Yıldızlı Otel İşletmelerinde Bir Uygulama, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Turizm İşletme Eğitimi Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Ankara.