Research Article

Covid-19 Salgınına Yönelik Zaman Serisi Verileri ile Prophet Model Kullanarak Makine Öğrenmesi Temelli Vaka Tahminlemesi

Number: 19 August 31, 2020
EN TR

Covid-19 Salgınına Yönelik Zaman Serisi Verileri ile Prophet Model Kullanarak Makine Öğrenmesi Temelli Vaka Tahminlemesi

Abstract

Koronavirüsler 21. yüzyılda keşfedilen ve dünyada yaygın olarak görülen, insan ve hayvanlarda hastalığa sebep olan bir virüs türüdür. 2002 yılındaki SARS ve 2012 yılındaki MERS salgınlarından sonra, 2019 yılı sonunda Çin’in Wuhan eyaletinde ortaya çıkıp hızla yayılan Covid-19 bir pandemiye sebep olmuştur. Bu çalışmanın yapıldığı dönemde hala yayılmaya devam eden ve henüz kontrol altına alınamayan Covid-19 ile ilgili tıp alanı başta olmak üzere farklı disiplinlerde yoğun çalışmalar sürdürülmektedir. Yapılan çalışmaların neredeyse tamamı virüsün yapısı, kontrol ve önlemeye dair tıbbi çalışmalardır. Bilgisayar bilimlerinde öngörücü disiplinler içerisinde yer alan makine öğrenmesi, mevcut verilerden hareketle geleceğe dönük tutarlı tahminlerde bulunabilmektedir. Bu amaçla geliştirilen farklı modeller içerisinde Facebook veri bilimi ekibi tarafından geliştirilen ve açık kaynak kodla kullanıma sunulan Prophet modeli zaman serisi verileri üzerinde, günlük, haftalık, dönemsel, yıllık tutarlı tahminler ortaya koyabilmektedir. Bu çalışmada, dünya genelindeki Covid-19 vakalarına ilişkin güncel veri seti üzerinde, Prophet modeli ile geleceğe dönük tahminler yapılmış ve gerçek vakalarla karşılaştırılarak büyük oranda tutarlı sonuç verdikleri ortaya konmuştur. Doğrulanmış Covid-19 vakaları, virüsün sebep olduğu hastalık kaynaklı ölümler ve hastalıktan kurtulan vakalar için gerçekleştirilen üç ayrı tahminleme çalışmasında, doğrulanmış vaka ve ölüm sayılarındaki artışın çalışmanın yapıldığı tarihi takip eden bir haftalık süreçte tahminlerden yüksek olabileceği, kurtulan vaka sayılarının ise tahminler doğrultusunda gerçekleşeceği öngörülmüştür.

Keywords

References

  1. K. McIntosh and S. Perlman, “Coronaviruses, including severe acute respiratory syndrome (SARS) and Middle East respiratory syndrome (MERS),” Mand. Douglas Bennetts Princ. Pract. Infect. Dis. Updat. Ed. 8th Ed Phila. PA Elsevier Saunders, 2015.
  2. P. K. Chan and M. C. Chan, “Tracing the SARS-coronavirus,” J. Thorac. Dis., vol. 5, no. Suppl 2, p. S118, 2013.
  3. R. J. de Groot et al., “Commentary: Middle East respiratory syndrome coronavirus (MERS-CoV): announcement of the Coronavirus Study Group,” J. Virol., vol. 87, no. 14, pp. 7790–7792, 2013.
  4. E. R. Ahmet Görkem and S. ÜNAL, “2019 Koronavirüs Salgını–Anlık Durum ve İlk İzlenimler,” FLORA, vol. 25, p. 8, 2020.
  5. N. Zhu et al., “A novel coronavirus from patients with pneumonia in China, 2019,” N. Engl. J. Med., 2020.
  6. Johns Hopkins University (JHU), “Coronavirus COVID-19 (2019-nCoV) Global Cases.” https://gisanddata.maps.arcgis.com/apps/opsdashboard/index.html (accessed Mar. 18, 2020).
  7. E. Dong, H. Du, and L. Gardner, “An interactive web-based dashboard to track COVID-19 in real time,” Lancet Infect. Dis., p. S1473309920301201, Feb. 2020, doi: 10.1016/S1473-3099(20)30120-1.
  8. H. A. Rothan and S. N. Byrareddy, “The epidemiology and pathogenesis of coronavirus disease (COVID-19) outbreak,” J. Autoimmun., p. 102433, 2020.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

August 31, 2020

Submission Date

July 8, 2020

Acceptance Date

August 29, 2020

Published in Issue

Year 2020 Number: 19

APA
Sevli, O., & Başer Gülsoy, V. G. (2020). Covid-19 Salgınına Yönelik Zaman Serisi Verileri ile Prophet Model Kullanarak Makine Öğrenmesi Temelli Vaka Tahminlemesi. Avrupa Bilim Ve Teknoloji Dergisi, 19, 827-835. https://izlik.org/JA59UD49UY
AMA
1.Sevli O, Başer Gülsoy VG. Covid-19 Salgınına Yönelik Zaman Serisi Verileri ile Prophet Model Kullanarak Makine Öğrenmesi Temelli Vaka Tahminlemesi. EJOSAT. 2020;(19):827-835. https://izlik.org/JA59UD49UY
Chicago
Sevli, Onur, and Vesile Gül Başer Gülsoy. 2020. “Covid-19 Salgınına Yönelik Zaman Serisi Verileri Ile Prophet Model Kullanarak Makine Öğrenmesi Temelli Vaka Tahminlemesi”. Avrupa Bilim Ve Teknoloji Dergisi, nos. 19: 827-35. https://izlik.org/JA59UD49UY.
EndNote
Sevli O, Başer Gülsoy VG (August 1, 2020) Covid-19 Salgınına Yönelik Zaman Serisi Verileri ile Prophet Model Kullanarak Makine Öğrenmesi Temelli Vaka Tahminlemesi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi 19 827–835.
IEEE
[1]O. Sevli and V. G. Başer Gülsoy, “Covid-19 Salgınına Yönelik Zaman Serisi Verileri ile Prophet Model Kullanarak Makine Öğrenmesi Temelli Vaka Tahminlemesi”, EJOSAT, no. 19, pp. 827–835, Aug. 2020, [Online]. Available: https://izlik.org/JA59UD49UY
ISNAD
Sevli, Onur - Başer Gülsoy, Vesile Gül. “Covid-19 Salgınına Yönelik Zaman Serisi Verileri Ile Prophet Model Kullanarak Makine Öğrenmesi Temelli Vaka Tahminlemesi”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 19 (August 1, 2020): 827-835. https://izlik.org/JA59UD49UY.
JAMA
1.Sevli O, Başer Gülsoy VG. Covid-19 Salgınına Yönelik Zaman Serisi Verileri ile Prophet Model Kullanarak Makine Öğrenmesi Temelli Vaka Tahminlemesi. EJOSAT. 2020;:827–835.
MLA
Sevli, Onur, and Vesile Gül Başer Gülsoy. “Covid-19 Salgınına Yönelik Zaman Serisi Verileri Ile Prophet Model Kullanarak Makine Öğrenmesi Temelli Vaka Tahminlemesi”. Avrupa Bilim Ve Teknoloji Dergisi, no. 19, Aug. 2020, pp. 827-35, https://izlik.org/JA59UD49UY.
Vancouver
1.Onur Sevli, Vesile Gül Başer Gülsoy. Covid-19 Salgınına Yönelik Zaman Serisi Verileri ile Prophet Model Kullanarak Makine Öğrenmesi Temelli Vaka Tahminlemesi. EJOSAT [Internet]. 2020 Aug. 1;(19):827-35. Available from: https://izlik.org/JA59UD49UY