Research Article

Bazalt Kumaşların Bazı Isıl Özelliklerinin Son Kullanım Açısından Değerlendirilmesi

Number: 22 January 31, 2021
EN TR

Bazalt Kumaşların Bazı Isıl Özelliklerinin Son Kullanım Açısından Değerlendirilmesi

Öz

Bazalt lifleri özellikle uygun maliyetleri ve yüksek ısıda dayanım ve koruyuculuk performans göstermelerinden ötürü son yıllarda birçok mühendislik uygulamalarında tercih edilen bir malzeme haline gelmiştir. Özellikle kayalardan elde edilmesi ve üretim sonrasında zararlı yan ürünler meydana getirmemesi ürün performansına doğa dostu ürün fonksiyonu eklemektedir. Bu özellikleriyle önceki çalışmalarda bazalt lifinden mamül yüzey ve kompozitlerin farklı uygulamalar için özellikle mekanik dayanım ve yanmazlık performansı incelenmiş, çok az sayıda termal iletkenlik özellikleri incelenmiş ancak bunlar dışında özellikle diğer termal özellikleriyle ilgili incelemeler yapılmamıştır. Bu çalışmada, önceki çalışmalardaki eksikliklerden yola çıkılarak, bazalt lifinden mamül kumaşların termal iletkenlik ve termal direnç analizlerinin yanısıra termal soğurganlık ve kalınlık gibi parametreleri son kullanım açısından giyim, otomotiv, izolasyon, güçlendirme ve filtrasyon gibi farklı uygulama alanlarına göre değerlendirilmiştir. Çalışma esnasında Ukrayna kaynaklı kayalardan elde edilmiş bazalt kumaşı, tahribatsız test prensibiyle çalışan Alambeta cihazı kullanılarak termal açıdan iletkenlik, direnç, soğurganlık ve kalınlık parametrelerinin ölçümü gibi birkaç farklı analize tabi tutulmuştur. Bu analizlere göre yüksek termal direnç gösteren bazalt kumaşının giyim alanında kullanımı için tek başına kullanımı yerine bir kompozit yapının içinde kullanılmasının daha uygun olacağı sonucuna varılmıştır. Yine bu analizlere göre Otomotiv uygulamalarında izolasyon kapasitesinin arttırılabilmesi için dokuma kumaş yerine dokunmamış yüzey olarak kullanımının daha uygun olacağı sonucuna varılmıştır. Araçların gövde güçlendirmesi uygulamalarında kullanımının aracın kullanım ömrünü uzatacağı gibi ani ısı değişimlerinden kaynaklanan termal yükü de en aza indireceği sonucuna varılmıştır. Son olarak filtrasyon alanı için analiz sonuçlarına göre bir değerlendirme yapıldığında özellikle yüksek sıcaklıklarda gaz vb. maddelerin filtrasyonunda güvenli ve yüksek performans vaat ettiği sonucuna varılmıştır. Genel bir değerlendirme yapıldığında ise bazalt kumaşının birçok uygulama alanı için uygun ve ideal bir malzeme olduğu ancak her bir alan için termal açıdan iletkenlik ve direnç özelliklerinin, soğurganlık ve kalınlık özellikleriyle birlikte hatta gerekli görülen yerlerde kütle transferi testlerinin de bu testlere ilaveten yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Borshakova, N. V., & Kostenok O. M. (1995). Thermal conductivity of basalt fiber materials. Heat Engineering, 36, 9-10.
  2. Dolezal, I., Hes, L., & Bal, K. (2019). A non-destructive single plate method for measurement of thermal resistance of polymer sheets and fabrics. International Journal of Occupational Safety and Ergonomics, 25(4), 562-567.
  3. Fu, Hai-dong, Feng, Xin-ya, Liu, Jin-xu, Yang, Zhi-ming, He, C., Li, Shu-kui (2020). An investigation on anti-impact and penetration performance of basalt fiber composites with different weave and lay-up modes. Defence Technology, 16(4), 787-801.
  4. Güney, S., Balcı, H. & Üçgül, İ. (2019). The Effect of fabric structural geometry on thermal transfer performance in sportswear. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, (17), 711-717.
  5. Hes, L. & Dolezal I. (2018). Indirect measurement of moisture absorptivity of functional textile fabrics. J. Phys.: Conf. Ser. 1065 122026. Doi:10.1088/1742-6596/1065/12/122026.
  6. Jamshaid, H., Mishra, R., & Militky, J. (2016). Thermal and mechanical characterization of novel basalt woven hybrid structures. The Journal of The Textile Institute, 107(4), 462-471. Doi: 10.1080/00405000.2015.1034940.
  7. Li, Z., Ma, J., Ma, H., & Xu, X. (2018). Properties and applications of basalt fiber and its composites. IOP Conf. Ser.: Earth Environ. Sci, 186. Doi: :10.1088/1755-1315/186/2/012052.
  8. Militky, J., Kovacic, V., & Rubnerov, J. (2002). Influence of thermal treatment on tensile failure of basalt fibers. Eng Fract Mech, 69, 1025–1033.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

January 31, 2021

Submission Date

December 25, 2020

Acceptance Date

January 5, 2021

Published in Issue

Year 2021 Number: 22

APA
Sivri, Ç. (2021). Bazalt Kumaşların Bazı Isıl Özelliklerinin Son Kullanım Açısından Değerlendirilmesi. Avrupa Bilim Ve Teknoloji Dergisi, 22, 27-31. https://doi.org/10.31590/ejosat.846954