Research Article
BibTex RIS Cite

Analysis of the Hotel in the Grand Budapest Hotel Movie Based on Design Concepts of Two Periods with Artificial Intelligence Support

Year 2025, Volume: 6 Issue: 2, 72 - 87, 31.12.2025
https://doi.org/10.58317/eksen.1642008

Abstract

There is a strong interaction among the various branches of art. In this study, the relationship between architecture and cinema is examined, and the concept of “space” in architecture, along with the aesthetic and narrative elements used in cinema, is analyzed. One of the primary tools for conveying emotion and thought in cinema is film. The more successfully the balance between editing, screenplay, actors, and spatial elements is achieved in a film, the more effectively the message is conveyed to the audience. The greater the harmony among the editing, screenplay, actors, and spatial elements in a film, the stronger the impact of the message delivered to the viewer. Among these elements, space falls directly within the scope of the architectural discipline. Architects take into account the characteristics of the period, the structural system, the user profile, and design criteria when designing space. The Grand Budapest Hotel is one of the productions that best reflects the relationship between architecture and cinema. The fact that a hotel plays a leading role in the film demonstrates how important space is from a cinematic perspective. Since the hotel is one of the main protagonists, all the details of the narrative are reflected in the space and perceived by the audience. Artificial intelligence, on the other hand, is a tool capable of analyzing the information it receives and producing various interpretations in line with a defined objective. Within the scope of the research, a film was analyzed according to architectural design principles, after which data were provided to artificial intelligence with the instruction to “recreate a version set in the 1960s while preserving the characteristics of the 1930s.” Based on this, the existing space in the film and the space generated by artificial intelligence were compared, and an evaluation was made in line with the findings obtained.

Ethical Statement

As this study does not involve direct human participation or data that requires ethics committee approval, approval from the ethics committee was not obtained.

Supporting Institution

The authors received no financial support for the research, authorship, and/or publication of this article.

References

  • Aalaei, M., Saadi, M., Rahbar, M. & Ekhlassi, A. (2023). Architectural layout generation using a graph constrained conditional Generative Adversarial Network (GAN), Autom Construction. 155. https://doi.org/10.1016/j.autcon.2023.105053
  • Akarsu, H.T., Erdoğan, N. & Özbursalı, T. (2020). Sinemada Mimarlık, Yem Yayın, 1.baskı, İstanbul. ISBN-ISSN: 9786257008099
  • Aliand, B.N. & Elzeni, M. M. (2024). AI-acd: A proposed work flow of AI-powered architectural computational design process, SSRN J., 1, 80–110. http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.4691649 Anderson, W. (Yönetmen). (2014). The Grand Budapeşte Hoteli [Film]. American Empirical Pictures, Indian Paintbrush, Studio Babelsberg. (İzlenme Tarihi: 10.03.2025) Aslan, T. & Aydın, K. (2023). Metinden Görüntü Üretme Potansiyeli Olan Yapay Zekâ Sistemleri Sanat ve Tasarım Performanslarının İncelenmesi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 42(2), 1049-1198. https://doi.org/10.7822/omuefd.1293657
  • Ayaydın, A. (2015). Art Nouveau Akımına 21. Yüzyıl Perspektifinden Bir Bakış, Ulakbilge Sosyal Bilimler Dergisi, 3(6), s. 59-73. https://doi.org/10.7816/ulakbilge-03-06-03
  • Baran, E. (2021). Bir Roman Kahramanı Olarak Notre-Dame de Paris Kilisesi: Notre Dame’ın Kamburu (Editörler Akarsu, H.T. & Erdoğan, N.). Edebiyatta Mimarlık (3. Baskı), Yem Yayın, İstanbul. ISBN: 9786259710235
  • Becerik, B. (2001). Mimarlıkta estetik olgusu ve değerlendirilmesi sorunu (Doktora tezi), İstanbul Teknik Üniversitesi.
  • Bölek, B., Total, O. & Özbaşaran, H. (2023), A systematic review on artificial intelligence applications in architecture, Journal of Design for Resilience in Architecture & Planning, 4(1), 91-104 https://doi.org/10.47818/DRArch.2023.v4i1085
  • Castro Pena, M.L., Carballal, A., Rodríguez-Fernández, N., Santos, I. & Romero, J. (2021). Artificial intelligence applied to conceptual design. A review of its use in architecture, Autom Constr. 124 https://doi.org/10.1016/j.autcon.2021.103550 Domingos, P. (2015). The Master Algorithm: How the Quest for The Ultimate Learning Machine Will Remake Our World. Basic Books, New York
  • Erdoğan, N., & Akarsu, H. T. (2023). An Evaluation Set Proposal on the Interaction of Cinema & Architecture for Improving the Creative and Aesthetic Dimensions in Architectural Art and Education. DEPARCH Journal of Design Planning and Aesthetics Research, 2 (2), 141-154. https://doi.org/10.55755/DepArch.2023.20
  • Erdoğan, N., Akarsu, H.T. (2023). Architecture in Contemporary Literature, Bentham Books. ISBN: 978-981-5165-17-3 (Print)
  • Ersen, A. (2011). Cesare Brandi 1906-1988 ve Restorasyon Teorisi. Restorasyon ve Konservasyon Çalışmaları Dergisi, 7, 3-11.
  • Gamal, A., Nashaat, B. Shahda, M. M., Nosier, S. R. (2023). Ten questions concerning the integration of digital fabrication techniques into the architectural design process, Architectural Engineering and Design Management. 10.1080/17452007.2023.2269559
  • Gombrich, E. H. (1999). Sanatın Öyküsü, (Çev. E. Erduran-Ö. Erduran), Remzi Kitabevi, İstanbul. ISBN: 9789751418913
  • Kahvecioğlu, C., Ast, M. C., & Sağlık, A. (2025). Text to image in landscape architecture: Artificial intelligence approaches. Kent Akademisi Dergisi, 18(4), 1824–1844. https://doi.org/10.35674/kent.1588484
  • Kırhallı, T. E., & Koçyiğit, R. G. (2019). Mimarlık Kuramlarında Değişen Estetik Yaklaşımları Yeniden Düşünmek. Art-E Sanat Dergisi, 12(23), 194-222. https://doi.org/10.21602/sduarte.539983
  • Megahed, N. A. (2015). Digital Realm: Parametric-enabled Paradigm in Architectural Design Process, International Journal of Architecture, Engineering and Construction. 4. http://dx.doi.org/10.7492/IJAEC.2015.018
  • Özen, A. & Damar, M., (2023), Dijital Dönüşüm ve Değişen Uygulamalar, (1. Baskı), Efe Akademi Yayınları. ISBN: 978-625-6796-29-4
  • Özyılmaz, H. (2001) Diyarbakır’daki Yeni Yerleşim Bölgelerinde Kullanıcı Gereksinimlerinin Konut ve Çevre Açısından İncelenmesi. (Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi).
  • Özyıldırım, M. F., & Kalaycı, P. D. (2021). Mimarlıkta Estetik Değerlendirme: Ulusal Tezler Çerçevesinde Sorgulama. Uluslararası Sanat ve Estetik Dergisi, 7. https://doi.org/10.29228/usved.54914
  • Usta, A. (1994), Anadolu Türk Mimarlığında Form Analizi (Doktora Tezi,) Karadeniz Teknik Üniversitesi.
  • Sadi, E.Y., & Erdoğan, N. (2024). ‘The Fountainhead’ filmi ve ‘Mimar Olmak’ üzerine bir inceleme. KAPU Trakya Journal of Architecture and Design, 4(1), 139-149. https://doi.org/10.70370/kapu.1579985
  • Sivri, O. (2024). Yapay Zekâ Çerçevesinde Görsel Sanatların Geleceği. İnsanat Sanat Tasarım ve Mimarlık Araştırmaları Dergisi, 4(1), 322-344.
  • Üner, G. & Erdoğan, E. (2021). Drama Film Mekanlarında Kullanılan Donatıların Seçilmiş Filmler Üzerinden Tarihi Sürecinin Okunması, International Journal of Interdisciplinary and International Art, 6(12), s. 155-170. Wang, X., Wu, Z., Huang, W., Yating, W., Huang, Z., Xu, M. & Chen, W. (2023). VIS+AI: integrating visualization with artificial intelligence for efficient data analysis. Frontiers of Computer Science. https://doi.org/10.1007/s11704-023-2691-y
  • Yıldırım, E. (2023). Mimarlıkta Yapay Zekâ, Dijital Dönüşüm ve Değişen Uygulamalar, 562-578, Efe Akademi Yayınları, İstanbul. ISBN: 978-625-6796-29-4
  • Yıldırım, B. & Demirarslan, D. (2020). İç Mimarlıkta Yapay Zekâ Uygulamalarının Tasarım Sürecine Faydalarının Değerlendirilmesi, Humanities Sciences.

Grand Budapeşte Oteli Filmindeki Otelin İki Döneme ait Tasarım Anlayışı Üzerinden Yapay Zeka Desteği ile İncelenmesi

Year 2025, Volume: 6 Issue: 2, 72 - 87, 31.12.2025
https://doi.org/10.58317/eksen.1642008

Abstract

Sanatın çeşitli dalları arasında güçlü bir etkileşim bulunur. Bu çalışmada, mimarlık ve sinema arasındaki ilişki ele alınarak; mimarlıkta “mekân” kavramı ile sinemada kullanılan film estetiği ve anlatım unsurları incelenmiştir. Sinemada duygu ve düşünceyi aktarmanın temel araçlarından biri filmdir. Filmlerde kurgu, senaryo, oyuncular ve mekân unsurlarının dengesi ne kadar başarılı olursa, izleyiciye verilen mesaj da o kadar etkili olur. Bir filmde yer alan kurgu, senaryo, oyuncular ve mekân unsurları arasındaki uyum ne kadar başarılı olursa, izleyiciye verilen mesaj da o kadar etkili olur. Bu unsurlar içinde mekân, doğrudan mimarlık disiplininin kapsama alanına girer. Mimarlar mekân tasarımında dönemin özelliklerini, yapısal sistemi, kullanıcı profilini ve tasarım kriterlerini göz önünde bulundurur. Büyük Budapeşte Oteli filmi, mimarlık ile sinema arasındaki ilişkiyi en iyi yansıtan yapımlardan biridir. Filmin başrolünde bir otelin yer alması, mekânın film açısından ne kadar önemli olduğunu gösterir. Otel başrollerden biri olduğu için kurgudaki tüm detayların mekâna yansıması da izleyici tarafından görülmektedir. Yapay zekâ ise, aldığı bilgileri analiz edip, hedefe uygunluk çerçevesinde çeşitli yorumlar üretebilen bir araçtır. Araştırma kapsamında, mimari tasarım ilkelerine göre bir film analiz edilmiş ve ardından yapay zekâya “1930’ların özelliklerini koruyarak 1960’larda geçen bir versiyonunu yeniden oluştur” talimatıyla veri sağlanmıştır. Buna dayanarak, filmdeki mevcut mekân ile yapay zekâ tarafından üretilen mekân karşılaştırılmıştır ve elde edilen bulgular doğrultusunda bir değerlendirme yapılmıştır.

Ethical Statement

Bu çalışma, doğrudan insan katılımı ya da etik kurul onayı gerektiren nitelikte veri içermediği için etik kurul onayı alınmamıştır.

Supporting Institution

Yazar(lar) bu makalenin araştırılması, yazarlığı ve/veya yayımlanması için hiçbir maddi destek almamışlardır.

References

  • Aalaei, M., Saadi, M., Rahbar, M. & Ekhlassi, A. (2023). Architectural layout generation using a graph constrained conditional Generative Adversarial Network (GAN), Autom Construction. 155. https://doi.org/10.1016/j.autcon.2023.105053
  • Akarsu, H.T., Erdoğan, N. & Özbursalı, T. (2020). Sinemada Mimarlık, Yem Yayın, 1.baskı, İstanbul. ISBN-ISSN: 9786257008099
  • Aliand, B.N. & Elzeni, M. M. (2024). AI-acd: A proposed work flow of AI-powered architectural computational design process, SSRN J., 1, 80–110. http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.4691649 Anderson, W. (Yönetmen). (2014). The Grand Budapeşte Hoteli [Film]. American Empirical Pictures, Indian Paintbrush, Studio Babelsberg. (İzlenme Tarihi: 10.03.2025) Aslan, T. & Aydın, K. (2023). Metinden Görüntü Üretme Potansiyeli Olan Yapay Zekâ Sistemleri Sanat ve Tasarım Performanslarının İncelenmesi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 42(2), 1049-1198. https://doi.org/10.7822/omuefd.1293657
  • Ayaydın, A. (2015). Art Nouveau Akımına 21. Yüzyıl Perspektifinden Bir Bakış, Ulakbilge Sosyal Bilimler Dergisi, 3(6), s. 59-73. https://doi.org/10.7816/ulakbilge-03-06-03
  • Baran, E. (2021). Bir Roman Kahramanı Olarak Notre-Dame de Paris Kilisesi: Notre Dame’ın Kamburu (Editörler Akarsu, H.T. & Erdoğan, N.). Edebiyatta Mimarlık (3. Baskı), Yem Yayın, İstanbul. ISBN: 9786259710235
  • Becerik, B. (2001). Mimarlıkta estetik olgusu ve değerlendirilmesi sorunu (Doktora tezi), İstanbul Teknik Üniversitesi.
  • Bölek, B., Total, O. & Özbaşaran, H. (2023), A systematic review on artificial intelligence applications in architecture, Journal of Design for Resilience in Architecture & Planning, 4(1), 91-104 https://doi.org/10.47818/DRArch.2023.v4i1085
  • Castro Pena, M.L., Carballal, A., Rodríguez-Fernández, N., Santos, I. & Romero, J. (2021). Artificial intelligence applied to conceptual design. A review of its use in architecture, Autom Constr. 124 https://doi.org/10.1016/j.autcon.2021.103550 Domingos, P. (2015). The Master Algorithm: How the Quest for The Ultimate Learning Machine Will Remake Our World. Basic Books, New York
  • Erdoğan, N., & Akarsu, H. T. (2023). An Evaluation Set Proposal on the Interaction of Cinema & Architecture for Improving the Creative and Aesthetic Dimensions in Architectural Art and Education. DEPARCH Journal of Design Planning and Aesthetics Research, 2 (2), 141-154. https://doi.org/10.55755/DepArch.2023.20
  • Erdoğan, N., Akarsu, H.T. (2023). Architecture in Contemporary Literature, Bentham Books. ISBN: 978-981-5165-17-3 (Print)
  • Ersen, A. (2011). Cesare Brandi 1906-1988 ve Restorasyon Teorisi. Restorasyon ve Konservasyon Çalışmaları Dergisi, 7, 3-11.
  • Gamal, A., Nashaat, B. Shahda, M. M., Nosier, S. R. (2023). Ten questions concerning the integration of digital fabrication techniques into the architectural design process, Architectural Engineering and Design Management. 10.1080/17452007.2023.2269559
  • Gombrich, E. H. (1999). Sanatın Öyküsü, (Çev. E. Erduran-Ö. Erduran), Remzi Kitabevi, İstanbul. ISBN: 9789751418913
  • Kahvecioğlu, C., Ast, M. C., & Sağlık, A. (2025). Text to image in landscape architecture: Artificial intelligence approaches. Kent Akademisi Dergisi, 18(4), 1824–1844. https://doi.org/10.35674/kent.1588484
  • Kırhallı, T. E., & Koçyiğit, R. G. (2019). Mimarlık Kuramlarında Değişen Estetik Yaklaşımları Yeniden Düşünmek. Art-E Sanat Dergisi, 12(23), 194-222. https://doi.org/10.21602/sduarte.539983
  • Megahed, N. A. (2015). Digital Realm: Parametric-enabled Paradigm in Architectural Design Process, International Journal of Architecture, Engineering and Construction. 4. http://dx.doi.org/10.7492/IJAEC.2015.018
  • Özen, A. & Damar, M., (2023), Dijital Dönüşüm ve Değişen Uygulamalar, (1. Baskı), Efe Akademi Yayınları. ISBN: 978-625-6796-29-4
  • Özyılmaz, H. (2001) Diyarbakır’daki Yeni Yerleşim Bölgelerinde Kullanıcı Gereksinimlerinin Konut ve Çevre Açısından İncelenmesi. (Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi).
  • Özyıldırım, M. F., & Kalaycı, P. D. (2021). Mimarlıkta Estetik Değerlendirme: Ulusal Tezler Çerçevesinde Sorgulama. Uluslararası Sanat ve Estetik Dergisi, 7. https://doi.org/10.29228/usved.54914
  • Usta, A. (1994), Anadolu Türk Mimarlığında Form Analizi (Doktora Tezi,) Karadeniz Teknik Üniversitesi.
  • Sadi, E.Y., & Erdoğan, N. (2024). ‘The Fountainhead’ filmi ve ‘Mimar Olmak’ üzerine bir inceleme. KAPU Trakya Journal of Architecture and Design, 4(1), 139-149. https://doi.org/10.70370/kapu.1579985
  • Sivri, O. (2024). Yapay Zekâ Çerçevesinde Görsel Sanatların Geleceği. İnsanat Sanat Tasarım ve Mimarlık Araştırmaları Dergisi, 4(1), 322-344.
  • Üner, G. & Erdoğan, E. (2021). Drama Film Mekanlarında Kullanılan Donatıların Seçilmiş Filmler Üzerinden Tarihi Sürecinin Okunması, International Journal of Interdisciplinary and International Art, 6(12), s. 155-170. Wang, X., Wu, Z., Huang, W., Yating, W., Huang, Z., Xu, M. & Chen, W. (2023). VIS+AI: integrating visualization with artificial intelligence for efficient data analysis. Frontiers of Computer Science. https://doi.org/10.1007/s11704-023-2691-y
  • Yıldırım, E. (2023). Mimarlıkta Yapay Zekâ, Dijital Dönüşüm ve Değişen Uygulamalar, 562-578, Efe Akademi Yayınları, İstanbul. ISBN: 978-625-6796-29-4
  • Yıldırım, B. & Demirarslan, D. (2020). İç Mimarlıkta Yapay Zekâ Uygulamalarının Tasarım Sürecine Faydalarının Değerlendirilmesi, Humanities Sciences.
There are 25 citations in total.

Details

Primary Language Turkish
Subjects Architecture (Other)
Journal Section Research Article
Authors

Senanur Aydin 0009-0004-1184-8442

Semanur Koçak 0009-0000-1324-0327

Melike Yıldız 0009-0004-5826-3935

Gülşen Baydere 0009-0005-8885-5883

Nevnihal Erdoğan 0000-0003-2259-3962

Submission Date February 18, 2025
Acceptance Date December 18, 2025
Publication Date December 31, 2025
Published in Issue Year 2025 Volume: 6 Issue: 2

Cite

APA Aydin, S., Koçak, S., Yıldız, M., … Baydere, G. (2025). Grand Budapeşte Oteli Filmindeki Otelin İki Döneme ait Tasarım Anlayışı Üzerinden Yapay Zeka Desteği ile İncelenmesi. EKSEN Dokuz Eylül Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Dergisi, 6(2), 72-87. https://doi.org/10.58317/eksen.1642008