Examination of the Applicability of History Topics in German Sachunterricht Lessons and the Class Council Method in Türkiye

Year 2026, Volume: 12 Issue: 1 , 11 - 34 , 30.04.2026

Edanur Seba , Nur Ütkür Güllühan

https://doi.org/10.38089/ekuad.2026.253

https://izlik.org/JA43FZ77BJ

Abstract

The applicability of the history topics in the German Sachunterricht course and the class council method in Türkiye was examined according to the views of teachers and students. In this respect, the aim of the study is to examine the applicability of the class council method used in the German Sachunterricht course and the history topics in the Turkish Life Studies course according to the views of teachers and students. Case study design, one of the qualitative research designs, was used in the study. The study group of the research consisted of 4 primary school teachers teaching in the 2024-2025 academic year and 35 students attending the third grade of primary school. All of these students attended classes that included history-related activities, and seven students were selected for interviews. Data were collected through document analysis and interview techniques. Descriptive analysis and content analysis were used to analyze the data. In this study, it was determined that the inclusion of history topics and the application of the class council method, as in Germany, were positively received and contributed to the lesson process. As a result of the interviews, it was concluded that these activities applied in Germany can also be applied in the Life Studies course.

Keywords

Life Science , Sachunterricht , Class Council , History Topics

Ethical Statement

Ethics Committee Approval No. 2025/331

Supporting Institution

Istanbul University-Cerrahpaşa

Almanya Sachunterricht Dersindeki Tarih Konularının ve Sınıf Konseyi Yönteminin Türkiye’de Uygulanabilirliğinin İncelenmesi

https://izlik.org/JA43FZ77BJ

Abstract

Almanya Sachunterricht dersindeki tarih konularının ve sınıf konseyi yönteminin Türkiye’de uygulanabilirliği öğretmen ve öğrenci görüşlerine göre incelenmiştir. Bu bakımdan çalışmanın amacı Almanya Sachunterricht dersinde kullanılan sınıf konseyi yönteminin ve bu derste yer verilen tarih konularının Türkiye Hayat Bilgisi dersinde uygulanabilirliğinin öğretmen ve öğrenci görüşlerine göre incelenmesidir. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2024-2025 eğitim öğretim yılında öğretmenlik yapan 4 sınıf öğretmeni ve ilkokul üçüncü sınıfa giden 35 öğrenci oluşturmaktadır. Bu öğrencilerin tümüyle tarih konulu etkinliklerin yer aldığı dersler işlenmiştir ve aralarından 7 öğrenci seçilerek görüşmeler yapılmıştır. Araştırmada veriler doküman incelemesi ve görüşme tekniği yoluyla toplanmıştır. Verilerin analizinde ise betimsel analiz ve içerik analizinin kullanımı tercih edilmiştir. Bu araştırmada Almanya’da yer verildiği gibi tarih konularına yer verilmesinin ve sınıf konseyi yönteminin uygulanmasının olumlu karşılandığı ve ders sürecine katkılar sağladığı tespit edilmiştir. Yapılan görüşmeler neticesinde Almanya’da uygulanan tarih konulu bu etkinliklerin hayat bilgisi dersinde de uygulanabileceği sonucuna ulaşılmıştır.

Keywords

Hayat Bilgisi , Sachunterricht , Sınıf Konseyi , Tarih Konuları

Ethical Statement

2025/331 No'lu Etik Kurulu Onay

Supporting Institution

Istanbul Universitesi-Cerrahpaşa

References

• Attlee, M. (1953). Geschichtsunterricht in der grundschule. Internationales Jahrbuch Für Geschichtsunterricht, 2, 57-60.
• Avcı, G., & Gümüş, N. (2019). Sınıf dışı eğitim etkinliklerine yönelik öğrenci görüşleri. Turkish Studies Educational Sciences, 14 (3), 351-377. http://dx.doi.org/10.29228/TurkishStudies.22855
• Baysal, Z. N., Tezcan, Ö., & Araç, K. E. (2018). Türkiye ve Almanya-Hamburg hayat bilgisi dersinin karşılaştırılması: genel bir bakış. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi, 11 (1), 117-134. https://doi.org/10.30831/akukeg.380762
• Bekiroğlu, D. (2022). Comparison of German sachunterricht and Turkish life studies courses curricula in the context of multicultural education. International Journal of Turkish Educational Studies, 10 (19), 530-551. https://doi.org/10.46778/goputeb.1102635
• Bekiroğlu, D., & Ütkür Güllühan, N. (2023). Alman sınıf öğretmenlerinin gözünden sachunterricht (hayat bilgisi) dersi. International Primary Education Research Journal, 7 (1), 1-12.
• Beutel, W., & Fauser, P. (2011). Demokratiepädagogik: Lernen für die Zivilgesellschaft. Wochenschau Verlag.
• Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Erkan Akgün, Ö., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2022). Örnekleme yöntemleri. Ş. Büyüköztürk (Ed.), Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri (s. 82-102). Pegem Akademi.
• Christiane, G., Lara, s., & Katja, H. (2004). Klassenrat. Pedocs.
• Edelstein, W. (2011). Demokratie lernen und leben. In: Handbuch Demokratiepädagogik. Wochenschau Verlag.
• Fux, S. (2019). Förderung der moralentwicklung durch dilemma-diskussionen im rahmen eines klassenrats (Diplomarbeit der Padagogischen Hochschule Wallis).
• GDSU (Gesellschaft für Didaktik des Sachunterrichts). (2013). Perspektivrahmen Sachunterricht. Klinkhardt. https://gdsu.de/sites/default/files/perspektivrahmen_sachunterricht_2013_0.pdf
• Gömleksiz, M. N., Kan, A. Ü., & Cüro, E. (2010). İlköğretimde demokrasi eğitimine bir örnek: Okul öğrenci meclisleri (Elazığ ili örneği). Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 29(2), 1-24.
• Gündoğan, A. (2019). İlkokul öğrencilerinin gözünden hayat bilgisi dersi. Anadolu Journal of Educational Sciences International, 31-53. https://doi.org/10.18039/ajesi.681910
• Gürdoğan Bayır, Ö. (2017). Hayat bilgisi dersinde beceri öğretimi. B. Tay (Ed.), Etkinlik örnekleriyle hayat bilgisi öğretimi, (s. 283-319). Pegem Akademi.
• Hartinger, A. (2016). Interesse und Sachunterricht. In J. Kahlert, M. Fölling-Albers, M. Götz, A. Hartinger, D. von Reeken, & S. Wittkowske (Eds.), Handbuch Didaktik des Sachunterrichts (2nd ed., pp. 112–120). Klinkhardt.
• Hippeli, C. (2015). Der klassenrat einübung demokratisher handlungsweisen im klassenzimmer. Diplomica Verlag.
• Kabapınar, Y. (2019). Kuramdan uygulamaya sosyal bilgiler öğretimi. Pegem Akademi.
• Kahlert, J. (2013). Der Sachunterricht und seine Didaktik (3. baskı). Beltz.
• Keskin, M., & Şahin, M. (2018). Eğitimde ilerlemecilik. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 7 (3), 50-74. https://doi.org/10.17755/esosder.1365026
• Kılıç, Z., & Gültekin, M. (2015). Hayat Bilgisi dersinde öğrencilerin yaşam becerilerinin geliştirilmesinde etkin öğrenme uygulamaları. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(2), 261-281.
• Köster, H. (2017). Sachunterricht heute: Perspektiven und Herausforderungen. Kohlhammer Verlag. Lehrplan Sachunterricht Grundschule.
• Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). An expanded sourcebook qualitative data analysis. Sage.
• Milli Eğitim Bakanlığı. (2018). Hayat bilgisi dersi öğretim programı.
• Milli Eğitim Bakanlığı. (2024). Hayat Bilgisi Dersi Öğretim Programı.
• Ministerium Für Kultus Baden Württemberg (MFKBW). (2016).
• Onganer, Y. E., & Aydınözü, D. (2025). Sosyal bilgiler dersi yaşayan demokrasimiz öğrenme alanına disiplinlerarası bir bakış. Anadolu Kültürel Araştırmalar Dergisi, 9(2), 329-353.
• Özer, Z., & Baysal, Z. (2021). Learning places, teaching methods, techniques and materials used in General Studies (Sachunterricht) lesson by teachers in German primary schools’ third grade. International Journal of Primary Elementary and Early Years Education, 50 (7), 3-13. https://doi.org/10.1080/03004279.2021.1926527
• Pamuk, İ., & Pamuk, A. (2016). Almanya’da sachunterricht ve Türkiye’de hayat bilgisi ders kitaplarında okulda demokrasi uygulamalarına örnek olarak sınıf başkanı seçimi. Cumhuriyet International Journal of Education, 5 (2), 67-83. https://doi.org/10.30703/cije.321398
• Pamuk, İ. (2020). Almanya’da hayat bilgisi ders kitaplarında tarihin kullanımı. Turkish History Education Journal, 9 (1), 209-231. https://doi.org/10.17497/tuhed.701790
• Patton, M. Q. (2018). Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri (M. Bütün ve S. B. Demir, çev.). Pegem Akademi.
• Reeken, D. (1996). Sachunterrichtsdidaktik und geschichtsdidaktik: bestandsaufnahme und kritik eines unverhältnisses. Geschichte in Wissenschaft und Unterricht, 349-365.
• Reese, W. (2001). The origins of progressive education. History of Education Quarterly, 41 (1), 2-25.
• Soetard, M. (1994). Johann Heinrich Pestalozzi. UNESCO: International Buerau of Education, 24 (1), 297-310.
• Sönmez, V. (2016). Hayat bilgisi öğretimi ve öğretmen kılavuzu. Anı Yayıncılık.
• Tay, B. (2017). Etkinlik örnekleriyle hayat bilgisi öğretimi. Pegem Akademi.
• Thomas, P., & Harries, J. (2014). Developing critical thinking in early years. Routledge.
• Tural, A., Şahan, G., Işık, A. D., Özdemir, S., Uysal, H., & Yılmaz, O. (2017). Türkiye ve Almanya’daki hayat bilgisi ders kitaplarının resimmetin ilişkileri ve kullanımları bakımından karşılaştırılması. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6 (2), 770-782.
• Turan, S., Avcı, E., & Faiz, M. (2019). Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Disiplinlerarası Yaklaşıma Yönelik Görüşleri. Internatıonal Journal of Fıeld Educatıon, 6 (1), 141-163. https://doi.org/10.32570/ijofe.725951
• Ütkür Güllühan, N., & Bekiroğlu, D. (2021). Almanya’da (Baden-Württemberg) ilkokulda okutulan hayat bilgisi ders kitaplarındaki etkinliklerin incelenmesi. Uşak Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Dergisi, 7 (2), 68-94. https://doi.org/10.29065/usakead.930955
• Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayınları.