Research Article

Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Enerji İthalatı ve Ekonomik Büyüme İlişkisi

Volume: 19 Number: 1 June 27, 2023
EN TR

Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Enerji İthalatı ve Ekonomik Büyüme İlişkisi

Abstract

Ev sahibi ülke ekonomileri üzerinde çok çeşitli etkiler barındıran doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının, enerji ithalatı üzerindeki etkisi özellikle enerji ithalatçısı ülkeler açısından büyük önem arz etmektedir. Bu çalışmada, doğrudan yatırımların enerji ithalatı üzerindeki etkisini ölçmek ve etkinin gelişmiş ülkeler ile gelişmekte olan ülkeler arasında farklılık gösterip göstermediğini tespit etmek üzere 1990-2014 döneminde net enerji ithalatçısı 12 gelişmiş ülke ve 12 gelişmekte olan ülke ele alınmaktadır. Ampirik bulgulara göre gelişmiş ülkelere yönelen doğrudan yatırımlarda 1 birim artış enerji ithalatını 0.1 birim civarında azaltmakta ve kişi başı gayrisafi yurt içi hâsılanın enerji ithalatı üzerindeki etkisi CCE analizinde pozitif yönlü ve istatistiki olarak anlamlı iken AMG analizinde anlamlı bir etki bulunmamaktadır. Ayrıca gelişmiş ülkelerde doğrudan yatırımlardan enerji ithalatı ve kişi başı gayrisafi yurt içi hâsılaya doğru nedensellik ilişkisi bulunurken tersi yönde nedensellik ilişkisine rastlanmamaktadır. Enerji ithalatı ile kişi başı gayrisafi yurt içi hâsıla arasında ise çift yönlü nedensellik ilişkisi bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Gelişmekte olan ülkeler üzerine gerçekleştirilen analiz sonuçlarında ise doğrudan yabancı sermaye yatırımları ve kişi başı gayrisafi yurt içi hâsılanın enerji ithalatı üzerinde anlamlı bir etkisi saptanamamıştır ve değişkenler arasında istatistiki olarak anlamlı herhangi bir nedensellik ilişkisi de bulunmamaktadır. Ele alınan net enerji ithalatçısı ülkeler bir arada incelendiğinde, enerji ithalatı üzerinde doğrudan yatırımların anlamlı etkisinin bulunmadığı, kişi başı hasılanın etkisinin ise düşük olduğu saptanmıştır.

Keywords

Thanks

1 numaralı dipnotun açıklaması; Bu çalışma Prof. Dr. Ekrem ERDEM danışmanlığında Güneş Nehir ŞİŞECİ tarafından yazılan "Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımlarının Enerji İthalatı Üzerindeki Etkisi: Net Enerji İthalatçısı Ülkeler Üzerine Bir Uygulama" başlıklı doktora tezinden türetilmiştir.

References

  1. Abidin, Z., Haseeb, M., Azam, M., & Islam, R. (2015). Foreign direct investment, financial development, international trade and energy consumption: Panel data evidence from selected ASEAN countries. International Journal of Energy Economics and Policy, 5(3), 841-850.
  2. Ağır, H., & Rutbil, M. (2019). Gelişmekte olan ülkelerde doğrudan yabancı sermaye yatırımları ile ekonomik büyüme ilişkisinin ekonometrik analizi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(2), 469-488.
  3. Alvarado, R., Iniquez M., & Ponce, P. (2017). Foreign direct investment and economic growth in Latin America. Economic Analysis and Policy, 56, 176-187.
  4. Barthelemy, J. C., & Demurger, S. (2000). Foreign direct investment and economic growth: Theory and application to China. Review of Development Economics, 4(2), 140-155.
  5. Bayar, Y. (2014). Effects of foreign direct investment inflows and domestic investment on economic growth: Evidence from Turkey. International Journal of Economics and Finance, 6, 69-78.
  6. Blomström, M., Lipsey, R. E., & Zejan, M. (1992). What explains developing country growth. NBER Working Paper, 4132, 1-31. DOI: 10.3386/w4132.
  7. Borensztein, E., De Gregorio, J., & Lee, J. (1998). How does foreign direct investment affect economic growth?. Journal of International Economics, 45(1), 115-135.
  8. Bosworth, B., & Collins, S. M. (1999). Capital flows to developing economies: Implications for saving and invesment. Brookings Papers on Economic Activity, 1, 143‐169.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Economics

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

June 24, 2023

Publication Date

June 27, 2023

Submission Date

September 6, 2022

Acceptance Date

January 18, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 19 Number: 1

APA
Şişeci, G. N., & Erdem, E. (2023). Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Enerji İthalatı ve Ekonomik Büyüme İlişkisi. Ekonomik Ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 19(1), 23-40. https://izlik.org/JA35TP54TP
AMA
1.Şişeci GN, Erdem E. Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Enerji İthalatı ve Ekonomik Büyüme İlişkisi. ESAD. 2023;19(1):23-40. https://izlik.org/JA35TP54TP
Chicago
Şişeci, Güneş Nehir, and Ekrem Erdem. 2023. “Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Enerji İthalatı Ve Ekonomik Büyüme İlişkisi”. Ekonomik Ve Sosyal Araştırmalar Dergisi 19 (1): 23-40. https://izlik.org/JA35TP54TP.
EndNote
Şişeci GN, Erdem E (June 1, 2023) Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Enerji İthalatı ve Ekonomik Büyüme İlişkisi. Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi 19 1 23–40.
IEEE
[1]G. N. Şişeci and E. Erdem, “Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Enerji İthalatı ve Ekonomik Büyüme İlişkisi”, ESAD, vol. 19, no. 1, pp. 23–40, June 2023, [Online]. Available: https://izlik.org/JA35TP54TP
ISNAD
Şişeci, Güneş Nehir - Erdem, Ekrem. “Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Enerji İthalatı Ve Ekonomik Büyüme İlişkisi”. Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi 19/1 (June 1, 2023): 23-40. https://izlik.org/JA35TP54TP.
JAMA
1.Şişeci GN, Erdem E. Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Enerji İthalatı ve Ekonomik Büyüme İlişkisi. ESAD. 2023;19:23–40.
MLA
Şişeci, Güneş Nehir, and Ekrem Erdem. “Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Enerji İthalatı Ve Ekonomik Büyüme İlişkisi”. Ekonomik Ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, vol. 19, no. 1, June 2023, pp. 23-40, https://izlik.org/JA35TP54TP.
Vancouver
1.Güneş Nehir Şişeci, Ekrem Erdem. Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Enerji İthalatı ve Ekonomik Büyüme İlişkisi. ESAD [Internet]. 2023 Jun. 1;19(1):23-40. Available from: https://izlik.org/JA35TP54TP

Adress: Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi 14030 Gölköy-BOLU

Tel: 0 374 254 10 00 / 14 86 Fax: 0 374 253 45 21 E-mail: iibfdergi@ibu.edu.tr

ISSN (Publish) : 1306-2174 ISSN (Electronic) : 1306-3553