Research Article

HOMO ECONOMICUS’UN DOYUMSUZLUK-“AÇGÖZLÜLÜK” AKSİYOMUNUN SEMAVİ DİNLER PERSPEKTİFİNDEN DEĞERLENDİRMESİ

Volume: 14 Number: 53 March 6, 2015
EN TR

HOMO ECONOMICUS’UN DOYUMSUZLUK-“AÇGÖZLÜLÜK” AKSİYOMUNUN SEMAVİ DİNLER PERSPEKTİFİNDEN DEĞERLENDİRMESİ

Abstract

Geleneksel iktisadi zihniyete göre hayatın nihai hedefinin maksimum seviyede “iktisadi kazanç” ve itici gücünün  “para duygusu ve bireysel tatmin” olması; Semavi dinlerin, insanın kâinattaki hedefini Yaratıcı’sına kulluk olarak ifade edişine aykırıdır. Kâinata belirli bir amaç için gelen insanın, iktisadi yaşamında da “iyi” ve “kötü” arasında yaptığı tercihlerinin karşılığı olacaktır. Geleneksel İktisadi zihniyetin homo economicus varsayımına göre “insanın kendisine yetecek miktarı elde etmiş olmasına rağmen her vakit çoğu aza tercih edeceği” kabulüyle doyumsuz (“açgözlü”) olması, Paganist fikre dayanan Antik Çağ felsefesinin bireycilik, maddi hazcılık esaslarına dayanmaktadır. Mutluluğa ulaşma hedefine engel olacak başta dini olmak üzere her tür önyargının yok edilmesi ve hiçbir engel tanımadan çevrede egemenlik sağlanması ve çevreyi kendi arzuları hizmetinde kullanılması tavsiye edilen bu dünya görüşünün “güçlü zayıfı ezer” prensibinin iktisada yansımalarından biri homo economicus varsayımının doyumsuzluk aksiyomudur. “Zenginliği sevenin elde ettiği kazanç ile doymayacağı”; “kötülüklerin kökünün para sevgisi” olduğu; “akıllı insanın nefsine hâkim olması ve ölümden sonrası için çalışması”nın vurgulandığı, sırasıyla Musevilik, Hıristiyanlık ve İslam dinlerinin prensiplerine göre  “homo economicus varsayımındaki doyumsuzluk-“açgözlülük” aksiyomunun bir tuzak olduğu” söylenebilir.

Keywords

References

  1. Atılgan, Ahmet (1996), İslam’ın Ekonomik Politikaları, Akademik Araştırmalar Serisi-2, İstanbul.
  2. İSLAM EKONOMİSİ TALİM VE TEDKİK MERKEZİ. (2010), “Bazı Normatif Kaideler”, The Group of Islamic Economy, Ekonomislam, http://islamekonomisi.org/islam-ekonomisinde-normatif-kaideler/
  3. Biraima, Mohammed E. ( 1991), “A Qur’anic Model for a Universal Economic Theory”, JKAU: Islamic Economics, Vol. 3.
  4. Cemal Muhammed, Ahmed (1971), İslam İktisadının Üstünlüğü, Hilal Yayınları: 76, Mütercim: Ali Rıza Temel, İstanbul.
  5. Cox, Deacon Donald (2013), “The Greatest Economics Teacher”, Catholic Journal US Reflections on Faith and Culture.
  6. -
  7. Chapra, Muhammed Umar (1992), “Islam and the Economic Challenge”, The Islamic Foundation and The International Institute of Islamic Thought, Islam and the Economic Challenge (Islamic Economics Series; No.17) I. Title 11. Series' 330.12.
  8. En-Nevevî, Muhyiddin (2011), Riyâzü’s Sâlihîn (Aslı ve Tercümesi), Çev. Mehmed Emre, Bedir Yayınevi.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Family and Household Studies

Journal Section

Research Article

Authors

Publication Date

March 6, 2015

Submission Date

March 6, 2015

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2015 Volume: 14 Number: 53

APA
Madi, İ. (2015). HOMO ECONOMICUS’UN DOYUMSUZLUK-“AÇGÖZLÜLÜK” AKSİYOMUNUN SEMAVİ DİNLER PERSPEKTİFİNDEN DEĞERLENDİRMESİ. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 14(53), 145-162. https://doi.org/10.17755/esosder.06107
AMA
1.Madi İ. HOMO ECONOMICUS’UN DOYUMSUZLUK-“AÇGÖZLÜLÜK” AKSİYOMUNUN SEMAVİ DİNLER PERSPEKTİFİNDEN DEĞERLENDİRMESİ. esosder. 2015;14(53):145-162. doi:10.17755/esosder.06107
Chicago
Madi, İpek. 2015. “HOMO ECONOMICUS’UN DOYUMSUZLUK-‘AÇGÖZLÜLÜK’ AKSİYOMUNUN SEMAVİ DİNLER PERSPEKTİFİNDEN DEĞERLENDİRMESİ”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 14 (53): 145-62. https://doi.org/10.17755/esosder.06107.
EndNote
Madi İ (April 1, 2015) HOMO ECONOMICUS’UN DOYUMSUZLUK-“AÇGÖZLÜLÜK” AKSİYOMUNUN SEMAVİ DİNLER PERSPEKTİFİNDEN DEĞERLENDİRMESİ. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 14 53 145–162.
IEEE
[1]İ. Madi, “HOMO ECONOMICUS’UN DOYUMSUZLUK-‘AÇGÖZLÜLÜK’ AKSİYOMUNUN SEMAVİ DİNLER PERSPEKTİFİNDEN DEĞERLENDİRMESİ”, esosder, vol. 14, no. 53, pp. 145–162, Apr. 2015, doi: 10.17755/esosder.06107.
ISNAD
Madi, İpek. “HOMO ECONOMICUS’UN DOYUMSUZLUK-‘AÇGÖZLÜLÜK’ AKSİYOMUNUN SEMAVİ DİNLER PERSPEKTİFİNDEN DEĞERLENDİRMESİ”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 14/53 (April 1, 2015): 145-162. https://doi.org/10.17755/esosder.06107.
JAMA
1.Madi İ. HOMO ECONOMICUS’UN DOYUMSUZLUK-“AÇGÖZLÜLÜK” AKSİYOMUNUN SEMAVİ DİNLER PERSPEKTİFİNDEN DEĞERLENDİRMESİ. esosder. 2015;14:145–162.
MLA
Madi, İpek. “HOMO ECONOMICUS’UN DOYUMSUZLUK-‘AÇGÖZLÜLÜK’ AKSİYOMUNUN SEMAVİ DİNLER PERSPEKTİFİNDEN DEĞERLENDİRMESİ”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 14, no. 53, Apr. 2015, pp. 145-62, doi:10.17755/esosder.06107.
Vancouver
1.İpek Madi. HOMO ECONOMICUS’UN DOYUMSUZLUK-“AÇGÖZLÜLÜK” AKSİYOMUNUN SEMAVİ DİNLER PERSPEKTİFİNDEN DEĞERLENDİRMESİ. esosder. 2015 Apr. 1;14(53):145-62. doi:10.17755/esosder.06107

Cited By