Araştırma Makalesi

ŞAİR ASRÎ’NİN ATASÖZLERİYLE ÖĞÜT VERİCİ BİR ŞİİRİ

Cilt: 4 Sayı: 2 30 Ağustos 2021
PDF İndir

ŞAİR ASRÎ’NİN ATASÖZLERİYLE ÖĞÜT VERİCİ BİR ŞİİRİ

Öz


Türk Edebiyatı’nın bilinen en eski eserlerinden itibaren atasözleri ve halk tabirlerinin şair ve yazarlarımız tarafından kullanıldığı mâlûmdur. Edebî şahsiyetler, meydana getirdikleri eserlerde bu ortak dil malzemesini kullanmanın yanında zaman zaman derleme ve mihver kabul ederek muhataplarına hayat tecrübelerini anlatma, yol gösterme ve öğüt verme yönüne de gitmişlerdir. Asırlar boyunca Güvâhî ve Cemâlî misali cemiyetin okumuş zümresine mensup şairler, ayrıca bazı halk ozanları, atasözleri ve deyimlerle nasihatname yahut destan vb. eserler yazarak seleflerinin izinden gitmişlerdir. 20. asırda aruz ölçüsü ve gazel, kıta, rubai gibi nazım şekilleri ile şiirler kaleme alarak bir divan tertip etmiş olan şair Asrî’nin, el yazması hâlindeki divanında da böyle didaktik bir manzume bulunmaktadır. Bu yazıda, anılan mahlası seçmiş Ahmet Cemil Miroğlu’nun (1907-1971) hayatı ve eserleri hakkında kısa bilgi verildikten sonra “Pend-nâme-i Asrî” adını taşıyan şiiri söz konusu edilip okuyucuların dikkatine sunulmuştur. Şair, elli beyitli şiirinde, her birinde hikmet bulunduğunu söylediği altmış civarında atasözü ve deyimle okuyucuya çeşitli konular hakkında öğütler vermiştir.

Anahtar Kelimeler

Asrî , Pend-nâme , divan , halk edebiyatı , atasözü , deyim.

Kaynakça

  1. Aksoy, Ömer Asım (1991). Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü- 1 Atasözleri, İnkılâp Kitabevi, İstanbul.
  2. Asrî Divanı, Ankara Millî Kütüphane, 06 Mil Yz Fahri Bilge 562.
  3. Asrî Divanı, Ankara Milli Kütüphane, Arşiv Nu: 06 Mil Yz A 8636/4.
  4. Dilçin, Dehri (2000). Edebiyatımızda Atasözleri. Ankara: TDK yayını.
  5. Ebu’z-ziyâ Tevfik. (1306). Lugat-ı Ebu’z-ziyâ. Kostantıniyye. Edirneli Ahmed Bâdî Efendi (2004). Armağan, haz. Süreyya Ali Beyzadeoğlu, Müberra Gürgendereli, Fatih Günay, Harvard University.
  6. Kırımlı, Sadi G. (1939). Atalar Sözü, Selim Nüzhet Gerçek tarafından Mukaddeme ve Bibliyoğrafya, Kanaat Kitabevi, İstanbul.
  7. Muallim Nâcî (1307). Zâtü’n-nitâkayn –Yâhud- İbnü’z-Zübeyr, İstanbul.
  8. Miroğlu, Cemil (1934). Yalvaran Dağlar, Yolların sesi neşriyatından, İstanbul.
  9. Miroğlu, C. (1946). Asrî Dîvânı’ndan Sahîfeler (Gazeller), Tahran.
  10. Okay, Orhan (2004). “İflâh Olmaz Kitap Hastaları”, Yedi İklim, Sayı 145, Nisan, s. 4-8.

Kaynak Göster

MLA
Ceyhan, Adem. “ŞAİR ASRÎ’NİN ATASÖZLERİYLE ÖĞÜT VERİCİ BİR ŞİİRİ”. Eski Türk Edebiyatı Araştırmaları Dergisi [Journal Of Old Turkish Literature Researches], c. 4, sy 2, Ağustos 2021, ss. 453-64, https://izlik.org/JA89EP52CU.