Review

Fluorene-9-Bisphenol ve Canlılar Üzerindeki Etkileri

Volume: 2 Number: 2 September 30, 2022
EN TR

Fluorene-9-Bisphenol ve Canlılar Üzerindeki Etkileri

Öz

Fluorene-9-Bisphenol (BHPF), endokrin bozucu maddelerden biri olan Bisphenol A (BPA)' nın ikamesidir. BPA, günlük hayatta sürekli olarak karşılaşabileceğimiz zararlı bir kimyasal maddedir. Hem çevreye hem de canlı hayatına zararlı etkilerinden dolayı kullanımı kısıtlandırılmıştır. Bundan dolayı plastik malzemelerin üretilmesinde yapı maddesi olarak alternatiflere yönelim gösterilmiştir. Alternatif olarak kullanılan BHPF; gıda saklama kaplarında, oyuncak malzemelerinde, bebeklerin kullandığı biberonlarda ve daha birçok alanda karşımıza çıkmaktadır. Endokrin bozucu olma potansiyeline sahip bu kimyasal bileşiğe maruz kalınması sonucunda ortaya çıkabilecek etkilerinin araştırılması, daha yeni gündeme gelmiştir. Yapılan araştırmalarda kullanılan canlılar, insan organizmasına en yakın özelliği gösteren ve sucul hayatında etkilerini araştırılabilir kılan türdendir. Bu derleme hazırlanırken BHPF' nin Danio rerio, Porcine (Domuz), Chlorella vulgaris ve CD-1 fare model organizmaları üzerindeki nörolojik, kardiyolojik, histolojik ve endokrinolojik olarak etkilerinin neler olduğunu ortaya çıkaran araştırmalar incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Z. R. Tang, X. L. Xu, S.L. Deng, Z. X. Lian, K. Yu, "Oestrogenic Endocrine Disruptors in the Placenta and the Fetus," International Journal of Moleculer Sciences., vol. 21, no. 4, Feb. 2020, Art. no. 1519.
  2. E. R. Kabir, M. S. Rahman, I. Rahman, "A review on endocrine disruptors and their possible impacts on human health," Environmental Toxicology and Pharmacology, vol. 40, pp. 241-258, Jul. 2015, doi: 10.1016/j.etap.2015.06.009.
  3. P. Mi, Y.Q. Tang, and X.Z. Feng, "Acute fluorene-9-bisphenol exposure damages early development and induces cardiotoxicity in zebrafish (Danio rerio)," Ecotoxicology and Environmental Safety, vol. 202, Oct. 2020, Art. no. 110922.
  4. NIEHS. "Endocrine Disruptors and Your Health." Nih.gov. https://www.niehs.nih.gov/health/topics/agents/endocrine/index.cfm (May, 2020).
  5. J. R. Rochester, "Bisphenol A and human health:A review of the literature," Reproductive Toxicology, vol. 42, pp. 132-155, Aug. 2013, doi: 10.1016/j.reprotox.2013.08.008.
  6. D. Chen, K. Kannan, H. Tan, Z. Zheng, Y. L. Feng, Y. Wu, and M. Widelka, "Bisphenol Analogues Other Than BPA: Environmental Occurrence, Human Exposure, and Toxicity-A Review," Environmental Science & Technology, vol. 50, pp. 5438−5453, May. 2016, doi: 10.1021/acs.est.5b05387.
  7. L. N. Vanderbeng, R. Hauser, M. Marcus, N. Olea, and W. V. Welshons, "Human exposure to bisphenol A (BPA)," Reproductive Toxicology, vol. 24, pp. 139-177, Aug-Sep. 2007, doi: 10.1016/j.reprotox.2007.07.010.
  8. J. M. Garcia, F. C. Garcia, F. Serna, and J. L. Pena, "High-performance aromatic polyamides," Progress in Polymer Science, vol. 35, pp. 623-686, May. 2010, doi: 10.1016/j.progpolymsci.2009.09.002

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Structural Biology , Ecology , Environmental Sciences

Journal Section

Review

Publication Date

September 30, 2022

Submission Date

June 11, 2022

Acceptance Date

July 19, 2022

Published in Issue

Year 2022 Volume: 2 Number: 2

IEEE
[1]F. N. Akıncı and A. Ç. Günal, “Fluorene-9-Bisphenol ve Canlılar Üzerindeki Etkileri”, Etoxec, vol. 2, no. 2, pp. 76–86, Sept. 2022, [Online]. Available: https://izlik.org/JA47UK22HF