İNGİLİZ DİPLOMAT SİR HUGHE M. KNATCHBULL-HUGESSEN’İN TÜRK BOĞAZLARI ÜZERİNE DÜŞÜNCELERİ (1948)
Abstract
Tarihi vakalar temelde insanın düşünsel ve duygusal
tepkilerinin etkisinde şekillenmesine karşın ona doğadan türlü etmenler vasıta
aracı olur. Coğrafyanın sundukları insan kültürünün tarihsel, ekonomik ve
siyasal yönlerini her zaman derinden etkilemiştir. Zaten tarihi vakalar
coğrafyanın ya da yer yüzü şekillerinin muazzam bir örüntüsü misalidir.
Özellikle tarih boyunca ortaya çıkan birçok savaşın arka planında halkların
ülküsel bir ideolojisi haline gelen yer yüzü sınırları, şekilleri ve kültürel
tanımlamaları mühim bir yer teşkil etmiştir. Dünya tarihinde bu manada önemli
bir vaka örneği de İstanbul ve Çanakkale boğazlarıdır. İki boğaz her asırda
savaşların, ticaretin ve milletlerarası etkileşimin merkezinde yer
alabilmiştir. Özellikle 18. yüzyıldan devamla artan global ticari, askeri ve
siyasi etkileşim bu boğazları daha da etkili hale getirmiş ve dünya siyasetinin
tartışmalı bir meselesi haline dönmüştür. 20. yüzyılın ortalarına değin birçok
savaşın ve antlaşmanın sebepleri arasında bu boğazların jeo-stratejik ve
kültürel anlamlarını görmek mümkündür. Bu çalışmada, II. Dünya Savaşı akabinde
kurulmaya başlanan yeni dünya siyasi düzeninde boğazların yeri ve önemi
hakkında İngiliz diplomat ve siyaset adamı Sir Hughe M. Knatchbull-Hugessen’in
düşünceleri ele alınacaktır.
Keywords
References
- CCA., 30.1.101.625.13.4.1.CCA., 30.1.101.625.13.4.2.CCA., 30.1.101.625.13.4.3.CCA., 30.1.101.625.13.4.4.CCA., 30.1.101.625.13.4.5.CCA., 30.1.101.625.13.4.6.CCA., 30.1.101.625.13.4.7.CCA., 30.1.101.625.13.4.8.CCA., 30.1.101.625.13.4.9.CCA., 30.1.101.625.13.4.10.CCA., 30.1.101.625.13.4.11.CCA., 30.1.101.625.13.4.15-16.Berber, Ş. G. (2013). Siyaset, Güç ve Denge Bağlamında Türk Boğazları (1833-1998), Ankara: Berikan Yayınevi.Bodurgil, A. (1978). Turkey, Politics and Government: A Bibliography 1938-1975, Library of Congress, Washington. Bozkurt, İ. (2007). “II. Dünya Savaşı Sonrası Amerikan Missouri Zırhlısı’nın İstanbul Limanı’nı Ziyareti Üzerine Değerlendirmeler”, ÇTTAD, VI(15), ss. 251-274.Clair, M. & Jeffrey, S. D. (2015). “Sociology of Racism”, International Encyclopedia of the Social & Behavioral Sciences, 19, pp. 857-863.Cook, C. (1975). Sources in British Political History, 1900-1951, London: McMillian Publish.Corse, E. (2013). A Battle for Neutral Europe, London: Bloomsbury Publication.Dokuyan, S. (2013). “İkinci Dünya Savaşı Sonrasında Sovyetler Birliği’nin Türkiye’den İstekleri”, CTAD, 9(18), ss. 119-135.Erkin, F. C. (1987). Dışişlerinde 34 Yıl: Anılar, Yorumlar, Ankara: TTK Basımevi.Ertem, B. (2009). “Türkiye-ABD İlişkilerinde Truman Doktrini Ve Marshall Planı”, B. Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(21), ss. 377-397.Foot, M. R. D. (2002). Secret Lives, Oxford: Oxford University Press.Gürbüz, M. V. (2010). “Türk-Amerikan İlişkilerinde İttifak Sürecinin Başlaması”, Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 10(9), ss. 139-170.Karaca, M. (2018). “İtalyan Propagandasında Kült Lider Olgusu: "IL Duce" Benito Mussolini”, G.Ü. İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 6(2), ss. 1203-1220. Kershaw, I. (2007). Hitler 1889-1936, çev. Zarife Biliz, Cilt: 1, İstanbul: İthaki Yayınları.Knatchbull-Hugessen, S. M. H. (2017). Barışta ve Savaşta Bir Diplomat: Büyük Britanya’nın Türkiye Büyükelçisi Sir Hughe Knatchbull Hugessen’in Anıları, Ahmet Özgiray (Çev.), İstanbul: Er Yayıncılık.Knatchbull-Hugessen, S. H. M. (1948). “Turkey and the Straits”, Great Britain and East, Vol. 64, pp. 16-23.Knatchbull-Hugessen, S. H. M., (1949). “Constantinpole and Starits”tir. United Empire, Vol. 41-42.Neiberg, M. (2015). Potsdam: The End of World War II and the Remaking of Europe, Basic Books.The Cold War (1945–1989), https://www.cvce.eu/obj/the_cold_war_1945_1989_full_text-en-6dfe06ed-4790-48a4-8968-855e90593185.html.; Ülman, A. H. (1961). İkinci Cihan Savaşının Başından Truman Doktrinine Kadar Türk - Amerikan Diplomatik Münasebetleri, 1939-1947, İstanbul: Sevinç Matbaası. Weikart, R. (2015). “The Role of Darwinism in Nazi Racial Thought”, German Studies Review, 36/3, 2013, pp. 537-555.Who Is Who, (1963). London: Adam & Charles Black, p. 1745.Yalçın, O. (2013). “İkinci Dünya Savaşı Sonrasında Sovyet Tehdidi Karşısında Kalan Türkiye'nin Batı İle İşbirliği Yapma Süreci”, Turkish Studies, 8(5), ss. 919-958.Yel, S. (2009). Karadeniz ve Boğazlar Meselesi, Ankara: ATAM Yayınları.Ulus
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
İrşad Sami Yuca
*
0000-0001-5797-3100
Türkiye
Publication Date
October 27, 2019
Submission Date
August 30, 2019
Acceptance Date
October 24, 2019
Published in Issue
Year 2019 Number: 9

