ÇOCUK VE ADÖLESANLARDA KAHVALTI GLİSEMİK İNDEKSİNİN METABOLİZMA VE DOYGUNLUK ÜZERİNE ETKİLERİ
Abstract
Kahvaltı gün boyunca
tüketilen ilk öğündür ve günlük önerilen toplam enerji, makro ve mikro besin
ögelerinin alımına katkıda bulunmaktadır. Çocuklar ve adölesanlarda kahvaltı
tüketimi birçok sağlık problemini önleyebilecek bir beslenme davranışı olarak
tanımlanmaktadır. Ancak, çocukluk döneminden adölesan döneme geçtikçe kahvaltı
tüketimi sıklığı azalmaktadır. Düzenli kahvaltı tüketimi gençlerde ağırlık
kazanımı, besin ögesi yetersizlikleri ve kronik hastalık risk faktörlerini
azaltabilen beslenme ve yaşam tarzı ile ilgili sağlık sonuçları ile
ilişkilidir. Kahvaltı tüketimi ile
sağlık arasında gözlenen ilişkilerin sadece tüketime bağlı olmadığı, hatta
tüketimden ziyade kahvaltının kalitesiyle ilişkili olabileceği son dönemde
üzerinde durulan bir konu haline gelmiştir. Bu nedenle, düşük glisemik indekse
(Gİ) sahip karbonhidratları içeren tam tahıllı, posadan zengin ve düşük enerji
yoğunluğu olan kahvaltılara kayda değer bir ilgi oluşmuştur. Gençlerle yapılan
çalışmalarda, yüksek Gİ’li kahvaltı yerine düşük Gİ’li kahvaltının tercih
edilmesinin postprandiyal glisemi ve insülinemiyi azaltarak artmış glisemik
kontrol sağladığı, yağ oksidasyonunu iyileştirebildiği ve kısa dönem iştahı baskılayarak,
sonraki öğünde besin alımını azaltabildiği gösterilmiştir. Düşük Gİ’li kahvaltı
tüketimi, bu olumlu etkileri sayesinde özellikle fazla kilolu veya obez çocuk
ve adölesanlar için yararlı olabilir. Bu derlemede, çocuk ve adölesanlarda
kahvaltı Gİ’sindeki manipülasyonların glikoz, insülin, doygunluk ve yağ
oksidasyonu üzerine etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Keywords
References
- 1. Tolfrey K, Zakrzewski JK. Breakfast, glycaemic index and health in young people. Journal of Sport and Health Science 2012; 1:149-59.
- 2. Rampersaud GC, Pereira MA, Girard BL, et al. Breakfast habits, nutritional status, body weight, and academic performance in children and adolescents. Journal of the American Dietetic Association 2005; 105(5):743-60; quiz 61-2.
- 3. Szajewska H, Ruszczynski M. Systematic review demonstrating that breakfast consumption influences body weight outcomes in children and adolescents in Europe. Critical Reviews in Food Science and Nutrition 2010; 50(2):113-9.
- 4. Hallstrom L, Vereecken CA, Labayen I, et al. Breakfast habits among European adolescents and their association with sociodemographic factors: the HELENA (Healthy Lifestyle in Europe by Nutrition in Adolescence) study. Public Health Nutrition 2012; 15(10):1879-89.
- 5. Lyerly JE, Huber LR, Warren-Findlow J, et al. Is breakfast skipping associated with physical activity among U.S. adolescents? A cross-sectional study of adolescents aged 12-19 years, National Health and Nutrition Examination Survey (NHANES). Public Health Nutrition 2014; 17(4):896-905.
- 6. Pekcan G, Karaağaoğlu N, Samur G. Türkiye’de okul çağı çocuklarında (6-10 yaş grubu) büyümenin izlenmesi (TOÇBİ) projesi araştırma raporu, Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Ankara, 2011.
- 7. Özcebe H, Bosı TB, Yardım N, ve ark. Türkiye çocukluk çağı (ilkokul 2. sınıf öğrencilerde) şişmanlık araştırması COSI-TUR 2016, Sağlık Bakanlığı, Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü, Milli Eğitim Bakanlığı, Dünya Sağlık Örgütü Avrupa Bölge Ofisi, Yayın No: 1080, Ankara, 2017.
- 8. Timlin MT, Pereira MA, Story M, et al. Breakfast eating and weight change in a 5-year prospective analysis of adolescents: Project EAT (Eating Among Teens). Pediatrics 2008; 121(3):e638-45.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Nutrition and Dietetics
Journal Section
Review
Authors
Büşra Erdal
This is me
0000-0001-5533-0937
Türkiye
Publication Date
September 20, 2019
Submission Date
January 21, 2019
Acceptance Date
May 3, 2019
Published in Issue
Year 2019 Volume: 28 Number: 2