Araştırma Makalesi

Koyunlarda Premiks Kaynaklı Bakır Zehirlenmesinin Klinik, Patolojik ve Toksikolojik İncelenmesi

Cilt: 33 Sayı: 2 23 Aralık 2022
PDF İndir
EN TR

Koyunlarda Premiks Kaynaklı Bakır Zehirlenmesinin Klinik, Patolojik ve Toksikolojik İncelenmesi

Öz

Bakır zehirlenmesi, bakırın vücuda alınımı ve atılımı arasındaki dengesizlikten kaynaklanan patolojik bir durumdur. Akut zehirlenme genellikle antihelmintik ilaçlar, mineral karışımları veya aşırı miktarda çözünür bakır tuzlarının uygulanmasından sonra görülür. Sunulan bu çalışmanın materyalini 900 toklu oluşturmaktadır. Hasta hayvanlarda abdominal sancı, ishal, hemoglobinüri, ikterus ve ölüm bulunmaktaydı. Yapılan nekropsiler sonucu deri altı yağ dokusu, serozalar ve organların etrafındaki yağ dokuda şiddetli sarılık belirlendi. Karaciğerin koyu kahve ya da sarımtırak renkte ve kolay parçalandığı görüldü. Safra keseleri dolgun, safra koyu renkte ve granüler yapıdaydı. Böbreklerin oldukça şişkin ve koyu siyah renkte olduğu görüldü. İdrar keseleri hemoglobinüriye bağlı olarak koyu kırmızı renkte idrar içermekteydi. Histopatolojik muayenede hepatositlerde hidropik dejenerasyon, vakuoler dejenerasyon, yağlanma, multifokal nekrozlar ve dissosiasyon, hepatositlerin sitoplazmasında sarı kahve renkte granüllerin yanı sıra hepatosit sitoplazmaları ve safra kanalcıklarında sarımsı-yeşil renkte safra pigmentlerine rastlandı. Portal alanlarda mononükleer hücre infiltrasyonları ile safra kanalı artışı belirlendi. Karaciğer kesitlerine Rodaninle yapılan boyamalarda hepatositlerin sitoplazmalarında kırmızımsı renkte pozitif boyanmalar tespit edildi, Böbreklerde tubul epitellerinde şişkinlik ve vakuoler dejenerasyon, bilurubin pigmenti dikkati çekti. Sunulan bu çalışmada koyunlarda görülen ve yem katkısından kaynaklandığı belirlenen akut bakır zehirlenmesinin klinik, toksikolojik ve patolojik bulgularının ortaya konulması ve son yıllarda oldukça sık karşılaşılan yem katkısı kaynaklı zehirlenme olaylarına dikkat çekilmesi amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Anchordoquy M, Anchordoquy J, Nikoloff N, Pascua A, Furnus, C. (2017) High copper concentrations produce genotoxicity and cytotoxicity in bovine cumulus cells. Environmental Science and Pollution Research, 24. doi:10.1007/s11356-017-9683-0
  2. Anon (2004). MWS-2. Temassız Sıcaklık Ölçümüne Sahip Mikrodalga Parçalama Sistemi. V.3.0 Kullanma Talimatı. Berghof Products + Instruments GmbH
  3. Blakley BR. (2021). Copper Poisoning in Animals. Retrieved https://www.msdvetmanual.com/toxicology/copper-poisoning/copper-poisoning-in-animals, from MSD Manual
  4. Borobia M, Villanueva-Saz S, Ruiz de Arcaute M, Fernández A, Verde MT, González JM, Navarro T, Benito AA, Arnal JL, De las Heras M, Ortín, A. (2022) Copper Poisoning, a Deadly Hazard for Sheep. Animals, 12(18), 2388. Retrieved from https://www.mdpi.com/2076-2615/12/18/2388
  5. Brown DL, Van Wettere AJ, Cullen JM. (2017) Hepatobiliary system and exocrine pancreas. In Pathologic basis of veterinary disease (pp. 412-70. e1): Elsevier.
  6. Commission, E. 2003. Opinion of the Scientific Committee for Animal Nutrition on the use of copper in feedingstuffs. Health & Consumer Protection Directorate General, Directorate C—Scientific Opinions, C2 Management of Scientific Committees, 1-47.
  7. Cullen JM, SM. (2015) Liver and biliary system. In M. G. Maxie (Ed.), Pathology of Domestic Animals (6 ed., Vol. 2, pp. 259-351): Elsevier Ltd. . Cutlip, R. (1988) Book Review: Jensen and Swift's Diseases of Sheep. In: SAGE Publications Sage CA: Los Angeles, CA.
  8. Eroksuz Y, Incili CA, Karabulut B, Yılmaz I, Yerlikaya Z, Eroksuz H. (2021) Pathological Changes due to Copper Toxication in Two Sheep. Fırat Üniversitesi Sağlık Bilimleri Veteriner Dergisi, 35(3), p.187-89.

Ayrıntılar

Kaynak Göster

APA
Tuzcu, M., Özdemir, Ö., Çelik, Z., Ulusoy, Y., Salik, R., Kılınç, B., Öner, M., Dağar, O., Akçakavak, G., Pekkaya, S., & Tarakci, A. (2022). Koyunlarda Premiks Kaynaklı Bakır Zehirlenmesinin Klinik, Patolojik ve Toksikolojik İncelenmesi. Etlik Veteriner Mikrobiyoloji Dergisi, 33(2), 70-78. https://doi.org/10.35864/evmd.1187281
AMA
1.Tuzcu M, Özdemir Ö, Çelik Z, vd. Koyunlarda Premiks Kaynaklı Bakır Zehirlenmesinin Klinik, Patolojik ve Toksikolojik İncelenmesi. Etlik Vet. Mik. Derg. 2022;33(2):70-78. doi:10.35864/evmd.1187281
Chicago
Tuzcu, Mehmet, Özgür Özdemir, Zeynep Çelik, vd. 2022. “Koyunlarda Premiks Kaynaklı Bakır Zehirlenmesinin Klinik, Patolojik ve Toksikolojik İncelenmesi”. Etlik Veteriner Mikrobiyoloji Dergisi 33 (2): 70-78. https://doi.org/10.35864/evmd.1187281.
EndNote
Tuzcu M, Özdemir Ö, Çelik Z, Ulusoy Y, Salik R, Kılınç B, Öner M, Dağar O, Akçakavak G, Pekkaya S, Tarakci A (01 Aralık 2022) Koyunlarda Premiks Kaynaklı Bakır Zehirlenmesinin Klinik, Patolojik ve Toksikolojik İncelenmesi. Etlik Veteriner Mikrobiyoloji Dergisi 33 2 70–78.
IEEE
[1]M. Tuzcu vd., “Koyunlarda Premiks Kaynaklı Bakır Zehirlenmesinin Klinik, Patolojik ve Toksikolojik İncelenmesi”, Etlik Vet. Mik. Derg., c. 33, sy 2, ss. 70–78, Ara. 2022, doi: 10.35864/evmd.1187281.
ISNAD
Tuzcu, Mehmet - Özdemir, Özgür - Çelik, Zeynep - Ulusoy, Yavuz - Salik, Rabia - Kılınç, Bahadır - Öner, Muhammed v.dğr. “Koyunlarda Premiks Kaynaklı Bakır Zehirlenmesinin Klinik, Patolojik ve Toksikolojik İncelenmesi”. Etlik Veteriner Mikrobiyoloji Dergisi 33/2 (01 Aralık 2022): 70-78. https://doi.org/10.35864/evmd.1187281.
JAMA
1.Tuzcu M, Özdemir Ö, Çelik Z, Ulusoy Y, Salik R, Kılınç B, Öner M, Dağar O, Akçakavak G, Pekkaya S, Tarakci A. Koyunlarda Premiks Kaynaklı Bakır Zehirlenmesinin Klinik, Patolojik ve Toksikolojik İncelenmesi. Etlik Vet. Mik. Derg. 2022;33:70–78.
MLA
Tuzcu, Mehmet, vd. “Koyunlarda Premiks Kaynaklı Bakır Zehirlenmesinin Klinik, Patolojik ve Toksikolojik İncelenmesi”. Etlik Veteriner Mikrobiyoloji Dergisi, c. 33, sy 2, Aralık 2022, ss. 70-78, doi:10.35864/evmd.1187281.
Vancouver
1.Mehmet Tuzcu, Özgür Özdemir, Zeynep Çelik, Yavuz Ulusoy, Rabia Salik, Bahadır Kılınç, Muhammed Öner, Osman Dağar, Gökhan Akçakavak, Selçuk Pekkaya, Adem Tarakci. Koyunlarda Premiks Kaynaklı Bakır Zehirlenmesinin Klinik, Patolojik ve Toksikolojik İncelenmesi. Etlik Vet. Mik. Derg. 01 Aralık 2022;33(2):70-8. doi:10.35864/evmd.1187281

Cited By


15430